Qýattylyǵy jóninen dúnıe júzine málim Sokolov-Sarybaı ken óndirý birlestigi ken óndire bastaǵan ótken ǵasyrdyń ortasynda irge tepken Rýdnyı qalasynda táýelsizdikke deıin qazaqtardyń sany 2 paıyz ǵana bolatyn. Qazaq tilinde bilim beretin mektep atymen joq edi. Al qazir qalada jas urpaqty bilim nárimen sýsyndatyp otyrǵan úsh qazaq mektebi bar.
– Erkindiktiń lebi esken jyldary ımandy bolǵyr ultjandy Omar Tórtbaev aqsaqal qazaq mektebin ashý úshin búkil qalany jaıaý aralap, ár úıdiń esigin qaǵyp júrip, 12 bala jınaǵan bolatyn. Sol 12 baladan bir synyp, odan 1993 jyly osy bastaýysh qazaq mektebi ashyldy, ol orys mektebinde ornalasty. Qıyndyqtar boldy, alǵashqy kezde oqýlyqtyń, muǵalimderdiń jetispeýshiliginen «qazaq mektebinde bilim joq» degen senimsizdikter de oryn aldy. Qazir sonyń barlyǵyn da artqa tastadyq, – dedi Qaıyrjan Nurmaǵambetov.
Aıtsa aıtqandaı, №15 qazaq orta mektebi qazir kórsetkishteri jóninen sońǵy eki jylda kenshiler qalasyndaǵy jalpy bilim beretin jıyrma mekteptiń arasynda birinshi orynǵa ıe eken.
– Qazir báseke óte kúshti, mundaı jetistikke jetý ońaı emes. Muǵalimder sońǵy jyldardyń ishinde 37 ádistemelik avtorlyq jumys jazdy. Bıyl taǵy da bes avtorlyq ádistemelik jumys daıyndap jatyr. Munyń barlyǵy balanyń bilim sapasyn kóterýge qyzmet etedi, – dedi dırektor.
– «Qazaq mektebinde bilim joq» degen ushqary estilip qalatyn pikirge aıtarym bar edi. Orys balabaqshasyna barǵan balany ata-analar qazaq mektebine beredi. Al úıde búldirshinmen ózderi qazaq tilinde sóılespeıdi. Tili oryssha shyqqan bala qazaq tilin meńgergenshe qınalady. Torǵaı óńirinen úsh júzge jýyq ǵylym doktorlary men kandıdattary, jazýshylar, qazaqtyń belgili tulǵalary shyqqan eken. Solardyń barlyǵy da qazaq mektepterinde oqyp, bilim aldy. Torǵaı óńirinde orys mektebi joqtyń qasy, al basqa aýdandarda osyndaı kórsetkishti estı almaımyz, – dedi mekteptegi kezdesýge birge barǵan belgili aqyn, fılologııa ǵylymdarynyń kandıdaty, ybyraıtanýshy Serikbaı Ospanov.
Mekteptiń ǵımaraty o basta orys mektebinen bosatylyp berilgen eken. Kóp jyldardan beri tozyp turǵan ǵımaratqa eki-úsh jyl buryn kúrdeli jóndeý jumystary júrgizilipti. Qazir bilim uıasynyń ishi keń saraıdaı qaıta jabdyqtalǵan. Ustazdar mektepke bala syımaı, qazir 1100 oqýshy eki aýysymda oqıtynyn, sonyń saldarynan bes kúndik oqý kestesine de aýysa almaı otyrǵandyqtaryn tilge tıek etti. Qıyndyǵy bolsa da, oqýshynyń kóptigi kóńilge qýanysh úıiretindeı.
Munan keıin ustazdar men ata-analarǵa bas basylymnyń tarıhy, búgingi atqaryp otyrǵan qyzmeti týraly aıtyldy. Bir ǵasyrlyq tarıhy bar basylym qashanda aldymen ulttyń múddesin muńdap, joǵyn joqtap keledi. Gazet betinen oryn alatyn áleýmettik máseleler ishinde bilim salasyna qatysty materıaldar úlesi artqany sóz boldy. Kezdesýge jınalǵandar balabaqshaǵa balalaryn ornalastyra almaıtynyn, kezektiń tym uzaqtyǵyn, О́zbekstannan kelgen aǵaıyndardyń tólqujattaryn tapsyrýda qıyndyq bolyp otyrǵanyn aıtty.
Oqyrmandar aıtqan máselelerdiń birsypyrasy gazetimizde buryn da kóterilgen bolatyn. Olar aıtqan pikirler qashanda mańyzdy maqalalardyń ózegi bolary sózsiz. Mektep muǵalimderi Roza Jarqynbekova, joǵary sanatty muǵalim Saıran О́mirjanova gazettegi «Tálim» betine qatysty jaqsy pikirlerin bildirdi. О́zderiniń de aıtary bar ekenin, maqala daıyndap jatqanynan habardar etti. Mekteptiń de, gazettiń de baǵyty eldiń bolashaǵyn oılaý, ultqa qyzmet etý ekenin túsinisken basqosý boldy.
Názıra JÁRIMBET,
«Egemen Qazaqstan»
Qostanaı oblysy,
Rýdnyı qalasy
