Elbasy kitaphanasyn arhıv júıesine qosý usynyldy

Depýtattar aldymen Mádenıet jáne sport mınıstri Arystanbek Muhamedıulynyń tanystyrýymen keıbir zańnamalyq aktilerge ar­hıv isi máselesi boıynsha óz­ge­rister men tolyqtyrýlar engizý týraly zań jobasyn birinshi oqy­lymda maquldady. Mınıstrdiń málim­deýinshe, atalǵan qujat aıasyn­da arhıv isteri jóninde 4 bir­deı zańǵa ózgerister men tolyq­tyrýlar engizý kózdelgen. «Zań jo­basynyń negizgi maqsaty – qujat­tamalyq qamtamasyz etýdiń jańa aqparattyq nysandaryn ómirdiń barlyq salalaryna yqpaldastyrý men elektrondy qujat aınalymyna kóshýge baılanysty arhıv isi salasyndaǵy zańnamany je­til­dirý bolyp tabylady. Sondyqtan da biz arhıvtik qujat, arhıv isi se­kildi túsinikterdi saralaı otyryp, Ulttyq arhıv qoryna qujat­tar­dyń memlekettik ese­bi, Ulttyq arhıv qorynyń qu­jaty, basqarýdy qujattyq tur­ǵyda qamtamasyz etý, erekshe qun­dy qujat sekildi uǵymdardy aına­lymǵa engizbekpiz. Oǵan qosa, memlekettik arhıv júıesine Tuń­ǵysh Prezıdent – Elbasy kitapha­na­syn qosýdy usynamyz», dedi A.Muhamedıuly.

Sonymen qatar mınıstr óz baıandamasynda memlekettik arhıv kórsetetin qyzmetiniń tizimin, atap aıtqanda, aqyly qyzmetti keńeıtý josparlanyp otyrǵanyn aıtty. Al mundaı qyzmetterdiń qataryna taqyryptyq, genealogııalyq su­raýlar men arhıv qujattarynyń depozıtarlyq saqtalýy jatady eken. «О́tken jyly EKSPO-2017 mamandandyrylǵan halyqaralyq kórmesi aıasynda Astanada sırek kitaptar men qoljazbalardyń Ult­tyq ortalyǵy ashylǵan bolatyn. Biz bul turǵyda Armenııadaǵy ǵy­lymı-zertteý ortalyqtarynyń ta­bysty tájirıbesin negizge al­dyq. Qys­qa ýaqyt ishinde ortalyqta mem­leket tarıhy men má­de­nıe­tine qatysty asa qundy tarı­hı kitap­­tar­dyń jáne qoljazba­lar­dyń kol­lek­­sııasy qalyptasyp úlger­di. Zertteýshiler úshin kórme, oqý zal­­da­ry ashyldy», dedi A.Muha­medı­uly.

Al atalǵan zań jobasyna qa­tysty qosymsha baıandama jasaǵan Májilistegi Áleýmettik-mádenı damý komıtetiniń múshesi Keńes Absatırov bul másele boıynsha jumys tobynyń 5 otyrysy jáne tıisti komıtettiń keńeıtilgen otyrysy uıymdastyrylǵanyn atap ótti. «Zań jobasymen jumys isteý barysynda depýtattar jobanyń jekelegen normalaryn naqtylaýǵa jáne jaqsartýǵa baǵyttalǵan túzetýlerin engizdi. Al talqylaý nátıjeleri boıynsha Qazaqstan Respýblıkasy Konstıtýsııasynyń 61-babynyń 6-tarmaǵyna sáıkes engizgen usynystar el Úkimetine joldandy», dedi ol.

Kún tártibine shyǵarylǵan kelesi másele – Bas prokýrordyń oryn­­basary Andreı Lýkın tanys­tyr­­ǵan «Qazaqstan Respýblıkasy men Vetnam Sosıalıstik Respýb­lı­ka­sy arasyndaǵy ustap berý tý­raly shartty ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasy boldy. Aıta ke­teıik, bul qujat 2015 jyly 15 maý­symdy Hanoıda jasalǵan Shart­ty ratıfıkasııalaýǵa baǵyttalǵan. «Zań jobasynyń negizgi maqsaty – ýaǵdalasýshy memleketterdiń ustap berýge ákep soǵatyn qylmysy úshin qylmystyq qýdalaýdy júzege asyrady nemese zańdy kúshine engen sot úkimin oryndaý maqsatynda ózi­niń aýmaǵynda júrgen kez kel­gen adamdy berý salasynda yntymaqtastyqty júzege asyrý bolyp tabylady», dedi A.Lýkın.

Bas prokýrordyń orynba­sary­nyń túsindirýinshe, Shartqa sáıkes bir taraptyń aýmaǵynda qylmys jasaǵan jáne ekinshi taraptyń aýmaǵynda jasyrynyp júrgen qylmyskerlerdi ekstradısııalaý boıynsha eki eldiń quqyq qorǵaý organdarynyń ózara is-qımyl jasaý máseleleri reglamenttelgen.

Otyrys aıasynda osy zań joba­sy­na qatysty qosymsha baıanda­many bastan-aıaq qazaq tilinde jasa­ǵan Zańnama jáne sot-qu­qyq­tyq reforma komıtetiniń múshe­si Narıne Mıkaelıan oraıly sát­te Májilis Tóraǵasy tarapy­­nan joǵary baǵa alyp, qoshemet­ke bólendi. Al depýtattyń pikirin­she, qujatqa ustap berý salasyn­daǵy eýropalyq standarttar ımple­mentasııalanǵan. «Sol sebepten de ustap berýge ákep soǵatyn negizder men ustap berýden bas tartý sharttary eg­jeı-tegjeıli reglamenttelgen. Son­daı-aq ýaqytsha ustap berý men ustap berýdi keıinge qaldy­rýdy retteıtin normalar da bar. Ustap berý máselelerinde tikeleı ózara is-qımyl jasaıtyn eki mem­le­kettiń ortalyq organdary aıqyn­dalǵan. Qujattardy berý tártibi men olardyń ruqsat etilýi de eskerilgen», dedi N.Mıkaelıan.

Aıta keteıik, jıyn barysynda Halyqaralyq ister, qorǵanys jáne qaýipsizdik komıtetiniń tór­aǵasy Máýlen Áshimbaevtyń baıan­daýymen Qazaqstannyń Qaýip­sizdik Keńesi týraly jáne onyń qyz­mettik máselelerine ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly zań jobasyna qorytyndy ázirleý jó­ninde sheshim qabyldandy. Al otyrys sońynda halyq qalaýlylary óz quzyretteri sheńberinde tıisti vedomstvo basshylarynyń atyna depýtattyq saýaldaryn joldady. Olardyń qatarynda Berik Dúısenbınov, Galına Baımahanova, Jambyl Ahmetbekov, Amanjan Jamalov, Serik Sápıev, Shakır Hahazov, Vladıslav Kosarev, Qýanysh Sultanov, Kudaıbergen Erjan, Shaımardan Nurymov jáne Azat Perýashev boldy.

Nurlybek DOSYBAI,
«Egemen Qazaqstan»