Sondaı-aq forýmda Elbasynyń «Tórtinshi ónerkásiptik revolıýsııa jaǵdaıyndaǵy damýdyń jańa múmkindikteri» atty Joldaýynda kórsetilgen basym baǵyttardy júzege asyrý kezindegi megapolıstiń damý perspektıvasy keńinen sóz boldy.
Forým jumysyna «Nur Otan» partııasy Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Muhtar Qul-Muhammed, Astana qalasynyń ákimi Áset Isekeshev, «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy basqarma tóraǵasynyń orynbasary Eldar Jumaǵazıev, Parlament Májilisiniń depýtattary, «aqyldy qala» tehnologııalaryn engizýge tikeleı qatysqan IT-kompanııalardyń, elordalyq joǵary oqý oryndarynyń, ınnovasııa ortalyqtarynyń, ındýstrııalyq-ınnovasııalyq kompanııalardyń, sondaı-aq shaǵyn jáne orta bıznestiń ókilderi qatysty.
Jıyndy ashqan «Nur Otan» partııasy Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Muhtar Qul-Muhammed elordanyń 20 jylda qol jetkizgen jetistikterine nazar aýdardy. Ol óz sózinde Astana Táýelsiz Qazaqstannyń múlde jańa dáýirine jol ashqanyn erekshe atap ótti. «Táýelsizdik jyldary biz ulttyq ıdeıa týraly kóp áńgime qozǵadyq. Eger shyndyǵyn aıtar bolsaq, Elbasynyń ǵajaıyp jobasymen dúnıege kelgen elordamyz 20 jyl boıy eń basty ulttyq ıdeıa retinde halqymyzdy órkenıet bıigine bastap keledi. Astana búginde jahandyq saıası úderister men bitimgershilik bastamalardyń beldi qatysýshysy retinde álem kartasynan oıyp turyp oryn aldy. Az ýaqyttyń ishinde Astana dúnıe júzine konfessııaaralyq kelisim men ultaralyq tatýlyqtyń altyn besigi retinde tanyldy. Elordamyz búkil álemdi beıbitshilikke shaqyrǵan halyqaralyq forýmdardyń uıytqysyna da aınalyp úlgerdi. Álemge áıgili ınvestorlardyń qyzyǵýshylyǵyn oıatqan bas qalamyz shyn máninde iri qarjy ortalyǵyna aınalyp, halqymyzdyń ulttyq brendi bolyp qalyptasty. Asa zor tabyspen ótkizilgen EKSPO-2017 halyqaralyq kórmesi de Astananyń ınnovasııalyq áleýetin aıqyn kórsetip berdi», dedi M.Qul-Muhammed.
Forým aıasynda Astananyń damýy jáne áleýmettik-ekonomıkalyq jetistikteri týraly qala ákimi Áset Isekeshev esep berdi. Odan bólek ákim elordany jahandyq deńgeıdegi aqyldy sıfrly qalaǵa aınaldyrý strategııasyn júzege asyrý jumystaryna da toqtaldy. «Sońǵy 20 jylda jalpy óńirlik ónim 190 esege ósti. Memlekettik bıýdjetke túsimder 80 esege artty, ıaǵnı 1997 jyldaǵy 13 mıllıard teńgeden 2017 jyldaǵy trıllıon teńgege deıin jetti. Jıyrma jylda turǵyn úı qurylysyna 1 trıllıon 600 mıllıard teńge salynyp, 180 myńǵa jýyq páterdi qamtıtyn 1 265 turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Sońǵy bes jylda Astanada 9 mıllıon sharshy metrden astam baspana tapsyryldy. Atap aıtqanda, 5 jyl ishinde 300 myń adamǵa arnalǵan qala salynyp shyqty, ıaǵnı bul ortasha oblys ortalyǵy sekildi aýmaq Astanada paıda bolǵanyn bildiredi», dedi ol.
Osy oraıda Á.Isekeshev bul kórsetkishter úlken jetistikterdi bildiretinin, degenmen aldaǵy ýaqytta da eleýli jumystar kútip turǵanyn atap ótti. «20 jylda Astanada 1 172 óndiristik, áleýmettik-mádenı ári qoǵamdyq mańyzdaǵy nysandar salyndy. Negizgi kapıtalǵa ınvestısııalardyń jyldyq kólemi 1997 jyldan beri 44 esege ósti jáne 20 jylda jalpy 8 trıllıon teńgeni nemese 47 mıllıard dollardy qurady. Bul úderis 2017 jyly da jalǵasyn tapty, ıaǵnı EKSPO-ny ótkizýdiń arqasynda bizde oń ekonomıkalyq kórsetkishter baıqaldy. 2017 jyly elordanyń ekonomıkasyna 945 mıllıard teńge ınvestısııa tartylǵan bolsa, onyń 70 paıyzy jeke ınvestısııa úlesine tıesili», dedi Astana ákimi.
Sondaı-aq otyrysqa qatysqan spıkerler «Sergek» beınebaqylaý baǵdarlamalyq júıesi, bas shahardaǵy týrızmdi damytý, Smart City júıesin keshendi engizý jáne ınnovasııalyq bastamalarǵa astanalyq joǵary oqý oryndarynyń qatysý deńgeıi jóninde keńinen aıtty. «Sıfrly Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasyn júzege asyrýdaǵy naqty mindetter jóninde pikir almasyp, Memleket basshysy Joldaýdaǵy basym baǵyttar arqyly elimizdiń tehnologııalyq jáne ınfraqurylymdyq damýyna tyń serpin berýdiń tetikterin sóz etti. Bul bastamalar Astananyń odan ári damýyna da oń áserin tıgizeri sózsiz.
Sol sııaqty damýdyń ınnovasııalyq baǵytyn «Atameken» UKP basqarma tóraǵasynyń orynbasary E.Jumaǵazıev te qoldap, búginde astanalyq kásipkerlerge bıznes úshin barlyq jaǵdaı jasalǵanyn tilge tıek etti. Mundaǵy qyzmet kórsetý sapasy men túrleri bıznes-qaýymdastyqtyń jumysyn aıtarlyqtaı jeńildetedi. Osyndaı ınnovasııalyq bastamalardyń basty tutynýshysy sanalatyn bıznes ókilderi de tapsyrys berý arqyly Astananyń damýyna óz úlesterin qosýda.
«Nur Otan» partııasy Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Muhtar Qul-Muhammed jańa tehnologııalardy engizý bastamasyn qoldap, «aqyldy qalalar» óńirlerdiń damýyna, ınnovasııanyń keńinen taralýyna, elimizdiń ár túkpirindegi halyqtyń turmys jaǵdaıyn jaqsartýǵa úlken úles qosatyn negizgi kúsh ekenin aıtty. «Astananyń «aqyldy qala» retinde salynýy onyń tabıǵaty taza, ómir sapasynyń joǵary standarttaryna saı shahar bolyp qalyptasýyna zor múmkindik beredi. Búginde elimizdiń ınvestısııalyq ahýaly iri megapolısterdiń qurylýyna jol ashýda. О́ıtkeni ınvestorlar barlyq jaǵdaı jasalǵan, jumys isteýge qolaıly, qaýipsiz jerlerge keledi. Dýbaı – Taıaý Shyǵysqa, Sıngapýr Ońtústik Shyǵys Azııaǵa qalaı úlgi bolsa, Astana da Ortalyq Azııaǵa úlgi bolýy kerek. Bizdiń eldiń oǵan kúsh-qýaty, áleýeti, ınnovasııalyq jáne ınvestısııalyq deńgeıi ábden jetedi. Sondyqtan «Nur Otan» partııasy aldaǵy ýaqytta Astananyń sıfrly tehnologııa men ınnovasııany engizýdegi tájirıbesin Qazaqstannyń barlyq qalasynda júzege asyrýǵa jan-jaqty qoldaý kórsetýge árqashan daıyn», dedi M.Qul-Muhammed.
Aıta keteıik, forým sońynda qatysýshylar Astananyń damýyna oń áserin tıgizetin birqatar naqty usynystardy qabyldady.
Nurlybek DOSYBAI,
«Egemen Qazaqstan»
