...oı qosady
Mal kóbeımeı, ónim kóbeımeıdi
«Egemen Qazaqstan» gazetinde jaryq kórgen «Aıqyn agrarlyq saıasat qajet» atty maqalaǵa ún qosaıyn dep otyrmyn. О́zim uzaq jyl Batys Qazaqstan oblystyq ákimdiginde, aýylsharýashylyq basqarmasynda jaýapty qyzmet atqarǵan soń bul salamen jaqsy tanyspyn.
Toqsanynshy jyldardyń toqyraýy áldeqashan ótti, sonda da bolsa aýyl sharýashylyǵy áli eńsesin tikteı almaı keledi. Dúkende sapasy kúmándi shetel ónimderi qaptap tur. Munyń sebebi «betaldy júgiris kóp, nátıje az» degen avtordyń pikirimen kelise otyryp, durys baǵytta, keshendi jumys isteýdiń ornyna syrt kózge kórsetýge arnalǵan, «sońy ne boladyǵa» jany ashymaıtyn, qysqa merzimdi sharýalar jasaý dep naqtylar edim.
Sharýany oılaıtyn maman qyrýar aqshaǵa urǵashy mal satyp almaıdy. Kereginshe atalyq mal alyp, qoldaǵy malyn asyldandyrýmen aınalysady. О́z otanynda etti iri qara maly bola tura, shetelden ózinikinen kem bolmasa artyqshylyǵy joq ózge etti tuqymdy mal satyp almaıdy! Sharýany oılaıtyn maman ózimizde jetpese de alys-jaqyn shetel bizge ákelip beredi degen jaýapsyz eseppen, qozy soıatyn iri kombınat salmaıdy! Jáne ol eshki basyn ósirip almaı turyp eshki sútin óńdeıtin seh salmaıdy!
Jalpy, sońǵy ýaqytta óńdeý sehtaryn salý sán bolyp bara jatqan sııaqty. Mal basy kóbeıip, oǵan mal azyǵyn ósirip, daıyndaıtyn kásiporyndar ashylyp jatyr, olar jańa tehnologııa paıdalanyp jatyr degen habar estimeımiz. Sonda bul tórt túlik daladaǵy kıik sııaqty ózinen ózi ósip, endi tek shetinen ustap, soıa berýge seh jetpeı jatyr eken-aý degen oı keledi.
Qýanysh QUSAIYNOV,
zeınetker
Oral
...úlgi etedi
Kitap oqıtyn oqýshylar artyp keledi
Búgingi oqýshylar kitaptan góri ǵalamtordy paraqtaǵandy táýir kóretini ras. Osy rette bizdiń mektep ujymy Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» maqalasynda júktelgen mindetterdi júzege asyrý maqsatynda Nazarbaev zııatkerlik mektepteriniń tájirıbesin basshylyqqa ala otyryp jańa jobany qolǵa aldy. Bul jobanyń maqsaty – oqýshylarǵa kórkem ádebıetti oqytý, sol arqyly olardyń oı-órisin keńeıtý. Joba aıasynda shákirtterimizge orys jáne aǵylshyn tilderinde de 3 kitapty oqytyp, mazmunyn aıtqyzyp, elimizdegi úshtildilik baǵdarlamasyn da qamtyp jatqan jaıymyz bar.
Mektep kitaphanashysy Q.Qumarsaǵıtova men mektep dırektorynyń tárbıe isi jónindegi orynbasary B.Beısenbın birlese otyra oqýshylardyń jas erekshelikterine saı kórkem shyǵarmalardyń tizimin jasap, is-sharalar josparyn ázirledi. Osynyń nátıjesinde oqýshylardyń kitap oqýǵa degen qushtarlyǵy artty, kitap oqıtyn oqýshylardyń qatary kóbeıdi. Joba sheńberinde «Mektepke kitap tartý etemiz» aksııasy júrgizilýde, aldaǵy ýaqytta «Ata-ana men balasynyń birlese oqýy» baıqaýyn uıymdastyrýdy josparlap otyrmyz. Oqyrmandardy yntalandyrý maqsatynda «Aı oqyrmany» atty aýyspaly belgi ázirlep, kitapsúıgish oqýshylardy marapattamaq oıymyz bar.
T.BAJAEVA,
K.Shákenov atyndaǵy orta mektep muǵalimi
Shyǵys Qazaqstan oblysy,
Jarma aýdany,
Jańaózen aýyly
...ókinish bildiredi
Jumyssyzdyqpen jumyla kúreseıik
Úkimet jumyssyzdyqty joıý úshin memlekettik baǵdarlamalar qabyldap, onyń júzege asýyn jiti baqylap otyr. Nátıjesinde jumyssyzdyq burynǵyǵa qaraǵanda edáýir qysqardy, halyqtyń turmysy birshama jaqsardy. Alaıda jumyssyzdyq tolyq joıyldy dep aıta almaımyz. Sonyń saldarynan qoǵamda turmysy tómen, halyqtyń áljýaz toby azaımaı otyr.
Búginde jumys jasyndaǵy jastardyń edáýir bóligi ár nárseni bir syltaý etip, «aýyrdyń ústimen, jeńildiń astymen» júrgendi qalaıdy. Sonymen qatar qolynan keletin kásip izdep, bir kádege jaraýǵa ynta-jiger tanyta bermeıdi. Jastardyń bári osyndaı baǵytta desem, artyq aıtqandyq bolatyn shyǵar. Aýylda týyp, aýylda óskendikten kóptegen aýyl balalarynyń óz betinshe nan tabýǵa qulyqsyz ekendikterin aıqyn baıqap júrgendikten, osy jaıly atap aıtqym keledi. Qoǵamymyzda qandaı da bir adam taǵdyryn tálkek etetin, ókindiretin keleńsiz jaǵdaılar etek alyp jatsa, sonyń bári jumyssyzdyqtyń, jatypisherliktiń saldary ekendigi kún tártibinen túspeýi tıis.
Jumyssyzdyq beleń alǵan saıyn qoǵam damýyna kedergi keltiretin kesapattar kóbeıe beretindigine talas joq. Menińshe, jumyssyzdyq máselesi el bolyp qolǵa alatyn úlken sharýa. Búgingi kúnge deıin osy maqsatta atqarylyp jatqan isterimizden ilgerileýshilik asa baıqalyp júrgen joq. Sondyqtan jumyssyzdarǵa qajetti jaǵdaı jasaýǵa qamqorlyqpen qaraıtyn ýaqyt jetti dep oılaımyn.
Qazaqbaı BAIJUMANULY,
Shý aýdandyq ardagerler keńesiniń tóraǵasy
Jambyl oblysy
...batasyn beredi
Balabaqshaǵa ata-analar rıza
О́tken kúz aıynda Petropavldaǵy «Iýbıleınyı» shaǵyn aýdanynda 90 orynǵa arnalǵan «Nur bala» balabaqshasy ashylyp, ata-analar rızashylyǵyna bólengen bolatyn. Balabaqshada 3-6 jas aralyǵyndaǵy balalar úshin 4 top qurylyp jumys isteıdi. Bul shaǵyn aýdanda halyq kóp qonystanǵanmen buǵan deıin mektepke deıingi uıym bolmady. Jalpy, Petropavlda 3-6 jas shamasyndaǵy balalardyń kópshiligi mektepke deıingi tárbıemen qamtamasyz etilgen. Osyndaı ıgilikti isti qolǵa alyp, júzege asyrǵan azamattarǵa turǵyndar batasyn berip, rızashylyqtaryn bildiredi.
«Nur bala» balabaqshasy «Egorovskıe sklady» JShS-men kelisimshart boıynsha salynǵan. Bul atalmysh kompanııanyń Petropavlda salǵan ekinshi mektepke deıingi mekemesi.
Aman BOLSYN
Petropavl
...pikir aıtady
Ádilet jolyndaǵy arpalys
Muqadas Balajanovtyń «Zonadaǵy taǵdyr» atty shyǵarmasyndaǵy bas keıipker – Muhıt ádilet úshin kúresemin dep temir torǵa túsedi. Qyzdyń aryn qorǵap, arsyzǵa dene jaraqatyn salǵany úshin sottalyp ketedi.
Kitapta tek qana qazirgi túrme jaıy emes, burynǵy temir tor jaıynda da basylymdarda aıtylmaǵan tarıhı shyndyq aıtylady. Qazaqstanda 1930-1950-shi jyldarda qandaı, qansha túrmeler men lagerler boldy, alǵashynda olar qalaı ataldy bári tarıhı atymen atalady. Bul túrmeler men lagerde KSRO boıynsha alash zııalylary bastatqan kórnekti qoǵam, mádenıet, ádebıet qaıratkerleri, ǵalymdar jáne soǵys ónerin meńgergen áskerı qolbasshylar, olardyń áıelderi aty-jónimen naqty aıtylady.
Muqadas Balajanov 25 jyldaı qylmystyq-atqarý júıesinde eńbek etken. Osy jyldardyń uzaq ýaqytynda qatań rejimdegi túzeý mekemelerinde basshy bolǵan. Qazir zapastaǵy ishki qyzmet polkovnıgi. Muqadas Tumabaıulynyń zonadaǵy taǵdyrlar týraly jaqsy biletini osydan. «Zonadaǵy taǵdyr» atty kitapty oqyp shyǵyp, ádilettiń árqashan da jeńetinine kóziń jetedi.
Nazrahmet QALI
ALMATY
