Osyǵan baılanysty bizdiń elimizde jappaı suranysqa ıe bolyp júrgen ımporttyq taýarlardyń baǵalaryna saraptar jasaldy, – deı kele, Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq týraly shartqa qol qoıylýy jáne ulttyq zańnamany úılestirýge baılanysty Qazaqstan Respýblıkasy aımaqtyq qaǵıdattyqty ustanýǵa kóship, «paralleldi ımportqa» tyıym saldy. Biraq sol ýaqyttan bergi 3 jylda qandaı ózgerister boldy degenge keletin bolsaq, jaǵdaıdyń máz emes ekenin kóremiz. Máselen, «Toyota Motor Corporation» kompanııasy Qazaqstan aýmaǵynda dılerlik ortalyqtar júıesin ashty. Osy ortalyqtardyń baǵasy básekelestik orta bolmaǵandyqtan, sharyqtap tur. «Taýarlyq belgilerdiń» ıeleri baǵany eshkimnen aıylyn jımaı, kótergen ústine kóterýde. Osylardyń baǵasy keıbir táýelsiz ımporterlerdiń baǵasymen salystyrǵanda 2 eseden 5 esege deıin artyq ekenin kórdik.
Osyndaı jaǵdaı farmasevtıka salasynda da oryn alǵan. Máselen, onkologııalyq naýqastarǵa arnalǵan «Fazledeks» degen dáriniń baǵasy Túrkııada bizdiń aqshamen 62 myń teńge turady. Aımaqtyq qaǵıdat bolǵandyqtan ony bizge Túrkııadan ákelýge bolmaıdy. Al bizdegi jalǵyz dıstrıbıýter «SK-Farmasııa» taýarlyq belgisi bar kompanııalardan olardy 205 myń teńgege alady, al ózderinde satqanda onyń baǵasy 300 myń teńgege jetedi. Bul dáriniń baǵasy bes esege jýyq ósti degen sóz. Osyndaı jaǵdaı basqa da taýarlarǵa qatysty oryn alǵan.
2016 jyldyń 25 qazanynda Eýrazııalyq úkimetaralyq keńestiń hattamasy boıynsha qatysýshy elderge keıbir taýarlar úshin aımaqtyq qaǵıdattan shyǵýǵa ruqsat berildi. Ol úshin qatysýshy el kerek taýardyń Odaq aýmaǵynyń ishki rynogynda joq ekendigin nemese az ekendigin dáleldeýi kerek. Alaıda Qazaqstan áli kúnge mundaı amalǵa baryp kórgen joq.
Elimizdiń ulttyq jáne ekonomıkalyq múddesin aıaqqa basatyn osyndaı tártip bizge kerek pe? Osy máselelerdi aıtyp men Ulttyq ekonomıka mınıstri Tımýr Súleımenovtiń atyna depýtattyq saýal joldadym. Ony áriptesim Vladımır Bojko da qoldady. Biz mınıstrden osy másele boıynsha Qazaqstannyń Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqtaǵy ustanymyn anyqtaýdy ótinip, elimizdiń aýmaǵynda shynaıy básekelestiktiń damýyna jaǵdaı týǵyzýdy suradyq, dep másele kóteredi.
Gúlnár Bıjanova,
Májilis depýtaty
