Olar – eksporttyq jáne ımporttyq keden rásimderinen ótý barysynda «Bir tereze» qaǵıdatyn engizý, elektrondy deklarasııalaý júıesin damytý, eksport pen ımport úshin qujattar sanyn jáne olardy óńdeý ýaqytyn qysqartý.
Osyǵan oraı kedendik jáne salyqtyq ákimshilendirýdiń avtomattandyrylǵan júıesi «ASIKÝDA» platformasynyń negizinde «Astana-1» baǵdarlamasynda elektrondy kedendik resimdeýdiń iske asyrylýy 2018 jyldyń sáýir aıynan bastap tolyqtaı júzege asyryldy deýge bolady. Elektrondy deklarasııanyń birinshi kezeńi 2017 jyldyń 1 qazanynan «kedendik tranzıt» rásimin engizýden bastalsa, ekinshi kezeńi 2018 jyldyń 1 qańtarynan «eksport» kedendik rásimin engizýmen jalǵasyn tapty. Al 2018 jyldyń 1 sáýirinen bastap taýarlardy barlyq kedendik rásimderde elektrondy deklarasııalaýǵa kóshirildi.
ASYSUDA AS – jańartylǵan platformasynyń jańartylǵan ASYCUDA IýNKTAD World júıesi álemniń 95 elinde engizilgen. Ol Doing Business reıtınginde Dúnıejúzilik keden uıymy men Dúnıejúzilik saýda uıymynyń talaptaryna jáne standarttaryna tolyqtaı sáıkes keledi. «Astana-1» avtomattyq júıesin engizýdiń negizgi maqsaty kedendik resimdeý kezindegi prosedýralardy jeńildetýge baǵyttalǵan. Bul júıe ózin-ózi tirkeý, qashyqtan elektrondy deklarasııalaý, qaǵazsyz taýar-ilespe qujattary, elektrondy tólemder, keden beketi men taýardy jetkizý ornyn tańdaý jáne sol sekildi basqa da fýnksııalardy atqarady.
«Astana-1» AJ konfıgýrasııasy 2018 jyldyń 1 qańtarynan bastap kúshine engen EýrAzEQ-tyń jańa Keden kodeksiniń normalaryna saı keledi. Al qazirgi tańda Almaty qalasy boıynsha MKD-men 12 000-nan asa deklarasııa resimdeýden ótken, onyń 85 paıyzy keden qyzmetkeriniń qatysýynsyz avtomatty túrde shyǵarylǵan. Osyǵan deıin taýar deklarasııalarynyń shyǵarylýyna orta eseppen 30 mınýt jumsalsa, atalmysh júıede kedendik resimdeýge nebary 1 mınýttaı ýaqyt qajet. Aqparattyq júıede ındıkatorlar iske qosylǵan jaǵdaıda, qosymsha qujattar suratylyp, olardy qashyqtyqtan usynýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar kedendik resimdeý prosesterin avtomattandyrýdyń osyndaı sharalary sybaılas jemqorlyqqa jol bermeýdegi negizgi faktorlardyń biri bolyp tabylady.
Sóz oraıy kelgende, qazirgi kezde syrtqy ekonomıkalyq qyzmetke qatysýshylardyń tarapynan atalmysh elektrondy deklarasııalaýdyń artyqshylyqtary týraly kóptegen jaǵymdy pikirler túsip jatqanyn aıtyp ótkenimiz jón.
Álibı ERJANOV,
Qarjy mınıstrliginiń Memlekettik kirister komıteti Almaty qalasy boıynsha
Memlekettik kirister departamenti kedendik baqylaý basqarmasy kedendik
deklarasııalaýdy baqylaý bólimi basshysynyń mindetin atqarýshy
