Qazaqstan • 27 Sáýir, 2018

Qazaqstan Beıbitshilikti qurý men saqtaý jónindegi joǵary deńgeıdegi BUU is-sharasyna qatysty

1020 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

2018 jylǵy 24-26 sáýirde Nıý-Iorktegi BUU shtab-páterinde BUU Bas Assambleıasy 72-sessııasynyń prezıdenti Mıroslav Laıchaktyń uıymdastyrýymen Beıbitshilikti qurý men saqtaý jónindegi joǵary deńgeıdegi is-shara ótti. Onyń jumysyna BUU múshe memleketteriniń elbasylary, úkimet basshylary, syrtqy ister mınıstrleri jáne basqa da joǵary laýazymdy tulǵalar qatysty.

Qazaqstan Beıbitshilikti qurý men saqtaý jónindegi joǵary deńgeıdegi BUU is-sharasyna qatysty

Kezdesýdi ashqan M.Laıchak halyqaralyq qoǵamdastyqqa janjaldardyń saldaryn joıýǵa emes olardy boldyrmaýǵa baǵyttalǵan kúsh-jigerdi jumyldyrýdyń mańyzy zor ekenin atap ótti. Onyń oıynsha qazirgi kezde beıbitshilikti saqtaý boıynsha eski tásildierdi reformalaý qajet, sebebi olar «sansyz adam ómirleri men mıllıardtaǵan dollardan» turady.

BUU Bas hatshysy Antonıo Gýterrısh óz sózinde adamzat birqatar mańyzdy kórsetkishter boıynsha «alǵa qaraı emes, artqa qaraı jyljýda» dep atap ótti. Shıelenistegi elderdiń sany sońǵy úsh onjyldyqtyń ishinde eń joǵary sanǵa jetti; qala turǵyndardyń rekordty sany qarý-jaraqtan mert boldy; zorlyq-zombylyqtan, soǵys pen qýdalaýdan qashyp úılerinen ketýge májbúr bolǵan adamdardyń sany aldyńǵy kórsetkishterden asyp tústi.  «Beıbitshilikke qoljetkizý úshin biz osy qubylystarmen kúresýimiz kerek», - dedi BUU basshysy. Ol úshin beıbitshilik qurý máselelerin sheshýdiń keshendi ádisin qoldaný qajet, al janjaldardy boldyrmaý basymdy bolý qajet. Sondaı-aq, janjaldardyń túbegeıli sebepterin joıyp, onyń ishinde ornyqty damý men adam quqyqtary salasyndaǵy sharalardy iske asyrý jolymen sheshý qajet.

Qazaqstannyń Turaqty ókili Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń Tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaevtyń atynan sóılegen sózinde BUU beıbitshilik qurý pen saqtaýǵa baǵyttalǵan mandaty bar neǵurlym zańdy jáne kópjaqty uıym ekenin atap ótti. BUU-nyń osy saladaǵy qyzmetiniń úlgisi retinde Qazaqstannyń bastamasymen qurylǵan BUU-nyń Ortalyq Azııadaǵy aldyn-alý dıplomatııasynyń aımaqtyq Ortalyǵy bolyp tabylady.

Is-shara qatysýshylary Qazaqstannyń halyqaralyq beıbitshilik pen qaýipsizdikti nyǵaıtý salasyndaǵy praktıkalyq qadamdary men jınaǵan tájirıbesimen tanystyryldy. Atap aıtqanda, Qazaqstan ıadrolyq qarýsyzdaný jáne taratpaý salasyndaǵy kóshbasshy bolyp tabylatyny týraly atap ótildi. Bizdiń elimizben Semeı ıadrolyq polıgony jabylǵan edi,sondaı-aq Qazaqstan bastamasymen 29 tamyz kúni Iаdrolyq synaqtarǵa qarsy halyqaralyq kún dep jarııalandy.

Qazaqstannyń basqa bastamalarynyń qatarynda 2016 jylǵy Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń «Álem. XXIǵasyr» manıfesi halyqaralyq qoǵamdastyqqa soǵys apatynan arylýǵa múmkindik beretin basshylyq qaǵıdalaryn qamtıdy. Qazaqstan Azııadaǵy beıbitshilik pen turaqtylyqty qamtamasyz etýge septigin tıgizetin 26 memleket múshe AО́SShK-niń negizin qalaýshy.26 múshe memleketin biriktirgen AО́SShK-niń negizin qalaýshysy buluıym etýde.

Bizdiń elimiz barlyq kelispeýshilikter men qaqtyǵystardy sheshýdiń negizgi quraly retinde dıplomatııa men beıbitshilik kelis sózderin qoldaıdy. Osy ustanymǵa sáıkes Qazaqstan Sırııa máselesi jáne odan buryn da Iran ıadrolyq máselesi boıynsha  beıbit kelissózder júrgizý úshin óz alańyn sátti usynýda.

Bizdiń elimiz janjaldardy boldyrmaý jáne beıbit jolmen sheshýdedin basshylarynyń belsendi qatysýyn qoldaıdy. Osyǵan oraı, Astana 2003 jyldan bastap Álemdik jáne dástúrli dinder lıderleriniń sezderin sátti ótkizip keledi. Osy turǵyda BUU-ǵa Sez qyzmetin qoldaıtyny úshin alǵys bildirildi.