Oblys ákiminiń orynbasary Ulan Jazylbektiń aıtýynsha, qazir oblysymyzda «Sıfrlandyrý keńsesi» jumys jasaıdy. Taıaý jyldary turǵyndar túrli memlekettik qyzmetterdi onlaın tutynatyn deńgeıge jetýi kerek. Sol úshin qazirden bastap memlekettik organdardyń usynatyn qyzmetin avtomattandyrý baǵytyndaǵy jumystar jasalýda.
– Sıfrlandyrý saıasatyn júzege asyrýǵa óńirdegi barlyq basqarmalardyń, qala, aýdan ákimderiniń belsene qatysýy talap etiledi. Oblystyq IID jergilikti polısııa qyzmeti árbir aýdan úshin kvadrokopter satyp alady. Ushatyn apparat joǵalǵan maldy izdeýge, qaraqshylardy qolǵa túsirýge, sý tasqynyn aldyn ala baqylaýǵa, basqa da jaǵdaıǵa kómektesedi,– deıdi Ulan Jazylbek.
Oblystyq ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý basqarmasynyń habarlaýynsha, óńirde jobalyq keńes qurylyp, 4 baǵyt boıynsha jumys júrgizetin bolady. Mysaly, «Ekonomıka salalaryn tehnologııalyq jańartý jáne sıfrlandyrý» baǵyty boıynsha «Qazaqstan elektrolız zaýyty» AQ, «Qazaqstan alıýmınııi» AQ, «Maıqaıyńaltyn» AQ, «Kaýstık» AQ, «Pavlodar munaı-hımııa zaýyty» JShS, «Bogatyr Kómir» JShS sıfrly jobaǵa qatysady. О́nim kólemi men sapasyn arttyrýǵa jańa tehnologııalar ǵana múmkindik bere alady. Sıfrlandyrýǵa baǵyttalǵan quraldardy qoldanysqa engizý úshin óndiris oryndarynda bıyl 17 shara ótedi.
Joǵaryda oblys ákiminiń orynbasary aıtyp ótkendeı, sıfrlandyrýǵa óńirdegi barlyq basqarmalardyń, qala, aýdan ákimdikteriniń belsene qatysýy talap etiledi. Oblys ákimi apparatynyń basshysy Rasýl Orazǵulovtyń aıtýynsha, «Sıfrly Qazaqstan» baǵdarlamasy boıynsha óńirde «Memlekettik qyzmetterdiń esepterin sıfrlandyrý servısi» ázirlenipti. Jergilikti atqarýshy organdary reestr boıynsha 191 memlekettik qyzmet kórsetedi. Qazir elektrondy túrde kórsetilgen memlekettik qyzmetterdiń úlesi 38 paıyzdy quraıdy. Bilim berý, densaýlyq saqtaý, jumyspen qamtýdy úılestirý jáne áleýmettik baǵdarlamalardyń sapasyn arttyrý maqsatynda «Sıfrly Qazaqstan» jobasy júzege asyrylady. Bul rette kórsetiletin barlyq memlekettik qyzmet túri avtomatty júıege kóshirilmek. Qalalar men aýdandardaǵy jumyspen qamtý ortalyqtary elektrondy eńbek bırjasyna qosyldy.
– Biz qaǵaz qujat aınalymyn qysqartý úshin jumys istep jatyrmyz. Ol úshin oblystyń memlekettik organdarynda tehnologııalyq ınfraqurylym – memlekettik mekemelerdiń biryńǵaı mýltıservıstik ortalyǵy qyzmet kórsetedi. Iаǵnı 136 jergilikti atqarýshy organda 2 myńnan astam jelilik aqparattyq júıeler qoldanylady, – deıdi R.Orazǵulov.
Bir aıtar keterligi, oblystaǵy 40-qa jýyq aýyl, 23 mektep joǵary jyldamdyqty ınternet jelisine qosylmaǵan. Sol sebepti oblys ákimdigi keń jolaqty ınternetke qosý úshin aýyldarda avtonomdy stansalar qurýdy usynyp otyr.
Ekinshiden, aýyldyqtar spýtnıktik telearnalardy jıi kóredi, úıiniń tóbesinde «tárelke» qosyp alǵan, keıbiri «Otaý TV» júıesine qosylǵan. О́kinishke qaraı, aýyldyq jerlerge issaparǵa barǵanda kýá bolyp júrgen bir másele – aýyl halqy ózge eldiń telearnalaryna baılaýly. Bul jaıt ta nazardan tys qalyp keledi. Aýyldyqtar sıfrly teletaratylym júıesi eń aldymen shalǵaıdaǵy aýyldardyń múddesine saı bolǵanyn kútýde.
Bıyl oblystaǵy aýrýhanalar, emhanalar jalpy medısınalyq aqparattandyrý júıesine tirkeledi. R.Orazǵulov atap ótkendeı, ótken jyly óńir jurtshylyǵyna 3,8 mıllıonǵa jýyq kórsetilgen memlekettik qyzmettiń 3,2 mıllıony medısına salasyna qatysty eken. Densaýlyq saqtaý salasy qyzmetkerleri 1 mıllıon 200 myń qyzmetti elektrondy túrde kórsetken. Bıyl aýrýhana, emhanalarǵa taǵy da 321 dana kompıýter satyp alý josparlanyp otyr. О́zimiz kórip júrgendeı, emhanalardaǵy dárigerler de kompıýterdiń qulaǵynda oınaýǵa mashyqtanyp qalǵan. Qalaı bolǵanda da sıfrlandyrý baǵdarlamasy qabyldanbaı turyp-aq elimizge IT-tehnologııalardyń jańalyqtary keldi ǵoı. Qazir onlaın servıster, memlekettik qyzmetterdiń biryńǵaı túrleri bizge de jetip, halyqtyń jumysy birshama jeńildegen.
Árıne jańa tehnologııalar óndiriske kelýi úshin jergilikti joǵary oqý oryndary básekege qabiletti, joǵary bilikti mamandar daıyndaýǵa mán berýi qajet. Olardyń aldynda IT-mektepter, tehnoparkter ashý mindeti tur. Mysaly, Pavlodar memlekettik pedagogıkalyq ýnıversıtetinde IT HUB zerthana ashyldy. Sonyń arqasynda stýdentter sabaq ústinde jáne bos ýaqytynda 3D-modeldeýmen, túrli qoldanbaly aqparattyq baǵdarlamalarmen shuǵyldana alady. Aldaǵy ýaqytta IT HUB bazasynda kásiporyndardyń jumysyn aqparattyq tehnologııalarǵa kóshirý jobasy jetildirilmek. Ýnıversıtettiń prorektory, ǵalym Aleksandr Svıderskıı jobalar Elbasynyń ekonomıkany sıfrlandyrý boıynsha tapsyrmalary údesinen shyǵady dep otyr.
Bul ýnıversıtette jasalǵan jobalar oqý ornynyń startap ortalyǵyndaǵy shaǵyn qalyptaǵy óndirister úshin qajet. О́ndiristerge arnalǵan ınnovasııalyq jobalar jasalsa, oblys ortalyǵyndaǵy joǵary oqý oryndarynda birlesken ǵylymı ortalyq paıda bolýy múmkin. Ýnıversıtette robot-tehnıka zerthanasy jumys istep tur. Kitaphana da sıfrlandyrý júıesine ótýde. О́ńir jastary jobalaryn jetildirý úshin IT ortalyǵynda bilim alady. Oblys ortalyǵyndaǵy «Jastar bastamalaryn damytý ortalyǵynda» jastardyń aqparattyq-tehnologııalyq bilimderin jetildirýge baǵyttalǵan kabınet te bar.
Oblys ortalyǵyndaǵy №37 mektepte qazir týrnıketter, mektep ashanasy men kitaphanasynda smart-júıe, «Teacher office» jumys jasap tur. Mektep dırektory Láılá Júsipovanyń aıtýynsha, «Teacher office» bólmesinde muǵalimder «Kúndelik», «Bilim land» jobalaryna saı kitaptarǵa tapsyrys beredi. Kitaphanashy avtomatty júıe arqyly qabyldaıdy. Al «Smart Pavlodar» qosymshasy arqyly ata-analar as mázirin onlaın rejimde kóredi. Ashanaǵa kelgen oqýshy qurylǵyǵa saýsaǵyn tıgizse monıtordan tapsyrys tizimi shyǵa keledi. Tólem avtomatty túrde tólem kartasynan alynady.
Árıne «Sıfrly Qazaqstan» baǵdarlamasynyń maqsaty sıfrly tehnologııany tereń meńgerýge, sıfrly saýatty bolýǵa baǵyttalǵan. Ony meńgerýdiń halyq úshin ıgiligi kóp ekeni de túsinikti. Pavlodar óńirinde osy maqsatta atqarylyp jatqan jumystardyń bir parasy, sondaı-aq sheshimin tabýǵa tıis máselelerdiń shet jaǵasy osyndaı.
Farıda BYQAI,
«Egemen Qazaqstan»
Pavlodar oblysy
