Taıaýda Beıjiń qalasynda Qazaqstannyń Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi men Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Bas keden basqarmasy arasynda elimizden eksporttalatyn sıyr etine arnalǵan ınspeksııa, karantındik jáne veterınarlyq-sanıtarlyq talaptar týraly hattamaǵa qol qoıyldy. Memleket basshysy N.Nazarbaevtyń kórshi elge jasaǵan sapary aıasynda rásimdelgen qujat osy eksporttyq áleýetti arttyrý úshin jasalyp otyrǵan mańyzdy qadam bolyp otyr. Bul hattama muzdatylǵan, súıeksiz sıyr etin Qytaıǵa eksporttaýǵa múmkindik beredi. Endigi kezekte kórshi eldiń naryǵyna qazaqstandyq salqyndatylǵan sıyr eti men tiri maldy eksporttaýǵa kelissózder júrgizilmek.
Jalpy, elimizde etti mal sharýashylyǵyn damytýdyń jańa baǵdarlamasynda kórsetilgen basymdyqtar men tetikter eksporttyq áleýetti kúsheıtý, eńbek ónimdiligi men óńdelgen aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń kólemin keminde 2,5 ese ulǵaıtýǵa baǵyttalǵanyn aıta keteıik. Sol sebepti mınıstrlik jańa naryqtardy ashýǵa tyrysýda.
Et jáne et ónimderin eksporttaýdyń halyqaralyq talaptary, bekitilgen sapa standarttary bar. Sol úshin buǵan deıin Shyǵys Qazaqstan, Almaty, Jambyl, Qyzylorda jáne Ońtústik Qazaqstan oblystary vaksınasııalaý arqyly aýsyldan bosatylǵan taza aımaq mártebesin aldy. Osynyń arqasynda veterınarlyq sertıfıkattar boıynsha Qytaıǵa mal ónimderin jáne tiri janýarlardy jetkizý múmkindigi týdy.
Júıeli júrgizilgen jumystardyń nátıjesinde kórshi eldiń naryǵyna ónim shyǵarý jumystary jyl sanap qarqyn alyp kele jatyr deýge bolady. Memlekettik kirister komıtetiniń derekterine súıensek, ótken jyly Qazaqstan men Qytaı arasynda aýylsharýashylyq ónimderiniń taýar aınalymy 345,0 mln AQSh dollaryn qurap, 2016 jylmen salystyrǵanda 32%-ǵa artqany osyny kórsetedi. Basqa da derekterdi tilge tıek eter bolsaq, ótken jyly Qytaıǵa 306,9 myń tonna nemese quny 57,5 mln AQSh dollaryna tek bıdaı eksporttalypty. Aldyńǵy jylmen salystyrǵanda muzdatylǵan balyq eksportynyń kólemi 2,2 esege (1301 tonnadan 2883 tonnaǵa), kúnbaǵys tuqymdary 1,7 esege (73,8 myń tonnadan 123,7 myń tonnaǵa) ulǵaıǵan.
Arnur ASQAR,
«Egemen Qazaqstan»
