Arhıvter qyzmeti aqyly bolady

Atalǵan zańda uǵym­dyq apparat keńeıtildi, mem­lekettik arhıvter aqyly negizde kórsetetin qyzmetter tizbesi naqty kórsetilgen. Aqyly qyzmetterdiń qataryna atap aıtar bolsaq, taqyryptyq, genealogııalyq suraýlar, arhıv qujattarynyń depozıtarlyq saqtalýy jáne de taǵy basqa kóptegen qyzmet túrleri jatady. Aqyly qyzmetten túsken qarajat arhıvterdiń materıaldyq-tehnıkalyq bazasyn jaqsartýǵa ári osy salada qyz­met atqaryp kele jatqan ma­man­­dardyń jalaqysyn kóterýge jumsalady. Bul óz kezeginde osy salaǵa qyzyǵýshylyǵy bar mamandardy yntalandyrady ári olardyń jumys isteýine qolaıly jaǵdaı jasaıdy. 

Májilistiń jalpy otyrysynda zań jobasyn birinshi oqy­lymda maquldaǵan depýtattar da sala mamandarynyń jala­qysyn arttyrý máselesin kóter­gen bolatyn. Áleýmettik sala qyzmetkerleri arasynda eń tómengi jalaqy alatyn – arhıv salasynyń qyzmetkerleri ekenin aıta keteıik. Biraq jalaqy az dep sala mamandary eshqashan qol qýsyryp otyrǵan joq. Ortalyq memlekettik kıno-fotoqujattar men dybys jazbalary arhıvinde qazirgi tańda 27 maman qyzmet atqarady. Onyń 20-sy joǵary bilimdi, bilikti mamandar. Olar kıno tarıhyn, án ónerin, mádenıet pen salt-dástúrlerdi zertteý úshin qazaqstandyqtarǵa qundy qujat­tardyń qoljetimdi bolýyna jaǵdaı jasap keledi. Arhıvimizdiń qorynda qazirgi ýaqytta jalpy sany 300 myńǵa jýyq úlken ma­ńyzǵa ıe kınofotoqujat pen dybys jazbalary saqtalǵan. Jyl saıyn arhıv mamandarynyń qaraýyna 3 myńnan astam qujat kelip túsedi. Aqyly qyzmetten túsetin qarjynyń taǵy bir bóligi osy foto-fonoqujattardy zamanaýı tehnıkalyq jabdyqtalǵan jaǵdaıda aýdarýǵa jumsalatyn bolady. Iаǵnı kógergen, búlingen zaqymdanýlarmen kúresýge, materıaldardyń tehnıkalyq jaı-kúıin únemi baqylaýǵa baǵyt­talady. Sonymen qatar ýl­tradybystyq tásilmen kıno­qu­jattardy tazalaıtyn, olardy skanermen kóshiretin, elektrondy qujattardy qýatty serverlerge saqtaıtyn, arhıv qoryndaǵy kınoqujattardyń kóshirmelerin qajetti úlgide daıyndaıtyn, qo­symsha jańa jabdyqtar alý­ǵa da múmkindik týady. Qazirgi ýaqytta arhıv qorynyń 70% fo­no­qujattary qaıta qalpyna kel­ti­rilip, saqtalyp, zamanaýı ta­syǵyshtarǵa aýystyryldy. Qol­jetimdilikti arttyrý maqsa­tyn­da sandyq júıege kóshý jumystary qarqyndy júrgizilip keledi. 

Jyl saıyn 5 myńǵa jýyq kıno­fotoqujat pen dybys jazbasy sıfrly formatqa kóshiriledi. Bul óte úlken, aýqymdy jumys. Biz qolymyzdaǵy barlyq tarıhı jádigerlerdi Qazaqstanymyzdyń bolashaǵy óskeleń urpaqtyń nazaryna usynyp, sanasyna sińdirý arqyly olardy otansúıgishtikke, óziniń tarıhyna qurmetpen qaraý­ǵa tárbıeleı alamyz. Aldaǵy ýa­qytta ulttyq qundylyqtar qazy­nasyn sandyq tehnologııalar je­tistikterin paıdalana otyryp, olardy ǵasyrdan-ǵasyrǵa, urpaq­tan-urpaqqa jetkizý jolynda qarqyndy jumys jasaı beremiz. 

Tasqyn Toıbaev,

«Ortalyq memlekettik kıno-fotoqujattar jáne dybys jazbalar arhıvi» RMM dırektory