Kóńil ornyna túskendeı boldy

Sharýashylyq ujymymen birge Táýelsizdigimizdiń 20 jyldyq merekesin atap ótip jatqanbyz. Júzin kún men jel qaqqan eńbekqor aýyl­das­tarymdy marapattap, án men jyrdan shashý shashyp, máz bolyp otyr edik. Erteńine Jańa­ózendegi qaıǵyly oqıǵany estip, kóńilimiz sý sepkendeı basyldy. О́zimdi qoıarǵa jer tappadym jáne sol túnde uıyqtaı almaı shyq­tym. Beıbit zamanda adam­dar­dyń osynsha japa shegýi, qy­rylýy qandaı aqyl­ǵa syıady? Barlyǵy derlik qyr­shyn jastar, artynda tórt bala­pany qalǵan qaryndasymyzdyń jazyqsyz, qa­pyda oqqa ushqanyn qaıter­siń... Onsyz da kóp halyq emespiz ǵoı. Jastardyń kıiz úıdi qıratyp, shańyraǵymen qosyp órtegeni me­niń janyma qatty bat­ty. Júre­gim aýyrdy. Shańy­raq qazaqtyń kıesi emes pe edi? Atalarymyz jaýǵa da qarashańyraǵyn bermegen. Betin aýlaq etsin, elge syrt­tan jaý shaýyp, Otan úshin jas­tarymyz oqqa ushyp jatsa, onyń jóni bir bólek shyǵar. Qazaqtyń basynan ondaı zamandar da ótti. Al mynandaı beıbit kúnde qazaq­tyń bir birine myltyq kezegeni qandaı sumdyq! Sabyrmen istese sheshilmeıtin daý joq. Qazir eko­no­mıkalyq jaǵ­daıymyz túzel­gen. Qazirgi jaǵdaı 90-shy jyl­dar­daǵydan aýyr emes. Onda jurt qaıda bara­ryn bilmeı údere kó­ship ketken joq pa edi? Biraq sondaı aýyr kúnderdiń ózinde kóte­rilip, qolyna myltyq alǵan eshkim joq. Barlyǵyna da tóze bildi, aldan jaqsy úmitke sendi. Muny maǵan ózge ulttardyń ókilinen turatyn aýyldastarym da aıtyp jatyr. Jańaózende áleýmettik máse­lelerdiń barlyǵy ras, ony eshkim de joqqa shyǵarmaıdy. Árıne, sol jergilikti jerlerdegi is ba­syn­da júrgen azamattar adam­dar­dyń áleýmettik máselelerin osyn­­sha shıelenistirmeı ýaqyty­synda sheship, sergek qaraýy kerek edi. Degenmen, eńbek daýyn daýlaǵan azamattardyń qan­tógis­ke deıin aparatyn jóni taǵy joq, eńbek daýy zańmen sheshilmek kerek. Menińshe, kóńil-kúıge tez erik beretin jastardyń, jumys­syz qalǵan azamattardyń ashý-yzasyn nıeti aram syrtqy kúsh­ter «utymdy» paıdalanǵan. Aran­­datý­shy­lar bolmasa, jastar mun­sha­lyq­ty bassyz­dyq­qa bara qoı­maı­dy. Ási­re­se, halqy­myz­­dyń dás­túr-salty, dini, dili jaq­sy saq­talǵan or­tanyń tár­bıe­sin kórgen jastardyń sha­ńyraqty ór­teýi, adamǵa oq atýy múmkin emes. Elbasy Nursultan Nazarbaev­tyń elge syn bolǵan osy jaǵ­daıdy turaqtandyrý úshin Aqtaý men Jańaózenge barǵany óte durys boldy. Qazir adam qany tógilgen mundaı jaǵdaılar álem­niń kóp elderinde bolyp jatyr. Biraq barlyq prezıdentter bizdiń Elbasy sııaqty oqıǵa bolǵan jerge ózi baryp júrgen joq. Nur­sultan Ábishuly Aqtaý men Jańa­ózendegi jurtshylyqpen kez­deskennen keıin-aq istiń túıini sheshiledi degen kóńilge jyly sezim ornyǵa bastady. Elbasy oqıǵa bolǵan jerdi, jergilikti adamdardy óz kózimen kórdi, jaǵdaımen jete tanysty. Jergilikti bıliktegi azamattardy aýystyrdy, úkimettik komıssııaǵa «О́zenmunaıgaz» kompanııasy ju­mysshylary men Jańaózen qala­sy turǵyndarynyń narazylyǵyn týdyrǵan máseleler sebepterin qysqa ýaqytta anyqtaýdy jáne ony qalpyna keltirýge usynys­tar daıarlaýdy tapsyrdy. Eńbek daýy sheshilmeıtin túıin emes ekenin Prezıdent Nursultan Nazarbaev osy saparynda kórsetti. Elbasy osy saparynda jalpy mańǵystaýlyqtarǵa qazaqstan­dyq­­tar­dyń birliginiń, damýǵa ba­ǵyttalǵan ekonomıkalyq-áleý­mettik saıasattyń arqasynda Jańaózendegi jaǵdaıdy óte qysqa ýaqytta qalpyna keltirýge, adamdardyń qalypty ómirin ornatýǵa múmkinshilik bar ekenin aıtty. Barlyq memlekettik or­gan­darǵa jumysty birlese uıym­dastyryp, úılestirýge tapsyrma berip, ony aldaǵy ýaqytta óziniń baqylaýyna alatyndyǵyn da eskertti. Kún saıyn batys jaqqa alańdap, istiń qalaı órbıtinin qarap otyrǵan jurttyń kóńili de ornyna túskendeı boldy. Ty­nyshtyq bar jerde ǵana bereke bolatynyn adamdar uǵynǵan bolar. Daýdy sheshý úshin qantógis mindet emes ekeni jastarǵa ǵu­myr boıy sabaq bolsa jarar edi. Saıran BUQANOV. «Qarqyn» JShS-niń dırektory, Qazaqstannyń Eńbek Eri. Qostanaı oblysy, Meńdiǵara aýdany.