Qasqyr soqqan kelinshek

Bátıma Bısekenovanyń jastyq shaǵy Terektiniń Shal­qar kóliniń jaǵasynda ótti. Osy óńirde mektepte bilim aldy, balyq sehynda eńbek etti. Taǵdyrdyń jazmyshymen Zıneddın Bısekenovpen sha­ńyraq kóterip, Toǵanas aýylynda ǵumyr keshti. Mine negizgi áń­gime qylarlyq oqıǵanyń qy­zyqty jelisi de osy Toǵanas aýylynda, 20 jastaǵy kelinshek Bátımanyń basynan óterin ol kezde kim bilipti?!

1965 jyly shańyraq qurǵan Bátımanyń kúıeýi Zıneddın kúz aıynda azamattyq boryshyn óteýge Keńes Armııasy qataryna shaqyrylady. Aıaǵy aýyr jas kelinshek úıde ata-enesimen qala beredi. Atasy Seıitqalı qarııa keńshardyń bir tabyn iri qara malyn baǵatyn. Bir jyldan soń Seıitqalı qarııa zeınetkerlikke shyǵyp, Toǵanas aýylynyń №2 bólimshesine jaqyn Ańqaty ózeni jaǵasyndaǵy qystaýǵa kóship kelip ornalasady.

Baǵymdaryndaǵy iri qara, qoı-eshki kúndelikti tirlikterin ótkerýge ermek edi. Otaǵasy Zıneddınniń armııa qataryna alynǵanyna 6 aı bolǵanda Bátıma da jeńildenip, tuńǵysh qyzdary ómirge kelgen.

– Ata-enem jaryq dúnıege kelgen tuńǵysh qyzdaryn birden óz baýyrlaryna salyp, mápelep ósirýge son­daı yntaly boldy. Tipti bir sátke kórmeı qalsa, mazasyz kúıge túsetin. Áli esimde, kúz aıynyń aıaq sheninde ata-enem kishkene qyzdy alyp, Toǵanas aýylynyń ortalyǵyna qonaqqa ketti. Úıde jalǵyz qaldym. Keshkilik aýladaǵy maldy qamap, jaıǵastyrýǵa shyq­qanym sol edi, zý etip bir ıt qora ishine kirip ketkendeı boldy.

Qoraǵa kirgen boıda álgi ıt shette turǵan sıyrǵa jabysa ketip, maldar ókirip, qora ishi azan-qazan bolǵany. Oıym­da eshteńe joq, men sol sátte qo­lymdaǵy aıyrmen álgi ıttiń basynan bar kúshimdi sala ura berdim, ura berdim. Ja­ńaǵy ıt sylq etip qulap túsken soń, aýlanyń syrtyna súırep shy­ǵara saldym.

Keshqurym qonaqtan oralǵan atam men óltirgen maqulyqty kóre sala «Oıbaı, mynaýyń qas­qyr ǵoı, myna pálemen qalaı alysqansyń shyraǵym?» – dep meniń batyldyǵyma qaıran qal­ǵany bar, – deıdi sol kezdi esine alǵan Bátıma apa.

Iá, 20 jasynda qasqyr soq­qan kelinshek Bátıma sol óltir­gen qasqyrynyń terisin Oral qalasyndaǵy tıisti mekemege tap­syryp, teriniń quny men syı­aqysyn alyp kelgen soń aýyl ishinde «Qasqyr soqqan kelinshek» atalyp júre bergeni bar. Sol jyldary keńshardyń bas zootehnıgi Hamıt Qarjaýov qas­qyr soqqan kelinshek Bátıma jó­ninde aýdandyq gazetke maqala da jarııalaǵan eken.

Sonymen qasqyrmen alys­qan B.Bısekenova – uzaq jyldar aýdandyq prokýratýrada tazalyqshy bolyp eńbek etip, zeınetkerlikke shyqqan ota­ǵasy Zıneddınmen birge 4 qyz, 3 ul tárbıelep ósirip, 6 nemere, 10 jıen, 5 jıenshardyń qy­zyǵyn kórip otyrǵan batyr da baqytty ana.

Al qolyndaǵy aıyrymen qasqyrdy jer jastandyrǵan jas kelinshektiń bul batyl­dyǵyn, qaısarlyǵyn bul kúnde bireý bilse, bireý bilmesi anyq. Bizdiń basty maqsatymyz da Bátıma Bıse­kenovanyń batyl­dyq qasıetin kópke jarııa etý bolatyn.

Músirbek AITAShEV

Batys Qazaqstan oblysy,

Syrym aýdany