7 rektor men 284 bas dárigerdi túletken mekeme
Shahardaǵy Abaı atyndaǵy teatrda shymyldyǵyn túrgen halyqaralyq konferensııanyń ashylý saltanatynda Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń jaýapty hatshysy Bolat Tókejanov sóz alyp, ýnıversıtet ujymyn mereıli mereıtoıymen quttyqtady.
«Semeı medısına ýnıversıteti elimizdiń barlyq óńirinde, taıaý jáne alys shetelderde suranysqa ıe bilikti mamandar daıyndaıdy. 65 jylda oqý orny elimizde jáne shetelderde tabysty jumys istep júrgen 26 myńnan astam mamandy túletti. Olardyń ishinde joǵary oqý ornynyń 7 rektory, 26 densaýlyq saqtaý basqarmasynyń basshysy, 85 Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń qyzmetkeri, 284 bas dáriger, 383 dosent pen professor bar. Osy jyldar ishinde oqý orny 249 ǵylym kandıdatyn, 65 ǵylym doktoryn, 69 PhD doktory men 213 magıstrdi qanat qaqtyrdy. Ýnıversıtet túlekteri Japonııada, Amerıkada, Úndistanda, Palestınada, Sýdanda, Marokkoda, Iordanııada, Izraılde, Sırııada, Reseıde, ózge de memleketterde úlken suranysqa ıe. Qazirgi tańda ýnıversıtet qarqyndy damyp, materıaldyq-tehnıkalyq bazasy nyǵaıtylýda, jańa tehnologııalar engizilýde. Sheteldik oqý oryndarymen áriptestik yntymaqtastyqtyń kókjıegi keńeıip keledi», dedi mınıstrliktiń jaýapty hatshysy.
Quttyqtaýdan keıin Bolat Turǵanuly ýnıversıtettiń birneshe qyzmetkeri men ardagerine «Qazaqstan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý isine qosqan úlesi úshin» jáne «Qazaqstan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý isiniń úzdigi» tósbelgilerin, «Eńbek ardageri» medalin jáne Qurmet gramotasy men Alǵys hattardy saltanatty túrde tabys etti.
Saltanatty jıynǵa Shyǵys Qazaqstan oblysy ákiminiń orynbasary Ásem Núsipova aımaq basshysy Danıal Ahmetovtiń quttyqtaý hatyn oqyp berip, Semeı medısına ýnıversıtetiniń óńirdiń densaýlyq saqtaý salasyndaǵy alatyn ornynyń zor ekendigin atap ótti.
«Oblys basshylyǵy densaýlyq saqtaý salasyna aıryqsha kóńil bóledi. О́ńir medısınasyna jańa tehnologııalar kelip jatyr. Jańa tehnologııalar bilikti mamandardy qajet etedi. Bul rette biz Semeı medısına ýnıversıtetiniń túlekterine úlken senim artamyz. Men ýnıversıtet túlekteri elimizde, shetelderde ǵana emes, ózimizdiń oblysta da aıryqsha suranysqa ıe ekendigin aıtqym keledi», dedi ol.
Konferensııa barysynda ýnıversıtet ujymyn oqý ornynyń seriktesteri – AQSh-taǵy Sent-Lýıs ýnıversıteti ortopedııalyq hırýrgııa departamentiniń dırektory Joldas Quljanov, Túrkııa Respýblıkasynyń Bashkent ýnıversıteti medısına fakýltetiniń dekany Haldýn Ibrahım, Astanadaǵy onkologııa dıspanseriniń bas dárigeri Muhtar Tóleýtaev pen Semeı qalasy ákiminiń orynbasary Nadejda Sharova quttyqtap, jyly lebizderin jetkizdi.
Muhıttyń arǵy jaǵynan arnaıy at arytyp kelgen Joldas Quljanov ýnıversıtet rektory Ersin Júnisovke oqý ornynyń ǵalamshardaǵy juldyzdardyń birine ıe bolǵandyǵyn aıǵaqtaıtyn sertıfıkatty tapsyrdy. Sonymen qatar óz kezeginde bilim ordasynyń basshysy E.Júnisov Joldas Quljanovqa Japonııanyń Nagasakı ýnıversıteti departamentiniń basshysy, professor Masahıro Nakashıma men Nazarbaev Ýnıversıtettiń О́mir týraly ǵylymdar ortalyǵynyń ǵylymı qyzmetkeri Aınur Aqyljanovaǵa ýnıversıtettiń Qurmetti professory ataǵyn tabys etti.
Áýelde 300 stýdent bolǵan, búginde 5 myńnan asady
Medısına mamandarynyń ustahanasyna aınalǵan qara shańyraqtyń mereıtoıynda osy oqý ornynyń irgetasyn qalasqan ýnıversıtettiń tuńǵysh túlekteri de minberge kóterilip, ótken kúnderge kóz júgirtip, tebirene estelik aıtty.
«1953 jyly, ıaǵnı ýnıversıtet stýdentterdi qabyldaǵan jyly 300 stýdent eń alǵash ret leksııa tyńdadyq. Aýdıtorııanyń zaldaryn óz qolymyzben jýyp, sabaqqa daıyndadyq. Alǵash ret ashylǵandyqtan bolar, 300 stýdenttiń deńgeıi ártúrli boldy. 17 jastan 35 jasqa deıingi stýdentterdiń arasynda qazaqtar da, orystar da, nemister de, cheshender de, ıngýshtar da, qarashaılar da, grekter de boldy. Belorýssııa, Ýkraına, Qıyr Shyǵys pen О́zbekstannan da kelip oqydy. Bizge baqytymyzǵa qaraı, basqa elden kózqarasy úshin jer aýdarylyp kelgen myqty professorlar sabaq berdi. Eń qyzyǵy, biz qazirgi ýnıversıtettiń bas ǵımaratynyń irgetasyn qalaýǵa atsalystyq. Mýzykamen, projektor jaryǵymen kúndiz de, túnde de jumys istedik. Sonda da tańerteń sabaqtan qalmaıtynbyz. Osy jyldar aralyǵynda ýnıversıtetimizdi 10 rektor basqarypty. Solardyń ishinde Vasılıı Bobov esimin iltıpatpen eske alamyz. Ol kisi oqý ornyn salý máselesi memlekettik deńgeıde qaralǵan kezde ýnıversıtettiń О́skemende emes, Semeıde ashylýyna yqpal etip, osy ustanymyn sońyna deıin qorǵaǵan. On rektordyń sońǵy úsheýi – bizdiń túlekter. Tólegen Raıysov eń qıyn, aýyr jyldary ýnıversıtetti saqtap qaldy. Eń úlken eńbegi – osy. Tóleýbaı Rahypbekov oqý ornyn bıik belesterge shyǵardy. Ýnıversıtettiń óz marapaty – «Altyn skalpel» syılyǵyn taǵaıyndady. «Aqylman» keńesi quryldy. Úshinshi basshymyz Ersin Tursynhanulynyń alǵashqy qadamdary qýantady. Sheteldik oqý oryndarymen baılanysty nyǵaıtyp, basqarýdyń jańa modelin qalyptastyrýǵa kúsh salyp jatyr. Úlken senim artamyz», dedi oqý ornynyń eń alǵashqy túlegi, ýnıversıtettiń revmatologııa jáne juqpaly emes aýrýlar kafedrasynyń professory Raıfa Ivanova.
Halyqaralyq konferensııanyń alǵashqy kúnin ýnıversıtet rektory Ersin Júnisov ózi qorytyndylap, 65 jyldyq taǵylymdy tarıhy bar qasıetti shańyraqtyń ótkeni men búgini, keleshegi týrasynda baıandama jasady. Qazir ýnıversıtette bakalavrıat, rezıdentýra, magıstratýra jáne doktorantýranyń 34 baǵdarlamasy boıynsha 5209 jas bilim alyp jatqanyn, olardyń arasynda Úndistan, Pákistan, Tájikstan, О́zbekstan, Qytaı, Reseı, Chehııa men Mońǵolııa elderiniń ókilderi (20%) bar ekenin, bilim ordasynda 1494 adam jumys isteıtinin, onyń 60 paıyzyn professorlyq-oqytýshylar quramy quraıtyndyǵyn tilge tıek etti.
Mereıtoılyq sharalar aıasynda Semeı medısına ýnıversıtetiniń qyzmetkerleri men bilim alýshylaryna qyzmet kórsetý ortalyǵy ashyldy. Densaýlyq saqtaý salasyn sıfrlandyrý tujyrymdamasy men sybaılas jemqorlyqpen kúres jáne ýnıversıtetti damytý strategııasy sheńberinde jumysyn bastaǵan ortalyqtyń ashylýyna Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń jaýapty hatshysy B.Tókejanov pen Reseı jaratylystaný akademııasynyń akademıgi, oqý ornynyń ardageri S.Tapbergenov qatysyp, lentasyn qıdy.
Memlekettik «Sıfrly Qazaqstan» baǵdarlamasyn júzege asyrý sheńberinde ashylyp, «bir tereze» qaǵıdasymen jumys isteıtin ortalyq stýdentterdiń akademııalyq máseleleri boıynsha sapaly qyzmet kórsetýge, áskerı jáne mıgrasııalyq esepke alýdy jeńildetýge arnalǵan. Ortalyq ýnıversıtet ákimshiligi men stýdentterdiń, oqý orny qyzmetkerleriniń jańa formatta baılanys jasaýyna, jedel ári sapaly qyzmet alýyna múmkindik beredi.
Konferensııanyń ekinshi kúninde ár jerde ótken seksııalyq otyrystarda alys jáne jaqynnan kelgen qonaqtardyń jáne otandyq medısına ókilderiniń jasaǵan baıandamalarynyń («Shuǵyl medısına damýynyń zamanaýı baǵyttary», «Klınıkalyq medısınanyń ózekti máseleleri», «Iаdrolyq medısına jáne onkologııa», «Hırýrgııanyń jáne travmotologııanyń ózekti máseleleri», «Kardıologııanyń zamanaýı máseleleri», «Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý. Gıgıena. Ekologııa», «Derbestendirilgen jáne zerthanalyq medısınanyń zamanaýı trendteri», «Medısınalyq bilim berýdegi ınnovasııalyq tehnologııalar») 9-y iriktelip alynyp, jınalǵandardyń nazaryna usynyldy.
Atap aıtar bolsaq, Haldýn Ibrahımniń (Bashkent ýnıversıteti, Túrkııa), Darıǵa Mýsınanyń (Semeı medısına ýnıversıteti), Aıan Ábdirahmanovtyń (Ulttyq ǵylymı kardıohırýrgııa ortalyǵy), Lýka Brýzatıdiń (Italııa), Ioshıhıro Nosonyń (Shımane ýnıversıteti, Japonııa), Ulyqbek Qaıyrovtyń (Nazarbaev Ýnıversıtet), Kýno Lemannyń (Shveısarııa), Aıman Kerimqulovanyń (Astana medısına ýnıversıteti), Aınur Aqyljanovanyń (Nazarbaev Ýnıversıtet) baıandamalaryn konferensııaǵa qatysýshylar qyzyǵa tyńdady.
Mereıtoılyq sharalarǵa álemniń bilgir ǵalymdary men professorlary, joǵary oqý oryndarynyń rektorlary, dúnıe júziniń medısına salasynyń qaıratkerleri, densaýlyq saqtaý salasyn damytýdyń, elektrondy densaýlyq saqtaý respýblıkalyq ortalyqtarynyń jetekshileri, Shyǵys Qazaqstan jáne Pavlodar oblystary emhanalarynyń barlyq bas dárigerleri qatysty. AQSh, Japonııa men Túrkııadan kelgen professorlar sheberlik sabaqtaryn ótkizdi.
Túrkııanyń Bashkent ýnıversıteti medısınalyq bilim berý kafedrasynyń keńesshisi Fazyl Gıýrel óziniń sheberlik-sabaǵynda joǵary medısınalyq oqý oryndarynyń bilim berý prosesindegi metodıkalyq negizderdi jetildirý jaıynda keńinen áńgimelese, Japonııanyń Hırosıma ýnıversıtetiniń PhD doktory Masaharý Hoshı «Psıhatrııa» jáne «Balalar psıhatrııasy» mamandyǵynyń 1 jáne 2 oqý jylynyń rezıdentterimen óz-ózine qol jumsaý qaýpi bar adamdardy zertteý máseleleri tóńireginde pikir almasty.
Ýnıversıtettiń japon ǵalymdarymen yntymaqtastyǵynyń berik qalyptasqanyna birneshe jyldyń júzi bolypty. Olar jyl saıyn sheberlik sabaqtaryn ótkizip turady eken.
Úsh kúnge sozylǵan mereıtoılyq konferensııa sońynda seksııalyq otyrystar men qorytyndy plenarlyq jıynda aıtylǵan utymdy usynystar negizinde ázirlengen qarar qabyldandy.
Azamat QASYM,
«Egemen Qazaqstan»
SEMEI
