Jaqynda oblysty otandyq sút ónimderimen qamtamasyz etip otyrǵan kásiporynnyń jumys barysymen tanysyp qaıttyq. О́ndiris ornynyń tarıhyna az-kem toqtalsaq. Munda sút óndirý 1997 jyldan bastalsa, 1999 jyldan bastap aıran sekildi qyshqyl sút ónimderin óndirý jolǵa qoıylypty. Al 2003 jyly balqytylǵan irimshik óndirisi iske qosyldy. Zamanaýı jabdyqtarmen jaraqtalǵan sehpen О́skemenge kelgen jumys saparynda Elbasy da tanysty. 2013-2015 jyldary kásiporynda aýqymdy jańǵyrtý jumystary júrgizilip, 2014-2015 jyldary Le’Vital jáne «Io-ho-ho» brendteri naryqqa shyǵaryldy. 2015 jyly Zyrıan, Semeı jáne Almaty qalalarynda fılıaldary ashyldy. 2017 jyly kásiporyn sút ónimderiniń 15 túrin óndiriske jiberdi. Búginde kúnine 120-130 tonna ónim óndirse, aldaǵy ýaqytta bul kórsetkishti 180 tonnaǵa jetkizýdi josparlap otyr. «Osy maqsatta qazir ekinshi óndiristik alań salyp jatyrmyz. Jumys bastaldy. «О́ndiris» baǵdarlamasy arqyly memleketten 6 paıyzben nesıe aldyq. Jarty qarajaty – ózimizden. Joba sátimen júzege asqan kezde 100-den astam jańa jumys orny ashylady. Qazir biz oblysty 100 paıyz sút ónimderimen qamtamasyz etip otyrmyz. Maqsat – oblysqa ǵana emes, elimizdiń basqa óńirlerine de sapaly sút ónimderin shyǵarý. Qazir bul jumystarmen shuǵyldanyp jatyrmyz», deıdi «Emıl» JShS bas dırektory Anna Aberle.
«Emıl» JShS óndiristik departamentiniń dırektory Lıýbov Galýshkonyń aıtýynsha, kásiporyn óńirdiń eń iri degen 13 sharýashylyǵymen tyǵyz jumys isteıdi. Iаǵnı, olardan sút satyp alady. «Shemonaıha aýdanyndaǵy «Kamyshınskoe» sharýa qojalyǵy kúnine 24-25 tonnaǵa deıin sút ótkizedi. Basqa sharýa qojalyqtarynan da ártúrli kólemde sút qabyldaımyz. Sizderdiń dastarqandaryńyzda turǵan sút pen aıran, basqa da ónimderimiz bir qaraǵanda ońaı daıyndalǵandaı kórinýi múmkin. Bulaı oılasańyz áste qatelesesiz. Kásiporynda 1 myńnan astam adam kúni-túni tynbaı jumys isteıdi. Úsh sehymyz bar. Bir ǵana sút sehynda 230 adam eńbek etedi. 2014-2015 jyldary kásiporynda aýqymdy jańǵyrtý jumystary júrgizilgennen keıin óndiris kólemi ulǵaıdy», deıdi ol.
Mundaǵy jumys prosesi sút qabyldap alyp, ony zerthanadan ótkizýden bastalady eken. Ári qaraı qat-qabat sharýa. Sútti tazalaý, súzgiden ótkizý, maılylyǵyn anyqtaý, aıran, ıogýrt bolsa, ony ashytý, ártúrli dámdeýishter qosý... Osylaı jalǵasyp kete beredi. Eń sońy, ónimderdi qaptaýmen, sertıfıkattaýmen aıaqtalady. Arǵy jaǵy – belgili. Dúken, bazarlarǵa jol tartady. Departament dırektorynyń sózinen túıgenimiz, mundaǵy eń jyldam daıyndalatyn ónim – sút pen balmuzdaq. Sút bir táýlikke jetpeı ázir bolady eken. Al eń uzaq daıyndalatyny – aıran. О́nim suıylyp ketpeýi úshin tek 18 saǵat boıy sýyqta turý kerek. О́nim qaptamaǵa quıylǵannan keıin biraz ýaqyt qozǵalmaı turýy qajet. О́ıtpese qurylymy ózgerip ketedi-mys. Osyndaǵy sút sehynda maı da óndiriledi.
Qazir «Emıl» JShS-niń Almaty, Astana, Semeı, О́skemen qalalary men Altaı (Zyrıan) jáne Shemonaıha aýdandarynda 37 fırmalyq dúkeni jumys isteıdi. Fırmalyq dúkenderdegi ónimder azyq-túlik dúkenderinen tómen baǵada satylady.
Azamat QASYM,
«Egemen Qazaqstan»
О́SKEMEN
