Atalǵan festıval jas kásipkerlerdiń eko-jobalaryn qoldaýǵa baǵyttalǵan. Nátıjesinde festıvalge qatysýshylardyń birqatary polıetılen paketterdi ekologııalyq materıaldarmen almastyrýdyń joldaryn usyndy. Máselen, «Life bag» jobasynyń ıesi Dmıtrıı Sebastıanov birneshe jyldan beri polıpropılen polımerinen ekologııalyq paket shyǵaryp júr. Onyń artyqshylyǵy, polıpropılennen jasalǵan, mata emes mıkrotalshyqty materıal 3-5 jylda topyraqqa sińip joq bolyp ketedi. Bul tehnologııa 80-jyldary Eýropada jasalǵan. Almatyda osy materıaldy orama túrinde shyǵaratyn zaýyt bar eken.
Festıvalde plastık paketterdi almastyrýǵa umtylǵan basqa da balamaly jobalar tabyldy. Bul kendir, plash matasy nemese kapron materıaldar boldy.
– Joba bastalǵaly beri kóp ret paıdalanýǵa bolatyn sómkeler, bahılalar, bolat bótelkeler, bloknottar, bambýk ysqyshtardy usyndyq. Keıbireýin ózimiz shyǵaryp otyrmyz. Eń bastysy, kez kelgen buıymdy bir paıdalanyp, laqtyra salmaý. Bıyl naýryz aıynan beri kóp ret paıdalanýǵa bolatyn dorbalar arqyly 1150 paketti únemdedik, – deıdi «Paketter joıylsyn» ekologııalyq blogynyń avtory Mıhaıl Belıakov.
Al ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń 3-kýrs stýdenti Dına Ýbysheva sińlisi Saıdamen birge paketterden syrǵa, dápter qaptaǵysh, sómke sııaqty buıymdar jasaýdy úırenipti.
– Qazir bizde qatty plastıktermen jumys isteıtin mashına joq. Sondyqtan 20-30 shaqty paketti qabattap, útikpen nyǵyzdap, plastınalar jasap alamyz. Sodan keıin ony bir kádege jaraıtyn dúnıege aınaldyramyz. Qaldyq paketterdi dostarymyz, tanystarymyz, oqytýshylarymyz ákelip beredi, – deıdi Dına Ýbysheva.
Mysaly ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ Pan Gı Mýn atyndaǵy Turaqty damý ınstıtýtynyń jobalyq menedjeri Maııa Súıinshalıeva ınstıtýt dırektory kartrıjden qalǵan boıaý qaldyqtarynan jeıdelerge ekologııalyq taqyrypta tamasha sýretter salýdy usynyp otyrǵanyn aıtady. О́ıtkeni onyń qaldyqtaryn qoldanbasa, qorshaǵan orta úshin óte zııandy. Bul ádis AQSh-ta burynnan bar kórinedi.
«Qazaqstanda qorshaǵan ortany jaqsartýǵa baǵyttalǵan jobalar kóp emes. Sondyqtan osynaý jahandyq máselege jastardy tartýdyń mańyzy orasan. Ekologııa – bizdiń ortaq bolashaǵymyz. Sondyqtan jastardyń ıdeıalaryna serpin berip, eko-qoǵamdastyǵyn qurýǵa baǵyttalǵan «3.2.1. Start!» jobasyn qaıtadan ótkizip otyrmyz. Saıys bastalǵan jyly jastardyń ıdeıalary shala bolatyn. Biraq qatysýshylar úırenip, synap kórip, búgingi tańda grant utyp almaǵandar da óz eko-jobalaryn júzege asyryp, tabys taba bastady. «3.2.1. Start!» jobasy arqyly jastarymyz eko-ıdeıalar ózimizdiń aınalamyzda ekenin túsindi», dedi baıqaýdyń uıymdastyrýshysy Álıma Isembaeva.
Saıystyń syılyq qory – 3 mıllıon teńge. Qazirdiń ózinde kelesi maýsymǵa ótinimder qabyldaý bastalyp ketken. Bıyl fınalǵa shyqqandar jobalaryn alǵa jyljytýdyń menedjmentin meńgerip, bıznes-josparlaýdy, marketıng jáne PR-strategııalaryn úırenip, eki kúndik bootcamp oqýyn ótti.
Aınash ESALI,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY
