Qazaqstan • 27 Jeltoqsan, 2018

Energetıkada aıtarlyqtaı tabys bar

456 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

2018 jyl energetıka salasy úshin jemisti jyl boldy. Barlyq salada joǵary kórsetkishke qol jetkizildi. Bul týraly jyl qorytyndysyna arnalǵan jıynda Energetıka mınıstri Qanat Bozymbaev aıtty.

Energetıkada aıtarlyqtaı tabys bar

Munaı óndirý kólemi 2017 jylmen salystyrǵanda 4,7% ósip, bıyl rekordtyq 90,3 mln tonnaǵa jetken eken. Sonyń ishinde, úsh iri joba bo­ıynsha munaı óndirý kólemi 53,9 mln tonnany quraıdy. Atap aıtar bolsaq, Qashaǵandaǵy óndiris byltyrǵydan 20 paıyzǵa artyp, 3,2 mln tonnaǵa, Teńizde 3,3 paıyzǵa artyp 28,6 mln tonnaǵa, al Qarashyǵanaqta 0,8 paıyzǵa artyp 12,1  mln tonnaǵa jetti. Munyń bári qara altyn eksportynyń byltyrǵydan 2,4 paıyzǵa artyp 71,5 mln tonnaǵa jetýine septigin tıgizdi. Al munaı óńdeý kólemi byltyrǵydan 8 paıyzǵa ulǵaıyp bıyl 16,1 mln tonnany qurady.

«Gaz óndirý kólemi josparlanǵan kórsetkishten joǵary, 54,8 mlrd tekshe metrge jetti. Taýarlyq gaz óndirisi byltyrǵydan 4,4 paıyz ósip, 33 mlrd tekshe metrge, suıytylǵan gaz óndirisi 3,4% ósip 3 mln tonnaǵa jetti», dep málimdedi eldiń bas energetıgi. Osy oraıda gazdyń eksport kóleminiń de 2017 jylmen salystyrǵanda 10,4%  artyp, 19  mlrd tekshe metrdi quraǵany da aıtyldy. 

Jyldyń basty jetistikteriniń biri retinde eko­nomıkalyq yntymaqtastyq aıasynda Qy­taıǵa jyl saıynǵy 10 mlrd tekshe metr kógil­dir otyn eksporttaý týraly kelisimge qol jet­ki­zilgenin ataýǵa bolady. 2017 jyly Qytaıǵa 1,1 mlrd tekshe metr gaz eksporttalsa, 2018 jy­ly bul kórsetkish 5,8 mlrd tekshe metrge jetti. 

Elektr energııasyn óndirý kólemi bıyl 106 mlrd kvt/saǵatty qurady, bul 2017 jylǵa qaraǵanda 3,6% artyq. Kelesi jyly bul kórsetkish áli de ulǵaıa túsýi tıis. О́ıtkeni Q.Bozymbaevtyń aıtýynsha, «Nurly jol» baǵdarlamasy sheńberinde óńiraralyq «Soltústik-Shyǵys-Ońtústik» 500 kVt jeli qury­lysy» jobasy aıaqtaldy. Osy joba arqy­ly eldiń ońtústik baǵytyndaǵy tranzıt qory 1350-den  2100 MVt-ǵa deıin artty, bul ońtústik óńirdiń energııa tapshylyq máselesin sheshýge múmkindik beredi.

«Dástúrli stansalardan elektr ener­gııasyna tarıfterdiń tómendeýine qatysty bıylǵy 14 jeltoqsandaǵy buı­ryqpen eldiń 43 energııa óndirýshi bar­lyq stansalary boıynsha tarıfterdiń tómen­detilgeni sizderge málim. Bul 2019 jyldyń 1 qańtarynan bastap elektr energııa­syn tutynýshylarynda shekti baǵany tómendetýge múmkindik beredi. Osylaısha Elbasynyń tapsyrmasy oryndaldy», dedi mınıstr.

Bozymbaevtyń aıtýynsha, jańar­tyl­maly qýat kózderinen energııa alý kórsetkishi josparly túrde ósip jatyr. Elektr energııasynyń jalpy kóleminde jańartylatyn energııanyń úlesi bıyl 1,3%-dy qurady.

«2018 jyly jańartylatyn energetıka salasynda Mańǵystaý, Jambyl, Almaty jáne Qaraǵandy oblystarynda 5 nysan paıdalanýǵa berildi. Al 2019 jyly jalpy qýaty 629 MVt bolatyn 16 nysandy engizý josparlansa, 2020 jyly JEK nysandarynyń sanyn 2 esege arttyramyz. Jıyntyq qýaty 2353 MVt-ty quraıtyn 124 nysan jumys atqaratyn bolady», dedi Energetıka mınıstri. 

Baýyrjan Muqan,

«Egemen Qazaqstan»