«Mozgovoı Sentr» JShS-niń jetekshisi Samat Kárishalovtyń ákimshilik, bıýrokrattyq kedergilerdiń saldarynan tabanynan taýsylyp júrgenine bir aıdan asyp barady. Ábden amaly bitip, saly sýǵa ketkennnen keıin jergilikti kásipkerler palatasyna qaırylýǵa májbúr bolǵan. Birneshe jyldan beri reseılik áriptesterimen tyǵyz qarym-qatynas ornatyp kele jatqan ol sońǵy joly «Jańajol» shekara baqylaý beketi qyzmetkerleri tarapynan kedergige kezdesken. Ondaǵylar Ulttyq ekonomıka, Indýstrııalyq damý, Qarjy mınıstrlikteriniń ótken jylǵy 26 qazandaǵy № 17613 birlesken buıryǵyn betke alyp, eki jyldyń kóleminde belgili bir kody bar, qyzmet etý resýrsy aıaqtalǵan qubyrlardy el aýmaǵynan syrtqa shyǵarýǵa tyıym salynǵanymen túsindirgen. Sóıtip tıisti qujattardy rásimdeýden bas tartqan. «Keden qyzmetkerlerine qoldanýǵa jaramdy bolat qubyrlardy qalpyna keltirýge apara jatqanymdy esh túsindire almadym. Arnaıy saraptamadan ótkizilgen qujattardy usynsam da ony eskerýsiz qaldyrdy. Júk tıelgen kóliktermen kelgen izimmen keri qaıtýǵa týr keldi. Qazaqstan men Reseı arasynda Petropavlda ótken shekaralas aımaqtaǵy yntymaqtastyqty damytý týraly forýmda da kedendegi keleńsizdikterdi azaıtý jóninde ashyq aıtylǵan edi», deıdi shyndyq izdep, kúıip-pisken kásipker.
Bolat qubyrlardyń jaramdylyǵy jóninde saraptama qorytyndysyn shyǵarǵan «Soltústik Qazaqstan oblystyq saýda-ónerkásip palatasy» qoǵamdyq birlestiginiń sarapshysy Pavel Annenkov ta joǵarydaı talaptyń zań talaptarymen úılespeıtinin, belden basqan bir buıryqtyń áleginen kásipkerler úlken japa shegip otyrǵanyn, munyń temir jáne tústi metaldarǵa da tikeleı qatysy baryn jetkizdi. Qazirdiń ózinde temirjolshylar isten shyqqan qondyrǵylar men jabdyqtardy Reseıge ótkize almaı otyrǵan kórinedi.
Shetin máselege jan-jaqty taldaý jasalǵan kásipkerlerdiń quqyǵyn qorǵaý jáne sybaılas jemqorlyqpen kúres jónindegi keńes otyrysynda keńes tóraıymy, belgili zańger Inessa Qýanova otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaýda oryn alǵan kemshilikterdi tizbelep kórsetip berdi. Byltyr shaǵyn jáne orta bıznes ókilderinen 25 shaǵym túsken. «Ulttyq qaýipsizdik komıteti shekara qyzmetiniń ókilderi buıryqty oryndaýǵa mindetti ekeni ras, alaıda júkti qarap, ony ótkizýge ruqsat berý quzyreti berilmegenin qalaı túsindiresizder? Menińshe, memlekettik organdardyń eshqaısysy bul máseleni tııanaqty sheshýge talpynyp otyrǵan joq. Sondyqtan buıryqtyń kúshin joıý úshin tıisti vedomostvolarǵa júginetin bolamyz. Eń bastysy, qandaı taýarlardy syrtqa shyǵarýǵa shekteý qoıylatyny naqty kórsetilýi tıis», dedi jıyndy qorytyndylaǵan tóraıym.
Kólik ınfraqurylymdary ıkemsiz
Petropavl qalalyq jumyspen qamtý jáne áleýmettik baǵdarlamalar bólimi bergen málimetterge súıensek, 317 áleýmettik jáne kólik ınfraqurylym nysandarynyń 253-i beıimdeýge jatady. Olardyń ishinde 221 nysan qoljetimdi bolyp tabylady. 32-si ishinara qoljetimdi. Bólim jetekshisi Danııar Asylbekovtyń sózine qaraǵanda, 18 densaýlyq saqtaý obektisi túgel beıimdelgen. 68 bilim berý mekemesiniń 58-i talapqa saı. Mádenıet ǵımarattarynyń 82, sporttyq qurylystardyń 92 prosenti qoljetimdi. Toǵyz qonaq úıge monıtorıng júrgizilip, altaýynda múmkindigi shekteýli jandarǵa jan-jaqty jaǵdaı jasalmaǵany anyqtalǵan.
Eń basty problema kólik ınfraqurylymdarynyń jetimsizdigine kelip tireledi. Jolaýshylardy tasymaldaý maqsatymen 330 avtobýs 24 baǵytqa qatynaǵanymen, denshiligi tıisti qondyrǵylarmen qamtamasyz etilmegen. Qoǵamdyq kólik quramynda asty tómen úsh avtobýs pen gıdravlıkalyq kótergishi bar osynsha kólik qana bar. «Avtokólik odaǵy» qaýymdastyǵy qoǵamdyq birlestiginiń tóraıymy Galına Semenova máseleni sheshýge qolbaılaý jaıttardy alǵa tartty. Taǵy da úsh avtobýs satyp alý úshin «Damý» qorynan demeýqarjy rásimdeýge keliskenmen, baj salyǵynyń tym kóptiginen bastapqy oılarynan aınyp qalǵanǵa uqsaıdy. «Ár avtobýstyń baǵasy orta eseppen 12 mıllıon teńge desek, esepke alý, qosymsha jabdyqtar qoıý saldarynan qosymsha 5 mıllıon teńge jumsaýǵa májbúrmiz. Qalyptasqan tyǵyryqtan shyǵý úshin múgedekterge arnalǵan qondyrǵylar ornatýǵa qajet qarajatqa kómek berilse degen usynys aıtqym keledi. Tıisti oryndardyń qoldaýynsyz kásipkerler bul máseleni ózdiginen sheshe almaıdy, dedi G. Semenova óz sózin jergilikti bılik organdaryna, úkimttik emes uıymdarǵa qarata aıtyp.
О́mir ESQALI,
«Egemen Qazaqstan»
Soltústik Qazaqstan oblysy
