Qazaqstan • 15 Qańtar, 2019

Jer úshin jetpis myń aryzdy arqalaǵan Aqtaý

664 retkórsetildi

Aqtaýda jeke úı salý úshin jer ornyna kezekke turǵandardyń kóp jylǵy úmiti aıaqasty bolǵaly tur. 2010 jylǵa deıin júrgizilgen jer alý kezegi 70 myńnan astam adamnyń aryzyn arqalaǵan alyp kezekke aınalyp shyǵa keldi. Bul – respýblıkanyń ózge qalalarynda kezdese bermeıtin jaǵdaı.

 

Bir jaǵy teńiz, bir beti Munaıly aýdany, endi bir sheti óndiristik alańmen astasyp jatqan Aqtaýdyń jalǵyz tynysy – kórshi Túpqaraǵan aýdanynyń aýmaǵyna qaraı aýnaý. Máseleni sheshýde Túpqaraǵan aýdany da sarańdyq etpeı, 4000 gektarǵa jýyq jerdi Aqtaýdyń aýmaǵyna qosyp bere saldy. Biraq bul kezektegi jetpis myń jannyń aryzyn aýyzdyqtaý úshin emes, Aqtaýdy odan ári damytý úshin paıdalanylmaq.

Qazaqstan respýblıkasy Úkimetiniń 2012 jylǵy 5 qyrkúıektegi Qaýlysyna sáıkes, Aqtaý qalasyn damytýdyń Bas jospary bekitilgen. Jospar negizinde qala kópqabatty turǵyn úıler, óndiristik jáne áleýmettik nysandar salyný arqyly qanatyn keńge jaıyp, úlkeıe túsýi mejelengen. Quzyrly organdardyń ár kezdegi málimdemelerine qaraǵanda, bul aýmaqtardan jeke úıler salý qarastyrylmaǵan. Demek, bul jer ornyn alý úshin jyldap kezekte turǵandardyń joǵyn túgendep, kemtigin toltyrmaıdy degen sóz.

Tıisti oryndardyń málimetine súıensek, jalpy Mańǵystaý oblysynyń jer kólemi 16564,2 myń gektar, onyń ishinde aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jerler 5228,0 myń gektardy, eldi meken jerleri 1098,0 myń gektardy, óndiris, kólik, baılanys, qorǵanys jáne aýyl sharýashylyǵy maqsatynan basqa jerler 245,4 myń gektardy, erekshe qorǵalatyn tabıǵı aýmaqtar jáne emdeý-saýyqtyrý maqsatyndaǵy jerler 223,4 myń gektardy, orman qory jerleri 253,2 myń gektar, bosalqy jer 9501,9 myń gektardy quraıdy.

Tórt jaǵy qursanǵan Aqtaýda jer orynnyń tarshylyq etetini túsinikti, alaıda áý basta osynsha adamdy  jer telimine telmirte úmittendirip, odan bergi ýaqytta «áne beredi, mine beredimen» aldaýsyratyp ýaqyt sozýdyń, ıaǵnı «kótere almaıtyn shoqpardy belge qystyrýdyń» qajeti bar ma edi?!

Budan on shaqty jyl buryn jańadan Munaıly aýdanynyń ashylýy Aqtaý qalasyndaǵy qordalanǵan biraz máseleniń sheshilýine oń áserin tıgizdi. Talaı úı suraǵandar men jumyssyzdar jańa aýdannyń turǵyndary atanyp, ıen daladan jańa aýyldardyń boı kóterýine sep boldy. Biraq, Aqtaý qalasyndaǵy bos jatqan 80 myń gektar jerdiń jartysynan kóbin ıemdene boı kótergen  jańa aýdan Aqtaýdan jer ornyn alamyz degenderdiń úmitin oblys ortalyǵynyń moınyna qaryz etip qaldyrdy. 70 myń adamnyń aryzyn qanaǵattandyrý úshin barlyq kommýnıkasııalyq qajettilikterimen qamtylǵan 10 myń gektarǵa jýyq jer kerek, bul jańa qala turǵyzýmen birdeı salmaq túsiredi eken.

         70 myńnan astam aryzdy qanaǵattandyrýdyń múmkin emestigin bilgen Aqtaý qalalyq ákimdigi men Mańǵystaý oblystyq Jer qatynastary basqarmasy máseleni sheshýdiń jańa tásilin usyndy. Olar Túpqaraǵan aýdanynyń Aqshuqyr, Saıyn aýyldarynyń shyǵys betinen alynǵan aýmaqtan tıptik jobadaǵy úılerdi salyp, «Nurly jer» baǵdarlamasy aıasynda jer oryn úshin kezekte turǵandarǵa sharshy metrin 120 myń teńgeden alýdy usynyp otyr.

- Aqtaý qalasynyń bas josparynda jeke turǵyn úı salý úshin jer ýchaskesi qaralmaǵandyqtan bul másele osylaı sheshilmekshi. Sharshy metri 120 myń teńgege baǵalanatyn turǵyn úıdi alý-almaý turǵynnyń óz quzyrynda, - deıdi Mańǵystaý oblystyq Jer qatynastary basqarmasynyń basshysy Esemurat Dúzmaǵanbetov.

Al kezektegiler bolsa bul usynysty qýana qup ala qoıǵan joq. San jyldardan beri saryla kútken kezekteriniń sońy sıyrquıymshaqtanǵanyna kúıingen olardyń renish reýishtegi pikirlerin irkip qala almaýy túsinikti. Sonymen, joq jerdi taýyp berý múmkindigi múldem joq quzyrly oryndardyń usynysy ústemdik alyp, jer kezegindegilerge kópqabatty úıden usynylǵan baǵamen úı alýdan basqa jol joq syndy.

 Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY,

«Egemen Qazaqstan».

Mańǵystaý oblysy.

Sońǵy jańalyqtar

ShQO-da qar kóshkini júrdi

Aımaqtar • Búgin, 17:25

Balalyq shaqtyń kórmesi

Qoǵam • Búgin, 15:56

Qylqalamnyń ushyndaǵy Býrabaı

Aımaqtar • Búgin, 15:25

Aqmolada brakonerler quryqtaldy

Aımaqtar • Búgin, 15:18

Kókshetaýda 9 aýdıokitap jaryq kórdi

Aımaqtar • Búgin, 15:12

Uly hakim ulaǵaty urpaqqa úlgi

Rýhanııat • Búgin, 15:09

Kókshetaýdaǵy Qopa kóli tazartylady

Aımaqtar • Búgin, 15:05

Semeılik ustazdar Abaı ánin oryndady

Rýhanııat • Búgin, 13:01

Prezıdent Tımýr Qulybaevty qabyldady

Prezıdent • Búgin, 11:42

Ana tili – arym deıtin jastar kóp

Qazaqstan • Búgin, 09:21

«Aqylǵa sáýle qonbasa...»

Qoǵam • Búgin, 08:03

Qatygezdik qaıdan shyǵady?!

Qoǵam • Búgin, 07:46

Qyzyltastaǵy jartas sýretteri

Qoǵam • Búgin, 07:44

Omby qardy tazalaýda olqylyq bar

Qoǵam • Búgin, 07:41

Hırýrg, ǵalym, qalamger

Rýhanııat • Búgin, 07:38

Aqtyq saparǵa shyǵaryp saldy

Qoǵam • Búgin, 07:34

Volonterlik qozǵalys qoldaý tabýda

Aımaqtar • Búgin, 07:29

Talapty jeter muratqa

Suhbat • Búgin, 07:27

Avtorlyq quqyq aıaqasty boldy ma?

Qoǵam • Búgin, 07:24

Lıvııa túıini sheshile me?

Álem • Búgin, 07:17

Telqońyr

Rýhanııat • Búgin, 07:12

Balalar oınaıtyn alańqaı joq

Aımaqtar • Búgin, 07:11

Uqsas jańalyqtar