Oqyrmannyń óz suranysymen ótken keshke saryshunaq aıaz saqyldap turǵan kúni jyrsúıer jurt kóp jınalypty. Mundaıda aqyn da rızashylyǵy men syryn ishke búgip qalmady.
– Qazaq ádebıetindegi búgingi kóshtiń aldyna shyǵyp ozyp ketpeı-aq, artynda qalyp qoımaı, bel ortasynda júrgenime ózimdi baqytty sanaımyn. Aqyn etken týǵan topyraǵyma, taǵdyryma rızamyn. Dástúrge aınalǵan mereıtoıdy atap ótetin ár bes jylda týǵan elim, oqyrmanym aldynda shyǵarmashylyq esebimdi berip otyrdym. Biraq ol keshterde meniń atyma aıtylatyn madaq sózder men shapan jabý ýaqyttyń basym bóligin alyp ketýshi edi. О́zime keshtiń sońynda tıetin sanaýly mınýttarda birer óleńimdi oqyp qalýshy edim. Al osy joly sózdi ózgege bermeı, ózim tizgin alyp, negizinen óleń oqyǵym, ózderińizben syrlasqym keldi, – dedi Aqylbek Qojauly.
«О́leń – meniń bóbegim, ishte jatqan shemenim,
Tamyrymnan alady tirshilikke keregin.
Qyzýymen deneniń, jalynymen óleńniń,
Jaýrap júrgen jurtymdy jylytaıyn dep edim…». Bul bir aýyz óleń osy keshtiń taqyryby ǵana emes, Aqylbektiń aqyndyq kredosy da edi. Onyń óleńderi ózge emes ózimizdi oılandyrýy tıis, ulttyq máselelerge qatysty oqyrmanynyń kóńilin oıatam dep shyryldaıdy, adamdyq daraǵynyń ár butaǵy aman bolsa dep oı tastaıdy.
Oblystyq mádenıet basqarmasynyń basshysy Erlan Qalmaqov oblys ákiminiń aqynǵa quttyqtaý sálemin jetkize otyryp, Aqylbek Shaıahmettiń oblystyń mádenı jáne rýhanı ómirindegi bir bel ekenin, onyń qosqan úlesin de atap ótti. Aqynnyń ǵalymdyǵy da óz aldyna bir tóbe. Onyń HIH ǵasyrdyń aıaǵy men HH ǵasyrdyń basynda ómir súrgen, taq-taq aqyn atanǵan, ýaqytynda dinı óleńderi úshin aty da atalmaı qalǵan Nurjan Naýshabaevtyń ózin de, óleńin de «tiriltken» kandıdattyq dıssertasııasyn tyńdaǵan ǵulama Ábish Kekilbaev ǵylymı eńbekke joǵary baǵa bergen eken. Muny keshte Qostanaı zııaly qaýymynyń beldi ókili Kenjebek Ýkın aqsaqal tamsana aıtyp berdi.
Aqylbek óleńderi óńirdegi orys tildi oqyrmanǵa da jaqsy tanys. Bul oraıda, aqyn óleńiniń aıtaryn da, boıaýyn da buzbaı jetkizetin Ábdirahman Dos sekildi saýatty aýdarmashynyń eńbegin aıta ketken jón. Ol ózi aýdarǵan Aqylbek óleńin oqyǵanda zaldyń bir dúrkirep basylýy sonyń aıǵaǵy. Qazir kóptegen aqyn óleńine án jazylady. Bul dástúrden Aqylbek te shet qalǵan joq. Onyń óleńine jazylǵan ánderdi respýblıkadaǵy belgili estradalyq ánshiler oryndap júr. Ásirese «Ádemi» «Qostanaı» ánderi tyńdaýshylarynyń oń baǵasyn alyp, sahnada jıi aıtylady.
Bir qyzyǵy, aqynnyń keshin onyń óziniń nemereleri júrgizip, arasynda óleńin de mánerlep oqydy, ánin de aıtty. Munyń ózi ata mereıinen buryn, aqynnyń jaqsy urpaq tárbıeleýiniń nátıjesi der edik. О́ıtkeni Keńes Odaǵy jyldary Qostanaıda ana tilimiz tabaldyryqtan qarap qalǵanda, «qoıshylardyń balalary oqıtyn» Altynsarın qolymen ashqan jalǵyz qazaq mektebine balalaryn bergen de Aqylbek, táýelsizdiktiń eleń-alańynda oblys ortalyǵynan qazaq mektebin ashýǵa bel sheshe kiriskenderdiń biri de, «Dala qońyraýy» gazetin shyǵaryp, óńirde tilimizdiń, dástúrimizdiń, dinimizdiń, eń basty sananyń jańǵyrýy úshin, jurttyń uıqysyn ashamyn degen de Aqylbek edi. Al buryn da, búgin de óziniń kitaptaryn balalary oqı almaıtyn aqyn, jazýshylar joq dep aıta almaımyz. Bul da rýhanı ómirimizde aqyn keshi ótip jatqan kúngi aıazdan kem emes kórinis-aý. О́leńimen «jaýraǵan jurtyn jylytatyn» Aqylbek aqynnyń isi de óleńinen alys ketpepti.
Názıra JÁRIMBET,
«Egemen Qazaqstan»
QOSTANAI
