Aımaqtar • 17 Sáýir, 2019

Qanykeı mazary

2200 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Sýly, nýly Qorǵaljyn óńiri tamyl­jyǵan tabıǵatymen ǵana emes, tylsym tarıhymen de erekshelenedi. Saıyn dala tósindegi este joq eski kezeńnen qalǵan eskertkishter bul dalada nebir oqıǵalar ótkendigin baýyryna búgip qalmaı, búgingi urpaqqa syr qylyp, jyr qylyp aıtyp turǵan tárizdi.

Qanykeı mazary
Qorǵaljynnyń О́rkendeý dep atalatyn ólkesi HVII-HVIII ǵasyrlarda birese qazaqtyń, birese quba qalmaqtyń ıeliginde bolǵanǵa uqsaıdy. Túgin tartsa maıy shyǵatyn ádemi ólkeniń ajaryna qyzyqqan jaý irge teýip qalmaq bolyp qym-qıǵash soǵys ashqan. Ata-babadan mura bolyp qalǵan jerdi qorǵaý álmısaqtan erkek kindiktiniń paryzy. Áıtse de, bir joly on besinde týǵan aıdaı tolyqsyǵan on bes jasar han qyzy Qanykeı de aq saýyty jarqyldap atqa qonsa kerek. Kádimgi apaıtós azamattarmen bir sapta. Bir sapta emes, ójettigimen, aqyl-parasatymen qol bastaǵan. Atajurtqa kóz alartqan quba qalmaqty etegin túrip qoıyp josylta shapsa kerek. Qyz bastaǵan qosynnyń aıdyny asqan soń, qaharynan seskengen qalmaq qoly keıin shegingen. 
Arada biraz ýaqyt ótken soń taǵy bir qııan-keski shaıqas. Sol shaıqasta batyr qyz Qanykeı oqqa ushady. On ekide bir gúli ashylmaı týǵan jerdi qorǵaý joryǵynda janyn pıda etken Qanykeı qyzdyń artynda máńgi ólmes mura qalǵan. Ol mura – qazaqtyń batyr qyzynyń týǵan jerdi qorǵaýdaǵy eren erligi. 
Oısyraı jeńilgen quba qalmaq qyr asyp ketken soń qazaqtar óz jerlerin ıelene bas­taıdy. Osy О́rkendeý dep atalatyn mekenge О́teqara esimdi baı qonystanady. Bir jyldary Baıbek esimdi jalǵyz balasynan aırylǵan О́teqara Qanykeı zıratynyń tap janynan mazar turǵyzyp, balasyn jer qoınyna tapsyrady. El aıtyp júrgen estelikte mazardy salyp shyqqan Bekbolat esimdi sheberge eki úıir jylqy beripti degen derek bar. Biraq bul jer Baıbektiń atymen atalmaı, dál sol kezde dúıim jurtqa belgili bolǵan Qanykeı atymen atalyp ketken eken. 
Qazir О́rkendeýdiń órinde qııadan kózge túsetin mazar Saryarqany kezip ketetin samal jelmen kóne dáýirdiń kúmbirin kúńirene jyrlap turǵandaı. 

Aqmola oblysy, 
Qorǵaljyn aýdany