Tehnologııa • 18 Sáýir, 2019

Kóz úırengen «Belorýs» traktory Qostanaıda qurastyrylady

1410 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

О́tken ǵasyrdyń 60-jyldarynan bastap búkil aýylda Belorýssııadan shyqqan kabınasy joq «MTZ» qyzyl traktory bolýshy edi. Malǵa da, shóp orýǵa da, otyn tasýǵa da qyzyl traktordy minbeı sharýa bitpeıtin. 70-jyldardan bastap MTZ kókke boıalatyn boldy. Kabına ornatyldy. Endi sol traktor Qostanaı qalasynda qurastyrylyp, sapqa qoıylyp jatqanyna eshkim tańǵalmaıdy.

Kóz úırengen «Belorýs»  traktory Qostanaıda qurastyrylady

О́tken jyly qyrkúıek aıynda reseılik ınvestor «Kompozıt grýpp» holdıngi oblys ortaly­ǵyn­daǵy Indýs­t­rııalyq aımaqqa «Belorýs» markaly traktor qurastyratyn zaýyttyń irgeta­syn qalady. Alǵashqy kelgen ın­ves­tısııa kólemi 2,3 mıl­lıard teńgeni qurady. Byltyr qyr­kúıek aıynan bas­tap, zaýyt­tyń alǵashqy sehy jumys isteıdi.

– Osy sehtyń ózinen MTZ trak­tor­lary sapqa qoıyldy. Bıyl zaýyttan barlyǵy 1000 trak­­tor shyǵarylýy tıis. Mun­da «Belorýs» traktorynyń 28 mo­deli qurastyrylady. Alǵash­qy júzden asa traktordy qazaq­stan­dyq sharýalarǵa satyp ta úlger­dik, búgin-erteń 4 traktor Qyrǵyzstanǵa jóneltiledi. Muny jańa zaýyttyń alǵashqy eksporty dep bilińiz. Kelesi trak­tor toby Tájikstanǵa jónel­ti­ledi, – deıdi «Kompozıt grýpp» jaýap­­kershiligi shekteýli serik­tes­ti­giniń bas dırektory Andreı Gomaıýnov. 

2 myń sharshy metr óndiris sehyn­da segiz satydan turatyn traktor jelisi jumys istep tur. Zaýyt ashylǵan qyr­kúıek aıy­nan bastap osynda ju­mys­qa turǵan Erdáýlet Dándibaevtyń táji­rı­besi kún saıyn tolyǵyp, iske kózi úıre­ne bastapty. Qazir óziniń satysynda at­qa­ra­tyn jumysty úıirip áketetin bolǵan. 

– Traktor segiz satydan ótedi, eń sońǵy satyda dóńgelegi salynyp, sapqa qoıýǵa jiberiledi. Aýylda óstik qoı, osy traktordy mindik, talaı shópke bardyq, ózimiz júrgizdik. Endi sol «MTZ» traktoryn qurastyrýǵa ózim qatysyp otyrmyn, óz qolymnan ótip jatyr. Eshqandaı qıyndyǵy joq. Bizdiń ekonomıkanyń, óndi­ristiń damýyn kórsetetin kórinis. Buryn bul jumys túsime de kirgen emes, – deıdi E.Dándibaev. 

Jerdiń tońy jibip, topyraq qurǵasy­men zaýyttyń janynan taǵy da 6 myń shar­shy metr bolatyn eki sehtyń qury­lysy bastalady. Onda traktor kabınasy tolyq jasalyp shyǵady. Zaýyt dı­rek­tory­nyń aıtýynsha, kabınanyń Qos­ta­naı­da jasalýy ınvestısııalyq joba­daǵy jergiliktendirý úderisin arttyrady. 

– Qazir sehtaǵy jumystardyń jer­gi­lik­te­n­dirilýi 12 paıyzdan aspaı­­dy. Al kúzge qaraı, kabına quras­tyra­tyn sehty qosqannan keıin jumysty jergiliktendirý kólemi 41 paıyzǵa jetetin bolady, – deıdi Andreı Alek­seevıch. Zaýyttyń bas dırek­tory­nyń aıtýynsha, kúzde, jańa seh paı­dalanýǵa berilgennen keıin ón­diris qýaty kúrt kóteriletin bola­dy. Keler jyly zaýyt 3000 traktor qurastyrýdy mejelep otyr eken. 

Reseılik ınvestor «Kompozıt grýpp» holdınginiń quramy­na ene­tin «Kompozıt grýpp Qazaqstan» zaýytynyń qýaty satylap atqarylatyn jumystarǵa tikeleı baılanysty. Qazir sonyń tek birinshi satysy ǵana ónim bere bastady. Zaýyttyń ekinshi satysynda traktordyń kabınasy óndiriledi, úshinshi satysynda qozǵaltqysh, tórtinshi satysynda radıator shyǵarylady. 

– Onyń mánisi mynada. Biz osy Indýs­t­rııa­lyq aımaqtan taǵy da 8 myń sharshy metr seh salamyz, onda qytaı qozǵalt­qy­shyn bizdiń traktorǵa arnap quras­tyratyn bolamyz. Bul saty 2020-2022 jyldary iske qo­sylady, al traktordyń radıatory da osy Qostanaıda jasalý úshin 2020-2023 jyldary seh qurylysy júredi, – deıdi Andreı Alekseevıch. 

Osy jumystar úshin reseılik ın­ves­torlar barlyǵy 15 mıl­lıard teńge ınvestısııa quıady. Eń bas­ty máseleniń biri – endi osy trak­torlarǵa bizdiń sharýalar men dıq­andardyń qoljetimdiligi qan­daı? Qazaqstanda jasalǵan «Be­lorýs» traktory bizdiń eks­port­­tyq áleýetimizdi kúsheıte ala ma? 

– «Belorýs» traktorynyń sharýaǵa qolaıly ekeni ótken ǵasyrdyń 60-jyldarynan bastap-aq belgili bol­ǵan. Qazir bizdiń alǵashqy shyǵarǵan traktor­lary­myzdyń ózi ótip jatyr. Biz jaqynda ǵana qosymsha qun salyǵyn tólemeý jeńildigi jóninde ınvest kelisimshartqa qol qoıdyq. Endi traktor sharýa­larǵa qosymsha qun salyǵynsyz satylady, bul tehnıka sharýaǵa 12 paıyzǵa arzan túsedi degen sóz, – deıdi Andreı Alekseevıch. 

Joǵaryda Qostanaıdan «Belorýs» markaly traktorynyń 28 modeli quras­tyry­latynyn aıttyq. Al Andreı Alek­seevıchtiń aıtýynsha, ázir fermerler ótken ǵasyrdyń 70-jyldary­nan beri paıdalanylyp kele jatqan MTZ-82 traktoryn qolaı kóredi eken. Bul – qazaq­standyq sharýalarǵa erteden tanys tehnıka, ári shaǵyn, arzan jáne qosalqy bólshekteri de tez tabylady, baǵasy da tómen. Al iri sharýashylyqtarǵa at kúshi kóp qýatty traktorlar suranyspen ótetin kórinedi. 
Qaıtkende de, «Belorýs» trak­tory­nyń aýyl sharýashy­lyǵy mashına-traktor parkin jańalaý­da ózindik orny bar, kóp jyl boıy tájirıbeden ót­ken. Bul – tek qazaqstandyq dı­qan­dar úshin ǵana emes, Keńes Oda­ǵy quramynda bolǵan elder­diń barlyǵyna tanys tehnıka. Son­dyqtan Qos­tanaıda qurasty­ryla­tyn, barynsha jańartylǵan, jetil­diril­gen traktor Eýrazııalyq ekono­mıkalyq odaq elderine eksportqa baǵyttalyp otyr. 

QOSTANAI