Eńbek – bárin de jeńbek

О́ıtkeni jastar aýyrdyń ústimen, jeńildiń astymen jú­rý­ge beıim, masyldyq pıǵyl basym, qoǵamdyq paıdaly iske yntasyz, qulyqsyz degen sekildi aıyptaýlar jıi aıty­latyndyqtan keıde tarazy basy qaı jaqqa aýatynyn bilmeı dal bolasyń. Jahandyq básekelestik jaǵdaıynda bul býynnyń arasynda shynaıy óndi­­ristik eńbektiń qadiri tó­men­­dep, bedeli túskendeı kó­­rin­­genimen, shyn máninde olaı emes ekenine J.Qızatov atyndaǵy aýyl sharýashylyǵy kolledjinde ótken «Jas kelse – iske!» atty aýyldyń eńbekshi jastarynyń respýblıkalyq forýmynda jaýap tapqandaı boldyq. Salalyq kásipodaq qyzmetkerleri, áleýmettik áriptester, Aqmola, Qostanaı, Qyzyljar óńirlerinen jınal­ǵan delegattar aldynda sóı­le­gen sózinde Qazaqstan kásip­odaq­tar federasııasynyń tó­ra­ǵasy Baqytjan Ábdiraıym Jastar jyly aıasynda uıym­das­tyrylyp otyrǵan únqatysý alańynyń mán-mańyzyna toqta­lyp, ómirlik eńbek usta­nym­daryn, yntalandyrý qaǵı­dat­taryn qalyptastyrý, jańa maman­dyqtardy meńgerý, toǵy­shar­lyq psıhologııadan arylý, zańdy quqyqtaryn bilý máse­leleri boıynsha ashyq talqy­laý­ǵa bir kisideı qatysyp, usy­­­nystar aıtýǵa shaqyrdy. Eli­­mizdiń qoǵamdyq ómirinde, naqty ekonomıka salasynda jas­tarymyzdyń alatyn orny zor. Biz kásipodaq tarapynan qordalanǵan túıtkilder men keder­gilerdi joıýǵa ár kez kómek­te­sip otyramyz. Federasııaǵa 2 mıllıonǵa jýyq adam múshe bolsa, úshten biri – jastar. Olardan belsendi is-qımyl, básekege qabilettilik qarymyn kútemiz, dedi ol.

Aqmola oblysynan kelgen Dáýlet Esqaqov kadr tapshylyǵyn teriskeı aımaqtardaǵy ózekti máselelerdiń qatarynda atady. Ol jas mamandardyń turaq­tamaýyn áleýmettik jaǵdaı­lar­dyń tolyqqandy jasalmaýymen baılanystyrdy. Aýyl jastary jeke kásip qurýǵa, shaǵyn bıznes­pen aınalysýǵa nıettengenimen sharasyz. Sebebi nesıe alaıyn dese, kepilge qoıatyn dú­nıe-múlki joq. Ekinshiden, «Dıplommen – aýylǵa!» baǵdar­la­­masy arqyly ornyqqan jas­tar úshin baspana satyp alýǵa beriletin qarajattyń kólemin 2000 aılyq eseptik kórsetkishke deıin ulǵaıtqan durys. Qazir naryqtaǵy úılerdiń baǵasy qymbat. Úshinshiden, óndiristik tájirıbege kelgen stýdentter ishki jańalyqtardan habarsyz bolyp jatady. Sondyqtan úıretýshi tálimgerler, kýratorlar taǵaıyndaý dástúrin qaıta jańǵyrtqan jón. 

Petropavldaǵy I.Dáýitov atyndaǵy qyzmet kórsetý salasy kolledjiniń stýdenti Snejana Beldiń aıtýynsha, tehnıkalyq bilim berý uıymdarynda ma­terıaldyq­-tehnıkalyq baza eskir­gen, jańalaýdy qajet etedi. Tipti qarapaıym qural-jab­dyq­tardyń ózi qat. Zamanaýı qurylǵylardy qalaı paıdalanýdy bilmegendikten kásibı bilim kemshin túsip jatady. О́ndiristik tájirı­beden ótkenderge eń­bek­aqy tóleý usynysy da aıaq­syz qalyp keledi. Osy jaǵy­nan jumys berýshilerdi min­det­teıtin pármendi shara kerek sekildi. Qostanaı oblysy S.Baımaǵambetov atyndaǵy Áýlıekól mektep-gım­na­zııa­sy­nyń muǵalimi Anastasııa Jýkova shetelderde tájirıbe jınaq­taý­ǵa múmkindik berilse degen ótinishin aıtty. Men aǵylshyn tilin úırený kýrsynan óttim. Bilimimdi odan ári jetildirgim, tolyqtyrǵym keledi. Syrt jer­lerde bilim berýdiń, oqy­tý­dyń tyń tásilderimen tanysý artyqtyq etpes edi, dedi jańashyl ustaz.

Jınalǵandar aýyl sharýa­shy­lyǵy salasynyń naǵyz kásip ıesi, Ýálıhanov aýdany «Joldasbaı-Agro» JShS-niń baqtashysy Raýan Bralınniń sózin uıyp tyńdady. Tógilgen terdiń óteýi retinde keýdesinde III dárejeli «Eńbek dańqy» ordeni jarqyraıdy. Ol bar baqytyn aýyldan taýyp, kásibı biliktiliktiń ozyq óne­gesin kórsetip keledi. «Eń­bek etseń emersińniń» bir mysaly! Respýblıkalyq aýyl sharýashylyǵy ardagerleri keńe­si basqarmasynyń tóraǵasy Mıhaıl Troshıhın, «Akademy of labour relations» mekemesiniń bas dırektory Bıbigúl Nura­she­va, Soltústik Qazaqstan oblys­tyq kásipodaqtar bir­les­­tiginiń jetekshisi Erik Nura­qa­ev, jergilikti kásipkerler pala­ta­synyń dırektory Darhan Qalıev, taǵy basqalar jasaǵan baıandamalary men sóılegen sózderinde jas mamandardyń eńbek jolynda kezdesetin keder­gi­lerdi eńserýdiń joldaryn ortaǵa saldy. 

Esil aýdany «Azııa-To­rań­ǵul» JShS-niń basshysy A.Golserdiń jastarǵa degen qamqorlyǵy ózgelerge úlgi etil­di. Munda ondaǵan baspana, feldsherlik-akýsherlik pýnkt turǵyzylyp, mádenıet úıi qalpyna keltirilipti. Maman­dardy qysqa merzimdi kýrs­tar­da oqytyp, sheberligin jetil­di­rý maqsatymen jylyna 1,5 mıllıon teńge baǵyttalady. «Aqseleý», «Nejınka-Erke», «Mámbetov jáne K», «Gýsa­kov­ka», «Qos aǵash» sekildi sharýa­shy­lyqtarda da jas mamandar úshin birqatar áleýmettik jeńil­dik­ter qarastyrylǵan. 

B.Ábdiraıym kásipodaqtar qozǵalysynyń belsendilerine 300 myń teńgeniń aqshalaı sertıfıkattaryn tabys etti.