Sońǵy eki-úsh aı kóleminde elimizde boı kórsetken saıası jaǵdaı Qazaqstannyń osy baǵytta damýǵa beıim ekenin kórsetti. Prezıdenttikten úmitker bolǵan tulǵalardyń da saılaýaldy baǵdarlamalary negizinen osy tuǵyrnamadan tirek tapqan. О́ıtkeni qalyń jurtshylyq ádildik pen damýdy qalaıdy.
Ortalyq saılaý komıssııasy «eseptep jatyrmyz, qaıta sanap jatyrmyz» dep kóp sıpaqtatýǵa jol bermeı, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kezekten tys saılaýynyń qorytyndylaryn birden jarııalady. Resmı derekter boıynsha 70,96 % daýysqa ıe bolǵan Qasym-Jomart Kemeluly Toqaev Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti bolyp saılandy. Saılaýdyń ádil, ashyq ári zań talaptaryna saı ótkendigin TMD, ShYU baıqaýshylar mıssııasy shegelep aıtty. Al EQYU Demokratııalyq ınstıtýttar men adam quqyqtary jónindegi bıýrosy óz eskertpelerin aıtqanmen, Eýroodaq saılaýdy teriske shyǵarǵan joq, qaıta aldaǵy ýaqytta da Qazaqstandaǵy reformalarǵa qoldaý jasap, ózara baılanystardy odan ári damytýǵa ázirligin bildirdi. О́z kezeginde jańadan saılanǵan Qazaqstan Prezıdenti EQYU-men aradaǵy yntymaqtastyqtyń jalǵasa beretinin málimdedi.
Osy oraıda aıtar bolsaq, «maıshammen qarap, tyrnaq astynan kir izdegender» bolmasa, bul saılaýdyń Konstıtýsııa men zańnama qaǵıdattary sheńberinde ótkenine daýlasa ketý qıyn. Bardy bar, joqty joq dep aıtý da órkenıettiliktiń belgisi.
Ozǵan kandıdattan basqa úmitkerlerdiń barlyǵynyń jınaǵan daýystary 30 paıyzǵa jýyqtaıdy. Tipti birli-jarym saılaý erejelerinen aýytqýshylyq oryn aldy-mys deı qalǵannyń ózinde bul saılaý qorytyndysyna aıta qalarlyqtaı ózgeris engizbeıdi. Bir jarym mıllıondaı halyqtyń qoldaýyna ıe bolǵan Ámirjan Qosanov Qasym-Jomart Toqaevty Prezıdent bolyp saılanýymen quttyqtady, demek saılaý qorytyndylaryn moıyndady degen sóz. Osy saıası dodada ekinshi oryn alǵan atalmysh saıasatkerdiń jáne ózge de úmitkerlerdiń baǵdarlamalarynda aıtylǵan kókeıkesti máselelerdi bıliktiń aldaǵy ýaqytta eskerýi kerek bolady.
Sonymen kimdi saıladyq? Qazaqstan halqy ornyqty, salmaqty saıasat júrgize alatyn tulǵany tańdady dep bilemin. Prezıdent ózge elderdiń basshylarymen qaı turǵydan bolsa da teńdeı dárejede sóılese alatyn, elimizdiń laıyqty ókili bola alatyn bilimdi de tájirıbeli tanymal tulǵa bolýy kerek desek, biz tańdaý jasaýda qatelesken joqpyz dep oılaımyn. Q. Toqaev muhıttyń arǵy jaǵy-bergi jaǵy, alys-jaqyn shetelderge beımálim tulǵa emes. Kóptegen shet memleketterdiń basshylary ony jaqsy biledi. Munyń ózi Qazaq eliniń halyqaralyq qarym-qatynastaryna oń sıpat týǵyza alady. Bul jaı aqıqat emes.
El ishindegi kóptegen problemalyq máselelerdi «mıtıngishildikpen» sheshe almaımyz. Sóz bostandyǵy mıtıngte ǵana emes. Qaıta shynaıy oı men sóz bostandyǵy degenimiz bılik pen qoǵam arasyndaǵy órkenıetti pikir alysý, Q. Toqaev usynyp otyrǵandaı dıalog formatynda túsinisý, usynys aıta bilý men tyńdaı bilý, ýájdi jaýaptarǵa toqtaý jáne kókeıge qonymdy usynystardy basshylyqqa alý bolsa kerek. Biz sóz júzinde emes, is júzinde elde tynyshtyq, tatýlyq, baqýattylyq, damý bolýyn qalasaq, osy qaǵıdatty ustanǵanymyz lázim. Bizge qandaı da bir ózge jurtqa orynsyz elikteýimizdi doǵaryp, ár nársege sanalyq bıikten, órkenıettilik deńgeıden qaraýymyz kerek shyǵar.
Búginde bátýasyz ýádeler men uzaq sózderdiń eshkimge keregi joq. Budan da jaqsy turmysty qalasaq, bizge keregi – pármendi is pen naqty nátıje.
Qazaqstan demokratııalyq damý jolynda keledi. Al demokratııa degenimiz – eń áýeli zańnyń barshaǵa ortaqtyǵy. Konstıtýsııaǵa sáıkes Prezıdent osyǵan kepildik beredi. Biraq bárin Memleket basshysy jasap beredi eken degen qate túsinik bolmaýy kerek. Qazaq halqynyń dańqty perzenti Baýyrjan Momyshuly aıtqandaı, tártipke bas ıgen qul bolmaıdy. Endeshe zańnan, jalpyǵa birdeı tártipten aýytqymaý ulttyq bolmysymyzda ornyqqan qasıet ekenin tanyta bilýimiz qajet.
Al óz kezeginde, qaı zamanda da el basqarǵan ulyqtyń óz mindetin minsiz atqarýy, aıtqan sózinde turýy onyń tulǵasyn bıiktete beretini ámbege aıan. Biz jasaǵan tańdaý erteńgi kúnge berik senim uıalatady.
Keńesbek Demesh,
qoǵam jáne mádenıet qaıratkeri,
«Parasat», «Qurmet» ordenderiniń ıegeri
