Jol qurylysy sapasy máselesiniń aldymyzdan shyǵa berýi oǵan degen qajetti baqylaý men zerthanalyq jumystar deńgeıiniń tómendiginen oryn alyp júrgeni de málim. Keleshekte ony baqylaýdyń basty joly qandaı bolmaq? Elimizde qurylǵan jańa qurylymdardyń biri – «Jol aktıvteri sapasy ulttyq ortalyǵy» RMK osyndaı olqylyqtardyń ornyn toltyrmaq. Aqtóbe oblysyna kelgen jumys sapary kezinde atalǵan ortalyqtyń bas dırektory Zamır Saǵynovpen az-kem pikir almasýdyń sáti túsken-di. Onyń aıtýynsha, ortalyq respýblıka aýmaǵynda júrgiziletin barlyq jol qurylystarynyń sapasyn qatań baqylaýdan ótkizbek. Bul rette basty nazar jol qurylysy materıaldaryna zerthanalyq jumystar júrgizýge baǵyttalady. Tutastaı el óńirlerinde isti alǵa aparý úshin ortalyqtyń fılıaldary qurylǵan. Osyndaı birtutas qurylym men keshendi kózqaras respýblıkalyq mańyzy bar joldardyń sapasyn tekserýmen shektelmeı, sonymen birge oblystar men eldi mekender aralyǵyndaǵy joldardyń jaı-kúıin baqylaýǵa da múmkindik beredi.
Oblystyq, respýblıkalyq jáne halyqaralyq avtojol qurylysy qyzý júrgizilip jatqan Aqtóbe aımaǵy úshin atalǵan ortalyqtyń qyzmeti aýadaı qajet-aq. О́ıtkeni qomaqty qarajatqa jol salynǵanymen sapasy tómen bolsa, odan ne qaıyr. Sondyqtan jańadan qurylǵan ortalyq fılıalynyń jumysyn shuǵyl shıratý kerek-aq.
Osy oraıda birinshi kezekte qajetti materıaldyq-tehnıkalyq bazany jasaqtaýǵa kóńil bólinip, fılıalǵa jyljymaly zerthana satyp alý jóninde sheshim qabyldandy. Sondaı-aq shtattyq kestesin tolyqtyrý jumystary da júıeli túrde júrgizilip keledi.
– Sapaly jol uǵymynyń maǵynasy tereń, aýqymy keń. Bul – eldiń áleýmettik-ekonomıkalyq damý kórsetkishiniń basty belgileriniń biri. Osy turǵyda ulttyq ortalyqtyń oblystaǵy bólimshesin qoldaýǵa, jol sapasyn jaqsartý úshin barlyq múmkindikterdi jasaýǵa ázirmiz, – dedi oblys ákimi Ońdasyn Orazalın.
Oblys ortalyǵyndaǵy jol sapasyn baqylaý jónindegi zerthana Aqtóbe qalasynyń irgesinde ornalasqan. Onyń jetekshisi Svetlana Qarymsaqovanyń aıtýynsha, munda jol sapasyn tekserýge qatysty qoıylatyn barlyq talaptar men normatıvter saqtalǵan. Soǵan sáıkes barlyq shıkizat qospalary aralastyrylyp, asfalttyń alǵashqy synama nusqasy alynady. Synama oń kórsetkish kórsetken jaǵdaıda ǵana negizgi ónim shyǵarýǵa tapsyrys beriledi. Zerthana qyzmetimen tanysýdy maqsat etken arnaıy top «Asfalt» JShS-ǵa barǵan kezde zerthana sarapshylary men mamandary Aqtóbe-Orsk tas jolyna qajetti qurylys materıaldary qospasyna tekserýler júrgizýde eken.
Zerthana – kez kelgen asfalt shyǵaratyn zaýyttyń basty tutqasy, basty ólshemi. Atalǵan sala ókilderiniń tujyrymdaýynsha, ónim sapasyna qatysty qoıylǵan ólshemder oryndalmasa nemese tıisti talaptarǵa sáıkes kelmese, mundaı kórinister birneshe ret qaıtalansa, aıyppul salynyp, zaýyttyń sertıfıkaty qaıtarylyp alynady. Iаǵnı Jol aktıvteri sapasy ulttyq ortalyǵynyń quzyrymen máseleniń bulaısha qoıylýy jol sapasyna degen shynaıy janashyrlyq pen jaýapkershilikti qalyptastyrady.
Jol eń aldymen negizgi shıkizat materıaldarynyń sapasy joǵary bolǵan jaǵdaıda berik bolady. Aıtalyq, arnaıy qospa qosylmasa, keıbir qıyrshyq tastar bıtýmmen aralaspaıdy. Munyń óz tártibi men qoldanylý sharttary bar. О́ndirýshi ony belgilengen mólsherge saı qospasa, ónim sapasyz bolyp shyǵady. Osy tárizdi kem-ketiktiń bári zerthanada anyqtalady. Jalpy, sapaly asfalt kem degende 17 jylǵa deıin syr bermeýi kerek.
Aqtóbe oblystyq ákimdigi men Jol aktıvteri sapasy ulttyq ortalyǵy arasynda memorandýmǵa qol qoıyldy. Sáıkesinshe oblys aýmaǵyndaǵy respýblıkalyq jáne jergilikti mańyzy bar joldardyń bári baqylaýǵa alynbaq. Sonymen birge óńirde jol sapasyn baqylaıtyn zerthanalar men onyń materıaldyq-tehnıkalyq bazasy arta túsedi, eń bastysy jol qurylysy sapasyn anyqtaý úshin ınnovasııalyq tehnologııalar engiziledi dep kútilýde. Mine, avtojol sapasyna baılanysty buǵan deıin oryn alǵan túıtkilder osylaısha tarqatylmaq.
AQTО́BE
