Úkimet • 28 Maýsym, 2019

Jaǵdaıy tómen otbasylarǵa jasalǵan biregeı kómek

395 retkórsetildi

Úkimettiń baspasóz ortalyǵynda ótken brıfıngte Premer-Mınıstrdiń birinshi orynbasary – Qarjy mınıstri Álıhan Smaıylov Prezıdenttiń «Qazaqstan azamattarynyń borysh júktemesin azaıtý sharalary týraly» Jarlyǵyn iske asyrý boıynsha atqarylatyn jumystar jaıyn baıandady.

 Onyń aıtýynsha, Prezıdentke azamattar tarapynan tutynýshylyq kepilsiz nesıelerdi tóleýge kómektesý týraly kóptegen ótinish kelip túsýde. Onyń ishinde áleýmettik jaǵynan áljýaz azamattar, bul – kóp balaly otbasylar, mú­gedek balalary bar otbasylar, jalǵyz asy­raýshysynan aıyrylǵan otbasylar, ataýly áleýmettik kómek alýshylar, jetim balalar túrli sebepterge baılanys­ty ómirlik qıyn jaǵdaılarǵa tap bolyp, ózderine alǵan nesıelik mindettemelerdi óteı almaı júrgen osy sanatqa jatatyn azamattardyń nesıe boryshy memleket tarapynan ótelmek. Jarlyqtyń maqsaty – ómirlik qıyn jaǵdaılarǵa tap bolǵan qazaqstandyqtarǵa járdemdesý, óz otbasylarynyń qarjylyq jaǵdaıyn jaqsartýǵa múmkindik berý. 

− Jarlyqta Úkimet pen Ulttyq bank­ke bir jolǵy aksııa retinde kelesi shara­lardy qabyldaý tapsyryldy. Tike­leı ataýly qarjylaı kómek retinde joǵaryda atalǵan sanattyń árbir qaryz alýshysyna memleket ekinshi deńgeıli bankter men shaǵyn qarjy uıymdarynda negizgi boryshy men oǵan eseptelgen syıaqynyń jalpy 300 myń teńgege deıin qaryzyn jabady. Sonymen qatar qaryz boıynsha jalpy bereshegi 2019 jylǵy 1 maýsymdaǵy jaǵdaı boıynsha 3 mln teńgeden aspaıtyn bolýy kerek. Bankter men shaǵyn qarjy uıymdarynda kepilsiz tutynýshylyq nesıeleri bar barlyq azamattar úshin 2019 jylǵy 1 shildedegi jaǵdaı boıynsha jınaqtalǵan aıyppuldar men ósimaqylar alynyp tastalady. Bul esepten shyǵarý ekinshi deńgeıli bankter men shaǵyn qarjy uıymdary esebinen júzege asyrylmaq, – dedi Á.Smaıylov. Buǵan qosa, merzimi ótken, bereshegi 90 kúnnen asyp ketken jeke tulǵalardyń barlyq kepilsiz tutynýshylyq qaryzdary boıyn­sha kredıtti berýmen jáne oǵan qyzmet kór­setýmen baılanysty turaqsyzdyq aıybyn, komıssııalar men ózge de tólemderdi esepteýge tyıym salynady.

Qazirgi ýaqytta bul baǵytta atqa­ry­latyn jumystar bastalyp ta ketti. Bankterdegi tizimdi aıqyndaý, áleýmettik qamsyzdandyrý organdarynyń tizimimen salystyrý jumystary júrgizilýde. «Barlyq sanattaǵy azamattardyń tizimin bank mekemeleriniń málimetterimen salystyryp jatyrmyz. Sebebi naqty sanattaǵy azamattardyń qaryzyn óteı­tinimizdi bilýimiz kerek», degen Á.Smaıy­lov shilde aıynda qaryzdy óteýge baılanysty qarajatty pysyqtaý jumysy Parlamentte qaralatynyn jetkizdi. Onyń aıtýynsha, qazirgi ýaqytta res­pýblıkalyq bıýdjetten bólinetin 88 mlrd teńgege qosymsha 17 mlrd teńge qosý úshin problemalyq kredıtter qory­nyń oblıgasııalary shyǵarylmaq. Parla­mentten ótkennen keıin aıqyndaý, pysyqtaý jumystaryn 10 shildede aıaqtap, birden nesıeni jabý boıynsha jumystar bastalady. Jalpy, jumys aldaǵy 2 aıda bitedi dep kútilýde.

Tutynýshylyq nesıelerge qatysty qalyptasyp otyrǵan kúrdeli jaǵdaı qaıtalanbaýy tıis. Sondyqtan Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha mundaı ahýaldyń aldyn alý maqsatynda Ulttyq bank retteý sıpatyndaǵy qatań sharalar qabyldap, shekten tys táýekelge barǵany úshin qarjy uıymdaryna júkteletin jaýapkershilikti kúsheıtýi tıis.  Qarjylyq ahýalyn odan ári nasharlatpaý úshin tabysy eń tómengi kúnkóris deńgeıindegi azamattarǵa zaımdar berýge zań aıasynda tyıym salynatyn bolady. Ulttyq bank kepilsiz tutyný zaım­daryn berý kezinde qosymsha retteý sharalaryn qabyldaıdy. Á.Smaıylovtyń aıtýynsha, qazaqstandyqtardyń nesıe­leri boıynsha aıyppuldar men ósimderdi alyp tastaý bankterge salmaq túsirmeıdi.

− Aıyppuldar men ósimder boıynsha 75 paıyzy rasynda da qarjy uıymdary tarapynan óteledi. Bul jumysty Ulttyq bank banktermen jáne shaǵyn qarjylyq uıymdarmen birge kelisim boıynsha jasaıdy. Aıyppul, bul – paıyz. Bank­terdiń ózderi qoıǵan paıyzdary. Bul bankterge eshqandaı salmaq túsir­meıdi, – dedi Á.Smaıylov. Onyń aıtýy­na qara­ǵanda, ekinshi deńgeıli bankter men qar­jylyq uıymdarda qaryz nesıesi óte­letin azamattardyń tizimi bar.

Jıynda Premer-Mınıstrdiń oryn­basary Gúlshara Ábdiqalyqova azamat­tardyń borysh júktemesin tómendetý ju­mysy Jarlyqta kórsetilgen naqty krı­terıılerge sáıkes bolatynyn atap ótti.

− Atalǵan sharalarmen kepilsiz tuty­ný­shylyq nesıeleri bar azamat­tardyń barlyǵy qamtylmaıdy, mem­lekettiń kómegine asa muqtaj jandar ǵana qam­tylady. 18 jasqa deıingi 4 jáne odan kóp balasy bar otbasylar kóp balaly otbasy retinde esepteledi. Bazalar bo­ıynsha osyndaı otbasylardyń nesıeleri bar ma ekeni qaralady. Ekinshi – asyraýshysynan aıyrylý jaǵdaıyna baılanysty tólem alatyn otbasylar. Búginde memleketimizde asyraýshysynan aıyrylǵan 600-ge jýyq otbasy bar. Baza boıynsha banktermen kelisilgen túrde osy otbasylardyń qanshasy nesıe tólep otyrǵany qaralady, – dep túsindirdi vıse-premer. Sondaı-aq ol bankter osyndaı otbasylardyń nesıesiniń bar-joǵyn anyqtaý úshin ataýly áleýmettik kómek alýshylar bazasyn qaraıtynyn atap ótti. Búginde 240 myńǵa jýyq otbasy ataýly áleýmettik kómek alady.

− Olardyń barlyq derekteri tirkel­gen. Sondyqtan da atalǵan másele boıyn­sha biz ekinshi deńgeıli banktermen kez­de­semiz. Árıne, olardyń barlyǵy nesıe al­maǵan. Bizge olardyń ishinen nesıe tólep otyrǵandary málim bolady, taǵy da tekserister júrgiziledi. Aldyn ala derekter boıynsha, memleket kómegine asa muqtaj ári nesıeleri bar azamattar sany 443 myńdy quraıdy, – dedi Premer-Mınıstrdiń birinshi orynbasary – Qarjy mınıstri. Sondaı-aq ol osy qarjylaı kómekti kórsetý kezinde nesıeniń qandaı maqsatta alynǵanyna qatysty eshqandaı da tekseris jumystary júrgizilmeıtinin aıtty.

Sońǵy jańalyqtar

Úndistanda 47 gradýs ystyq boldy

Álem • Búgin, 09:40

80 jyldan keıin ıesin tapqan hat

Rýhanııat • Búgin, 09:22

Taldyqorǵanda úshem dúnıege keldi

Aımaqtar • Búgin, 09:06

Munaı-gaz sektorynyń syn saǵaty

Ekonomıka • Búgin, 07:22

Qomaqty qarjy bólinedi

Pikir • Búgin, 07:20

Mal baqqanǵa bitedi

Aımaqtar • Búgin, 07:10

Jatyr moıny obyrynyń aldyn alady

Medısına • Búgin, 06:57

Zulmat zardaby

Tarıh • Búgin, 06:54

Qala damýyna qarqyn beredi

Ekonomıka • Búgin, 06:46

Dala danyshpany

Abaı • Búgin, 06:43

Turar Rysqulov tálim alǵan mektep

Tarıh • Búgin, 06:38

Halyq únemdeýge kóshti

Ekonomıka • Búgin, 06:35

Indetti tártip jeńedi

Koronavırýs • Búgin, 06:31

Uly náýbet: qasireti men taǵylymy

Tarıh • Búgin, 06:30

Tyńaıtqysh topyraqty qunarlandyra ma?

Ekologııa • Búgin, 06:27

Abaı murasy Bishkekte talqylandy

Rýhanııat • Keshe

Uqsas jańalyqtar