Ǵylym men óndiristiń birligi – ınnovasııalyq jetistik kózi

Otandyq ǵalymdar «QazTransOıl» AQ (budan ári – QTO) bazasynda tez qatatyn jáne joǵary tutqyrly mu­naı­­dy tasymaldaýda esepteý, jos­­parlaý jáne ońtaılandyrý jú­ıesin qurdy, sondaı-aq QTO ká­sip­oryndarynda SmartTran ma­gıst­raldyq munaı qubyrlary bo­ıynsha munaı tasymaldaýdyń biregeı otandyq sandyq tehnologııasy engizilgen.

SmartTran baǵdarlamalyq ja­saqtama naqty ýaqyt rejimin­de dıspetcherlik basqarmadan alyn­ǵan derekterdi óńdeıdi, olar­­ǵa monıtorıng pen yńǵaıly tur­pat­taǵy vızýalızasııa júrgi­ze­di. Aıta ketý kerek, bul ın­no­va­sııalyq zertteý munaı aıdaýdyń ener­gııa únemdeý tártipterin esep­teý jáne munaı qubyrynyń toq­taý qaýipsizdik ýaqytyn bel­gi­leý boıynsha fýnksıonalyn qamtıdy. Jıyntyǵyn­da ma­gıst­raldyq munaı quby­ryn paı­da­lanýdyń senimdiligi men jumy­sy­nyń tıimdiligi ulǵaıa túsedi. 

Bul ınnovasııalyq tehnolo­gııa QTO-ǵa áleýmettik ekonomıkalyq basym másele­lerdi sheshýmen birge, ishki jáne syrtqy naryqtardaǵy báse­ke­ge qabilettilikti arttyrýyn qam­tamasyz etti.

Otandyq ǵalymdar E.Q.Beı­sembetov, T.T.Bekibaev, U.Q.Jap­basbaev, B.K.Kenjalıev (Sát­baev ýnıversıtetiniń ǵalym­dary) jáne E.Mahmotov, B.K.Saıahov («QazTransOıl» AQ-nyń ǵa­lym­dary) munaı qubyrlary ar­qyly tasymaldaýda otandyq sıfr­ly tehnologııanyń tabysty qol­danýyn kórsetti.

Osy jumystyń avtorlary jasaǵan SmartTran baǵdar­lamalyq jasaqtamasy munaı jáne mu­naı qospalaryn tasymaldaý­dy ońtaıly basqarý júıesin anyqtaý jáne energııany únemdeý máselesiniń sheshimin anyqta­dy. SmartTran baǵdarlamalyq jasaq­tamasy oǵan uqsas kóptegen sheteldik baǵdarlamalarmen sa­lystyrǵanda kelesi artyq­shy­lyqtarǵa ıe:

1. Depressorlyq qospany qol­daný arqyly tez qatatyn mu­naıdy tasymaldaýda energııa únemdeý sorǵy agregattarynyń ońtaıly rejimderi arqyly anyqtaldy;

2. Qyzdyrý peshteriniń únem­di jumys isteýin munaı quby­ry­nyń gıdravlıkalyq jáne jylý­lyq kórsetkishterine baıla­nys­­ty munaı qospasyn ystyq aıdaý­dyń ońtaıly temperatýrasy anyqtaldy;

3. Janarmaı men elektr energııasy tarıfteriniń aıyrma­shyly­ǵyn eskere otyryp, munaı qos­pa­laryn tasymaldaýdyń teh­no­lo­gııalyq rejimderiniń eko­no­mı­kalyq tıimdiligi anyqtaldy.

A.Qultýmıev, 

«QazTransOıl» AQ