Aımaqtar • 04 Shilde, 2019

«Jáke» О́zbekstanǵa et jiberedi

417 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Qaraǵandy oblysyndaǵy tasy órge domalap turǵan sharýashylyqtyń biri – iri qara mal bordaqylaýdy kásip etetin «Jáke» sharýa qojalyǵy. Kásiporyn osydan úsh jyl buryn Buqar jyraý aýdanynyń Úshtóbe aýyldyq okrýginde iske qosylǵan bolatyn.

«Jáke» О́zbekstanǵa et jiberedi

Qazirgi ýaqytta sharýashylyq qanatyn keńge jaıǵan kásip­orynnyń mal qoralary men basqa da óndiristik úı-jaılary 20 gektar jerdi alyp jatyr. Bul jerde otyzǵa tarta adam eńbek etip, taryqtyrmaıtyn kólemdegi táp-táýir jalaqy alady. Zamannyń talabyna saı qurylǵan sharýa­shylyq amerıkalyq tehnologııa boıynsha jumys isteıdi. Malǵa jem berý tolyqtaı meha­nıkalandyrylǵan, al sýarý isi avtomatty júıege kóshirilgen.

Jaqynda «Jáke» sharýa qojalyǵy О́zbekstan tarapymen kelisimge kelip, sol elge bıyl semirtilgen 28 myń buqa jetkizetin boldy. Tapsyrys berýshiniń sharty boıynsha, árbir janýardyń salmaǵy 400 kılodan kem tartpaýy tıis eken.

Bul sharýashylyqta borda­qyǵa baılanǵan kezdegi maldyń bastapqy salmaǵy 200-250 kı­lo bolady. Júz kúnniń ishinde qunarly jemnen aýyzy bosa­maǵan iri qaranyń árqaısysy 600-700 kıloǵa deıin salmaq tartyp, semiretin kórinedi. Aıta ketetin bir jaıt, jemshóp­ti egip, ony qaıta óńdeýge deıingi jumys tolyqtaı sharýa­shy­lyqtyń ózindik tehnıkasymen atqarylady eken. 

– Eki jyl ishinde biz óndiris kólemin 5,5 myń basqa deıin ulǵaıttyq. Aldaǵy ýaqytta bul kórsetkishti 10 myń basqa deıin jetkizýimiz kerek. Kelesi jyly qýatyn tolyq kúshine qosýdy jos­parlap otyrmyz. Sol kezde jylyna bordaqylanǵan 40 myń bas buqany satýǵa shyǵaramyz, – deıdi kásiporyn ókili Almas Syzdyqov.

Atalǵan sharýa qojalyǵy qazirgi tańda memleket tarapy­nan aýyl sharýashylyǵyn qol­daýǵa baǵyttalǵan túrli baǵdar­lamalardy tıimdi paıdalanady. Mysaly, kásiporyn aldaǵy ýaqytta «Sybaǵa» baǵdarlamasy boıynsha Reseıden 5 myń bas, Polshadan 2 myń bas tuqymy táýir iri qara mal satyp alýdy josparlap otyr. Sonymen qatar atalǵan baǵdarlama aıasynda asyl tuqymdy maldardyń genetıkasyn jaqsartý jumystary da qolǵa alynǵan.

Taıaýda oblys ákimi Erlan Qoshanov sharýasy shalqy­ǵan sha­rýashylyqqa baryp, kásip­orynnyń tynys-tirshili­gimen tanysty. Áńgime barysynda oblys basshysy óńirge et óńdeý kombınatynyń óte qajet ekenin basa aıtty.

– Múmkindikterdi paıdalaný kerek, – dedi ákim. – Qazir «Qa­rapaıym zattar ekonomıkasy» atty jańa baǵdarlama paıda boldy, onyń aıasynda memlekettik qoldaý tetikteri qarastyrylǵan.
«Jáke» sharýa qojalyǵy et ónimderin eldiń ishki naryǵyna da, shetelge de shyǵarady. Eks­port­tyq jetkizilimder búgin­de eki baǵytta júrgiziledi. Sha­rýa qojalyǵynyń ónimderi О́zbeks­tanǵa ǵana emes, Iranǵa da satylatynyn aıta ketken jón.
Qazirgi tańda sharýa qojalyǵy mal sharýashylyǵynyń ónim­dili­gin arttyrý maqsatynda jer­gilikti fermerlermen tyǵyz baı­­lanys ornatyp, áriptestik ne­giz­degi tıimdi jobalardy qolǵa alǵan.
 
Qaraǵandy oblysy