Mereke kúnderi masadan zapy bolǵan turǵyndardyń zary qala ákimine de jetti. Tvıtterde 1163 jazylýshy oqyrmany bar Altaı Kólginov: «Turǵyndar tarapynan masalardy ýlaýǵa qatysty kóptegen shaǵymdar túsýde. Buǵan qatysty aýdan ákimderi men tıisti basqarmaǵa shuǵyl túrde shara qabyldaýdy tapsyrdym. Tıisti sharany ýaqytynda qolǵa almaǵandarǵa tártiptik shara qoldanylady» degen jazba qaldyrdy. Alaıda, sol áleýmettik jelilerdegi jazbalardan astanalyqtar úshin ákimniń shúıligýi men áldekimderdiń tártiptik jazaǵa tartylýynan buryn masanyń shabýylynan qutylý mańyzdyraq bolǵany ańǵaryldy.
Ile-shala Nur-Sultan qalasy ákimdiginiń resmı saıtynda elorda kúninde keshki serýenge shyqqan astanalyqtar men shahar qonaqtary masa-shirkeıdiń kesirinen álekke túskeni, halyq ákimdik pen tıisti qyzmetterge shaǵymdanǵany týraly jazyldy. Sonymen qatar saıtta qaladaǵy qansorǵysh jándikterdi joıý jumysy bir kúnge de toqtaǵan emes deı kele, qanatty qansorǵyshtardyń shekten tys kóbeıip ketýine aýa raıynyń áser etkeni kórsetilgen.
Qala ákimdiginiń bir qaraǵanda aqtalý áreketindeı kórinetin jaýabyn Qazaqstannyń bas sanıtarlyq dárigeri Jandarbek Bekshın qýattady. Onyń aıtýynsha, masamen kúres máselesi Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń quzyrynan alynyp, ákimdikterge berilgen. Demek, shybyn-shirkeıge bólinetin qarajattyń ıeleri, ıaǵnı ákimdikter qarjynyń tıimdi jumsalýyn, jumystyń tıisti deńgeıde atqarylýyn tolyq mindetterine alǵan. Bir sózben aıtqanda, bul iske tolyq jaýapty organ belgili.
J.Bekshın: «Qala kúniniń aldynda ǵana elordada nóser jaýyndar jándikke qarsy sebilgen preparattardy shaıyp ketti. Árıne, bul shybyn-shirkeıdiń qaptap ketýine áser etedi. Jaýynnan keıingi ystyq kún de masalardyń tezirek qanat jaıyp, kóbeıip ketýine sebepshi boldy», deı otyryp, masamen kúreste dástúrli dári shashýmen shektelmeı, jańa tásilder izdeý qajettigin de atap ótti.
Mine, masaǵa talanǵan jurtshylyqtyń kútken sózi men usynysyn Bas sanıtarlyq dáriger jetkizdi.
«Iá, aýa raıynyń áseri boldy, biraq sol aýa raıyna táýeldi bolmaý úshin basqa da tásilderdi qarastyrý kerek qoı...», dedi Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmeti alańynda ótken brıfıngte J.Bekshın.
Bas sanıtarlyq dárigerdiń sóziniń jany bar – elordamyz Nur-Sultan qalasyna kóshkeli, tipti kóshpeı turyp-aq Arqanyń shyńyltyr aıazy men sary masasy týraly nebir ańyzdar aıtyldy. Shahardyń astana mártebesin alǵanyna da shırek ǵasyrǵa jýyqtady. Qalaǵa jaýyn-shashyn da tańsyq emes, bul – tabıǵattyń syıy. Al osy ýaqyt aralyǵynda sol ańyzǵa aınalǵan masamen kúrestiń tyń tásilderi tabylmady ma, álde bıyl ǵana umytylyp ketti me? Múmkin bólingen qarajat orynsyz jumsalǵan shyǵar, bálkim oryndaýshylardan aǵattyq ketti me? Munyń jaýabyn qala ákimi A.Kólginov aldaǵy kúnderi Tvıtterdegi «shara qoldaný» týraly aıtylǵan jazbasyna jaýap retinde jarııalaýy da múmkin.
Joǵaryda atalǵan brıfıngte J.Bekshın shybyn-shirkeılerdi ýlaýshylardyń jumysyn kúndelikti baqylaý kerektigin aıtty. Biraq baqylaýshy sanıtarlyq organdar Kásipkerlik kodeksiniń talaptary boıynsha ondaı quzyretten ada.
Sondyqtan Bas sanıtarlyq dárigerdiń kelesi sózi, tek elorda ǵana emes, barlyq deńgeıdegi ákimdikterdiń qaperinde bolýy tıis másele.
«Eger ákimdik qarajat bólse, dezınfeksııalyq jáne deratızasııalyq jumystarǵa bólingen sol qarjynyń qalaı jumsalǵanyn da qaraý kerek. Qarjynyń keshiktirilýine, jaýynnyń jaýǵan-jaýmaǵanyna qaramastan tıisti jumystar istelýi tıis», dep Jandarbek Bekshın kesimdi sózin aıtty.
Áıteýir, bir qýanarlyǵy, abyroı bolǵanda bizdegi masalar qaýipti indetter men aýrýlardy taratpaıdy eken. Bas sanıtarlyq dárigerdiń aıtýyna qaraǵanda, masanyń tisi batqan jer qyzara bórtip, allergııa týdyryp, adamnyń mazasyn qashyrýdan aspaıdy.
Al seısenbi kúni elordanyń Taýarlar men qyzmetterdiń sapasy men qaýipsizdigin baqylaý departamentiniń dırektory Sádýaqas Baıǵabylov jurtshylyqtyń mazasyn alǵan masa aptanyń sońynda azaıady degen málimdeme jasady.
– Sáýir aıynda bastalǵan masany kezeń-kezeńimen ýlaý jumystary 6 týrǵa bólingen. Qazirgi ýaqytta úshinshi týry ótip jatyr jáne endi 20 kúnnen keıin ashyq stansalar men shaǵyn sý qoımalaryndaǵy masalardy ýlaýǵa baǵyttalǵan tórtinshi kezeń bastalady. Beısenbi, jumaǵa qaraı masa azaıady. Qoldanylatyn dári-dármekterdiń barlyǵy memlekettik saraptamadan, synamadan ótken, – dedi S.Baıǵabylov.
Onyń aıtýynsha, qazirgi ýaqytta elordada masany ýlaý úshin qoldanylyp jatqan dáriler allergııa týdyrmaıdy. Allergııa masa shaqqannan keıin paıda bolady. Sebebi masa shaqqan kezde qannyń uıýyna kedergi keltiretin zaty bar silekeıin, basqasha aıtqanda adam aǵzasy úshin bógde aqýyzdy teri astyna engizedi. Dál osy silekeı masa shaqqan jerdi qyshytyp, ol isinedi, qyzarady, keıde aýyr allergııalyq reaksııa týǵyzady. Balalar bul prosesti jeńil kótere alǵanymen, eresekter saqtanýy kerek.
Departament dırektorynyń aıtýynsha, bıyl sáýir men qyrkúıek aılarynyń aralyǵynda masany ýlaý úshin jergilikti bıýdjetten 170 mln teńge qarastyrylǵan. Qazirgi ýaqytta onyń 70 paıyzy jumsalǵan. Qajettilik bolǵan jaǵdaıda qosymsha bıýdjet qarajaty da kózdelgen. Qoımada saqtaýly turǵan masaǵa qarsy dári osy jylǵa jáne kelesi jylǵa jetedi eken.
Bir qaraǵanda, shilde aıy orta shenine jetip qaldy. Al tıisti qarajattyń basym bóligi jaratylǵan. Bul esep sol 170 mln teńgeni týra alty aıǵa shaqtaǵandaı ma?
Endi resmı saıtta keltirilgen derekterge kóz júgirtsek, elordanyń ár aýdany boıynsha 6-8 shilde aralyǵynda dezınseksııalyq is-sharalar ótkizilgen. Esil aýdany boıynsha «Jetisý» jáne «Stolıchnyı» saıabaqtary, Esil ózeniniń jaǵalaýyndaǵy Amfıteatr, Astanalyq sırk, «Astana» konsert zaly, «Han-shatyr» SOO aýmaǵy, «Úrker» turǵyn alabynyń №2 sektory ýchaskesi, «Barys-Arena» sport kesheni, «Astana Opera», «Astana Balet», EKSPO kesheniniń jazǵy sahnasy, «Happylon MEGA Silk way» jáne «Happýlon Keruen» oryndarynda masadan tazartý sharalary júrgizilgen. Oǵan 2 entomolog, 26 dezınfektor, 3 termogenerator brıgadasy, 3 avtokólik,1 mıkroavtobýs, 1 DÝ-1000 tehnıkasy jumyldyrylǵan. Almaty aýdany boıynsha Ońtústik-Shyǵys shaǵyn aýdanynyń oń jáne sol jaǵy tazalanǵan. Oǵan 3 brıgada, 3 avtokólik, 3 bıolog qatysqan. Olar tıisti jumysty termogeneratorlar, jel generatory jáne rotorlyq búrikkishter arqyly júrgizetin bolady. Saryarqa aýdany boıynsha «Kóktal-1» turǵyn alabynyń aýmaǵy óńdelgen. Masa-shirkeıge qarsy jumysqa 2 termogenerator brıgadasy, 3 avtokólik, 1 entomolog jáne 1 DÝ-1000 tehnıkasy jumyldyrylǵan.
Osy esepten keıin taǵy bir zańdy saýal týyndaıdy. Sonda áleýmettik jelide zar ılep ákimniń nazaryn aýdarǵan masaǵa talanýshylar qalanyń qaı aýdanynda, qaı saıabaqta júrgen?
