Sáıkesinshe, Tuńǵysh Prezıdenttiń Jarlyǵymen kóshbasshylyq tizgindi qolǵa alǵan Qasym-Jomart Toqaev endigi jerde halyqtyń shynaıy da zańdy mandatyna ıe bolý úshin óz Jarlyǵynyń negizinde elimizde kezekten tys ótkizilgen prezıdenttik saılaýda básekeles úmitkerlermen tikeleı saıysqa túsip, prezıdenttik mandatty resmı túrde jeńip aldy. Al shyndap kelgende bul jeńis Prezıdent Toqaevtyń saılaýaldy úgit-nasıhat jumysynyń ózegi men arqaýyna aınalǵan ádilet, sabaqtastyq jáne damý syndy úshtaǵandy irgetasqa negizdelgen, sondyqtan saılaýshylardyń basym kópshiliginiń kókeıinen shyqqan 10 baǵytty qamtıtyn strategııalyq tuǵyrnamasynyń tikeleı jemisi desek, artyq aıtqandyq emes.
Aıtsa aıtqandaı-aq, búgingi tańda naqty iske asyrylýyn Prezıdent Toqaevtyń tikeleı ózi qolǵa alyp, qadaǵalap otyrǵan tuǵyrnamasynyń eń basty obektileri Qazaqstan Respýblıkasy Konstıtýsııasynyń bastapqy úsh babynda taıǵa tańba basqandaı menmundalap tur. Ondaǵy basty qundylyqtar mynalar:
- Qazaqstan Respýblıkasy ózin demokratııalyq, zaıyrly, quqyqtyq jáne áleýmettik memleket retinde ornyqtyrady, onyń eń qymbat qazynasy – adam jáne adamnyń ómiri, quqyqtary men bostandyqtary;
- Respýblıka qyzmetiniń túbegeıli prınsıpteri: qoǵamdyq tatýlyq pen saıası turaqtylyq; búkil halyqtyń ıgiligin kózdeıtin ekonomıkalyq damý; qazaqstandyq patrıotızm; memleket ómiriniń asa mańyzdy máselelerin demokratııalyq ádistermen... sheshý;
- Qazaqstan Respýblıkasy – prezıdenttik basqarý nysanyndaǵy birtutas memleket;
- Memlekettik bıliktiń birden-bir bastaýy – halyq.
Mine, dál osy turǵydan keletin bolsaq, joǵaryda atalǵan konstıtýsııalyq qundylyqtardyń barlyǵy da Prezıdenttiń baǵdarlamalyq jol kartasy men kúlli el keńistiginde iske asyrylýǵa tıisti tómendegi mindetterden aıqyn kórinis tapqan jáne olardyń barlyǵy da halqymyzdyń, onyń ishinde ár azamattyń údesinen shyǵatyn múddeler ekeni de daý týǵyzbaıdy:
- Turaqty jáne qarqyndy ekonomıkalyq ósim arqyly halyqtyń tabysyn arttyrý;
- Cybaılas jemqorlyqty joıý;
- Cot jáne quqyq qorǵaý júıesin reformalaý;
- Memlekettik bıýdjettiń qarajatyn eń aldymen keleshegi zor jobalarǵa bólip, jańa jumys oryndaryn kóbeıtý, halyqty jalaqymen qamtý, ulttyq tabysty ádil bólý;
- Turǵyn úı máselesin sheship, túrli sanattaǵy azamattardyń qoljetimdi baspanaǵa ıe bolýyn qamtamasyz etý.
Prezıdent Q.Toqaev joǵaryda atalǵan baǵdarlamalyq baǵyttardyń múltiksiz oryndalýy úshin eń aldymen qaýqarly ári tolyq ókiletti Prezıdent, yqpaldy da isker Parlament jáne memleketimizdiń eń basty qundylyǵy – halqymyzdyń aldynda esep berýdi mindet dep sanaıtyn Úkimetti memlekettik bıliktiń formýlasyna aınaldyrý kerektigin de, sondaı-aq memlekettik qyzmetke tek qana merıtokrattardy, ıaǵnı qadirli jáne qasıetti azamattardy tartý kerektigin de kún tártibine shegelep qoıyp otyr.
О́z baǵdarlamasynda baıtaq memleketimizdiń sheshýshi kezeńderinde ekonomıkamyzdyń turaqty damýyna qatysty ózge de strategııalyq máni zor máselelerdi múltiksiz sheshý úshin Konstıtýsııada atalǵan demokratııalyq tetikterdiń biri retinde Prezıdent Q.Toqaev Ulttyq qoǵamdyq senim keńesin qurýdy usynǵan edi. Búgingi tańda bul keńes dittegen mejesine de naqty qadam basyp, Konstıtýsııamyzdyń 44-babynyń 20-tarmaǵyna sáıkes tıisti erejelerimen qatar, mindetteri men quramy da qosa jasaqtalyp, Prezıdenttiń arnaıy qaýlysymen quryldy jáne bul qaýlynyń oryndalýyn baqylaý Prezıdenttiń Ákimshiligine júkteldi. Demek, atalǵan qujatpen Ulttyq qoǵamdyq senim keńesiniń konstıtýsııalyq statýsy da qosa aıqyndalyp tur. Sondyqtan da bolar, álgi keńes týraly habar jurtshylyqqa málim bolǵan sátten bastap, respýblıkalyq aqparat quraldarynda da, áleýmettik jelilerde de bul oń jańalyq qyzý talqyǵa túsip, elimizdiń zııaly qaýym ókilderiniń tarapynan óte jyly qabyldanyp, negizinen, oń palıtraly oı-pikirler týyndatty.
Shyndap kelgende dál osylaı bolatyn jóni de bar edi. О́ıtkeni «keńesip pishken ton kelte bolmas» degendeı, qoǵamdaǵy saıası kúshterdiń basyn bir dıalog alańyna toǵystyratyn jáne Prezıdenttiń tikeleı óz basshylyǵymen jumys atqaratyn Ulttyq qoǵamdyq senim keńesiniń bolýy kókeıkesti másele-tin. Endi, mine Prezıdenttiń strategııalyq baǵdarlamasyn iske asyrý barysynda bılik pen halyq arasyna syzat túsip qalýdan aldyn ala saqtandyratyn da, kópshiliktiń muń-muqtajyn bılikke der kezinde jetkizetin de osy keńes bolary kúmán týdyrmaıdy. Sonymen qatar bılik tarapynan eldiń ishki-syrtqy saıasatyna qatysty taǵdyrsheshti sheshimder qabyldaý kezeńderinde de bul keńestiń úlesi súbeli bolmaq. Oǵan qosa qandaı da bir syn saǵattarda eshbir bura tartýshylyqqa jol bermeıtin de osy keńes bolsa, onyń abyroı-ataǵy arta túsetini de qaq.
Tek osylaı bolsa ǵana Keńestiń aqyl-keńesteri men ýájderine Prezıdent qana emes, Parlament depýtattary da, Úkimet músheleri de, óńir basshylary da teń qulaq asatyny kúmánsiz. Demek, bul Keńes músheleriniń aldynda «týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joq» demekshi, naǵyz abyzǵa tán jaýapkershiliktiń úlgisi bolý mindeti de kútip turǵanyn esten shyǵarmaǵan jón.
Sondyqtan prezıdenttik qyzmetine kiriser aldynda elimizdiń Táýelsizdik saraıynda ótken saltanatty sharada Qasym-Jomart Toqaev joǵaryda atalǵan baǵdarlamanyń mańyzdylyǵymen qatar, Ulttyq qoǵamdyq senim keńesiniń maqsat-múddesine de keńirek toqtalǵan bolatyn. Endeshe Prezıdenttiń kúlli jurtshylyq nazaryna usynǵan baǵdarlamalyq sóziniń túıindi tustaryn da atap ótsek, artyq bolmas.
Birinshiden, Qazaqstannyń jarqyn bolashaǵy úshin daýys bergen árbir azamat pikiriniń mańyzdy ekenin baǵalaı otyryp, Prezıdent tatýlyq, yntymaq, birlik degen qasıetti uǵymdardyń halqymyz ben memleketimizdiń eń basty qundylyqtary ekenin aıshyqtap, ol qundylyqtardy kózdiń qarashyǵyndaı saqtaý barshamyzdyń ortaq paryzymyz ekenine de erekshe nazar aýdardy.
Ekinshiden, Prezıdent elimizdiń árbir azamatynyń múddesin qorǵaý óziniń eń basty mindeti ekenin taǵy da alǵa tarta otyryp, saıası kózqarastary men ustanymdarynyń ártúrliligine qaramastan, olardy bólýge esh jol bermeıtinin, sondaı-aq túrli saıası tulǵalar men qoǵam qaıratkerleriniń ortaǵa salar qundy usynystary men bastamalary bolsa, olardy mindetti túrde eskeretinin jáne jaýapkershiligi zor memlekettik qyzmetinde ashyq ta, ádil de ári zańǵa sáıkes adal qyzmet atqaratynyn eshbir búkpesiz jetkizdi.
Sóz sońyn osymen tuıyqtaı kele, dana halqymyzdyń memleket kóshbasshysy men bıliktiń barlyq butaqtarynan kútip otyrǵany da osyndaı sheshimder demekpiz. Endeshe jumylǵan judyryqtaı, bir jaǵadan bas, bir jeńnen qol shyǵara otyryp, Prezıdenttiń zamanaýı bastamalarynyń iske asýyna bir kisideı atsalysaıyq, aǵaıyn!
Ádil AHMETOV,
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri
