Sport • 06 Qyrkúıek, 2019

Baqytjan Baıtóre: Legıonerler qazaqstandyq voleıboldy órkendetpeıdi

237 retkórsetildi

Qazaqstan voleıbolynyń órkendeýine Baqytjan Baıtóreniń ólsheýsiz úles qosqany esh daý týǵyzbasa kerek. KSRO dáýirinde eleýli tabystarǵa qol jetkizgen ol elimiz táýelsizdik alǵannan keıin de dara talantymen oqshaýlanyp, teńdessiz ónerimen talaı jankúıerdi tamsandyrdy. 1993 jyly Almatynyń «Azamaty» aıdy aspanǵa shyǵaryp, Azııanyń klýbtyq chempıonatynda altyn tuǵyrǵa kóterilgeni esimizde. Kóp uzamaı Qazaqstannyń ulttyq quramasy qurlyq birinshiliginiń kúmis medalin ıelendi. Mine, sol komandalardyń sapynda jalǵyz qazaqtyń jasyndaı jarqyldaǵanyn kózi qaraqty kórermender áli umyta qoıǵan joq. Dál sol jyly Baqytjan «Azııanyń eń úzdik oıynshysy» degen ataqqa ıe boldy. Bir aıta keterligi, Baıtórege deıin de, Baıtóreden keıin de qazaqstandyq voleıbolshylardyń birde-bireýine dál osyndaı mártebeli ataq buıyrmaǵan edi. Osy jaıttyń ózi-aq boıy eki metrden (202 santımetr – red.) asatyn qandasymyzdyń shoqtyǵy bıik oıynshy bolǵanyn ańǵartady.

– Toqsanynshy jyldary Qazaqstan voleıbolynyń ser­kesine aınalǵan Baqytjan Baıtóreniń osy sport túrin tań­daýyna ne túrtki boldy?

– Úlken sportqa kelýime sebepker bolǵan ata-anam. Anam – Rahıma stýdenttik shaǵynda voleıbol ónerin jetik meńgerdi. Alpysynshy jyldardyń bel ortasynda ol Qazaqstan qura­masyna úmitker de boldy. Alaı­da turmysqa shyqqannan keıin voleıbolmen qosh aıtysýyna týra keldi. Ákem – Selmek sport ataýlynyń barlyq túri­niń shynaıy jankúıeri edi. Ba­la kezimnen meni Almatyda úz­dik­siz ótip turatyn jarystardan qaldyrmaýǵa tyrysatyn. Fýtboldan «Qaırattyń», dop­ty jáne kógaldaǵy hokkeıden «Dınamonyń», basketbol­dan SKA-nyń, voleıboldan «Do­roj­nıktiń» oıyndaryn úzbeı kó­re­tinbiz. Osy jaıttyń barly­ǵy meniń sportqa degen súıis­penshiligimdi oıatty.

Birde týǵan ápkem Gúljan ózi jat­tyǵyp júrgen voleıbol úıirmesine me­ni birge ertip apardy. Besinshi synypta oqıtyn oıyn balasyna bul óner bir­den unady. Sodan jan-tánimmen jat­tyǵa bastadym. Tanymal bapker Erbol Moldajanovtan tálim-tárbıe aldym. Arada úsh jyl ótkennen soń elimizdiń eń beldi klýby – «Dorojnıktiń» qosalqy quramyna qabyldandym. 1985 jyly 17 jasqa tolǵan shaǵymda Qazaqstan qura­masynyń jeıdesin kıdim. Osy qos komanda sapynda júrip, eleýli ta­bys­tarǵa qol jetkizdik. Atap aıtsaq, 1991 jyly Belgorodta ótken KSRO kýbogyn­da bas júldeni oljalap, Kıevte uıymdastyrylǵan KSRO halyqtary spartakıadasynda qola medaldy moınymyzǵa ildik. Kóp uzamaı negizin alma­tylyq koman­danyń oıynshylary quraǵan TMD quramasy Shef­fılde alaýy tutanǵan Dúnıe­­júzilik ýnıversıa­dada úshinshi oryn­ǵa taban tiredi. Shamamen sol tusta «Do­rojnık» óz ataýyn «Azamat» dep ózgertti.

– «Azamattyń» ǵumyry tym kelte bolǵany belgili. Desek te aıtýly ujym qysqa ǵana merzim aralyǵynda halyqaralyq arenada atoı salyp, bıik belesterdi baǵyndyrdy ǵoı...

– Táýelsizdik alǵan alǵashqy kezderi sport salasyna bólinetin qarajat mardymsyz boldy. Ja­rysqa shyǵý qııamet-qaıym edi. Oqý-jattyǵý jıyny degendi múl­­de umyttyq. Eńbekaqymyzdy aı­lap almaımyz. Áıteýir barsha jigitter birigip, tyǵyryqtan shyǵýdyń jolyn qarastyrdyq. Bizdiń bapkerimizdiń jaqyn bir týysynyń taýyq etin satatyn shaǵyn dúkeni boldy. Biz sony jaǵaladyq. Saýdadan túsken qa­ra­jatqa sporttyq forma satyp alyp, jarysqa shyǵatynbyz. Mine, osyndaı qıyndyqqa qa­ra­mastan qazaqstandyq voleıbolshylar halyqaralyq doda­larda jaqsy óner kórsetti. 1992 jylǵy TMD chempıonatynda Do­neskiniń «Shahteri», Rı­ga­nyń «Radıotehnıkasy» já­ne Almatynyń «Azamaty» al­dyń­­­ǵy lekten kórindi. Bizdiń de bas júldeni oljalasaq degen úmi­timiz zor edi. Alaıda naǵyz shıe­lenisken tusta bul báseke toq­tatyldy. Máskeýden «jarys ót­­peıdi, tarańdar» degen nusqaý keldi. Sodan burynǵy baýyrlas respýblıkalardyń barlyǵy óz birinshilikterin jeke-jeke ótkize bastady.

Bir qýantarlyǵy, biz kóshten qalǵan joqpyz. 1993 jyldyń kókteminde Ja­ponııanyń Hıro­sıma qalasynda ótken Azııanyń klýbtyq chempıonatynda «Aza­­mat» aldyna jan salmaı, bas júldeni oljalady. Bul – na­ǵyz sensasııa! Jar­tylaı fınal men fınalda osyǵan deıin sa­ry qurlyqta qarsylas shaq kel­tirmeı júrgen Ońtústik Koreıa men Japonııany súrindirdik. Ol kezderi Qazaqstandy eshkim bil­meıtin. Bilgen jaǵdaıdyń ózinde alpaýyt elder bizdi mensinbeı, muryndaryn shúıire qaraıtyn. Al biz eshnársege moıy­maı, ózi­mizdiń myqtylyǵymyzdy mo­­­ı­yn­­dattyq. Hırosımadaǵy záý­lim sport keshenine jınalǵan jankúıerlerdiń «Qazaqstan! Aza­mat!» dep oryndarynan tik turyp, uzaq ýaqyt boıy qulshyna qol soqqany kúni keshegideı kóz aldymda. Sol jyldyń qyrkúıek aıynda Qazaqstan quramasy Taı­landta ótken Azııa chempıonatyna attandy. Ol jerde de janymyzdy salyp aıqastyq. Barlyq qarsylastarymyzdy sypyra utyp, tek fınalda koreılerge ǵana jol berdik. Osylaısha, kúmis medaldy keýdemizde jar­qy­rattyq.

– 1993 jyldyń qorytyn­dysy bo­ıynsha siz Azııanyń eń úzdik voleı­bol­shysy dep tanyldyńyz. Sol jetis­tigińiz jaıynda tis jarmadyńyz ǵoı?

– Joǵaryda atalǵan jarys­tyń eke­ýinde de men úzdik alty oıynshynyń sanatyna qosyl­dym. Iаǵnı, sımvolıkalyq qura­maǵa endim. Sonymen qatar Hıro­sımada eń qundy oıynshy bolyp tanyldym. Sol jylǵy maý­sym óz máresine jetken tusta Azııanyń eń úzdik voleıbolshysy atandym. Iá, qandaı da marapat adamdy qýantatyny, shattandy­ratyny, shabyttandyratyny ras qoı. Desek te voleıboldyń ujym­dyq oıyn ekenin de esten shy­ǵarmaǵan jón. Tipten eń keremet degen oıynshynyń ózi jalǵyz komandany órge súıreı almaıdy. Kóz arbaǵan bıikterge jetý úshin janyńdaǵy komandalyq árip­testeriń myqty bolýy kerek. Baǵyt-baǵdar beretin bapker­ler­­diń de biliktiligine kóp nárse baılanys­ty. Bul rette meniń jolym boldy. Bizdiń komanda­ny óz isiniń bilgiri Evgenıı Sıvkov baptady. Alańda Frans Saharıas, Alekseı Iаnshın, Sergeı Shý­kın, Vıacheslav Kreskın, Alek­sandr Gorbatkov, Rafaıl Gı­lıa­zýtdınov syndy saqa oıyn­shy­larmen ıyq tirese óner kórset­tim. Olardyń barlyǵy da osy sportqa jan-tánimen berilgen na­ǵyz kásipqoılar. Meniń janymnan dál osyndaı maıtalmandar ta­bylmaǵanda sary qurlyqtyń eń úzdik oıyn­shysy atanýym ne­ǵaıbyl edi...

– Tutas bir qurlyqtyń teń­dessizi atanǵan oıynshyǵa mú­ıizderi qara­ǵaıdaı komanda­lardyń «quda túsetini» anyq qoı. Al siz Fransııaǵa attanýdy qup kórgen ekensiz. Onyń da ózindik sebebi bar shyǵar?

– Azııanyń klýbtyq chempıonatynan keıin Parıjdiń PÝK klýbynyń ókilderi Frans Saharıas ekeýmizben baılanysqa shyǵyp, kelisimshart jasasaıyq dep qolqa saldy. Biz olardyń bul usynysyn qabyl aldyq. Jasyratyny joq, Parıjge ta­ban tiregenimizde jergilikti jan­kúıerler bizdi asa jaqtyra qoı­mady. Sebebi ol kezderi bir koman­danyń sapynda eki-aq le­gıo­nerdiń oınaýyna ruqsat beriletin. Al jańadan kelgen qos oıynshy kópshilik jyǵa ta­nymaıtyn, tipten buryn-soń­dy ataýyn da estimegen elden kelip otyr. Dál sol tusta «Qa­zaqstan degen qandaı memleket?», «Olar ózi voleıboldyń ne ekenin bile me?», «Alystan arbalamaı-aq, irgemizdegi damy­ǵan memleketterdiń birinen oıynshylardy aldyrǵanymyz jón edi ǵoı» degen syńaıda túrli áńgime órbidi. Al biz bolsaq, myq­tylyǵymyzdy dáleldeý úshin kóp ter tóktik. «Aıqas ala­ńynda» barymyzdy saldyq. Osylaısha, shama-sharqymyz jetkenshe aýtsaıder sanatyndaǵy komandany órge súıreýge talpyn­dyq. Ná­tı­jesi biz kútkennen de keremet boldy. Fransııa chempıonaty­na sol jyly ǵana qosylǵan ujym qola medaldy enshilep, el kýbo­gynda ekinshi oryndy ıe­len­di. Al men sol jarystyń «eń úz­dik qabyldaýshysy» degen ataq­qa ıe boldym. Maýsym aıaq­tal­ǵan bette jergilikti kórer­­menderdiń qýanǵanyn kórse­ńiz­der. Maqtanǵanym emes, bastap­qy kezderi bizge senimsizdik bil­dirip, syrtymyzdan sóılegen adam­dardyń ózderi aldymyzǵa kelip, taǵy birer maýsym PÝK-tyń sapynda qalýymyzdy qıyla surady.

– Sodan keıingi úsh maýsymdy Reseı­de ótkizgen ekensiz. Áb­den boı úıre­nip qalǵan janǵa jaıly Fran­sııadan ke­týińizge ne sebep boldy?

– Bir jerde turaqtap qala bermeı, ózge chempıonattarda da baq synap kórgim keldi. Onyń ústine, Reseı voleıbolynyń deń­geıi óte joǵary ǵoı. О́zimniń shy­naıy áleýetimdi seziný úshin básekelestik beleń alyp tur­­ǵan birinshilikterde óner kórsetýge bel býdym. Sóıtip, 1995 jyly Nıjnevartovskiniń «Samotlorymen» kelisimshartqa otyrdym. Sol maýsymda Reseı chempıonatynyń qola medalin je­ńip aldyq. 1996 jyly Neva jaǵalaýyna attanyp, jergilikti «Avtomobılıstiń» sapynda óner kórsettim. Sankt-Peterbýrgte dańqy alysqa jaıylǵan Vıacheslav Pla­tonovtyń qol astynda jat­tyq­tym.

– Keshirińiz, sózińizdi bó­­le­­ıin, siz aıtyp turǵan Japonııa­nyń shoq juldyzy Iаsýtaka Ma­sýdaıramen birge HH ǵa­syrdyń eń úzdik bapkeri dep tanylǵan áıgili Platonov pa?

– Iá, dáp ózi! Jalpy, osy ula­ǵatty ustaz jaıynda uzaq áń­gimeleýge bolady. 1977-1985 jyldar aralyǵynda Vıacheslav Platonov KSRO quramasynyń bas bapkeri boldy. Tabany kúrekteı toǵyz jyl aralyǵynda aıtýly komanda ózi qatysqan jarystardyń barlyǵynda bas júldeni olja­laǵan eken. Atap aıtsaq, Olımpııa oıyndary men «Dostyq» doda­synda, álem chempıo­natynda (eki ret), álem kýbogynda (úsh ret), Eýropa birinshiliginde (alty ret) jáne basqa da kóptegen halyq­aralyq týrnırlerde top jardy. Platonovtyń tusynda aıtýly komanda birde-bir ret jeńilgen emes. Bul – ǵajap qoı!

Men Sankt-Peterbýrgke kel­gende ke­zinde Almatynyń «Aza­matyn» jat­tyqtyrǵan Evge­nıı Sıvkov Vıacheslav Plato­novtyń kómekshisi bolyp eń­bek etti. 1996/1997 jáne 1997/1998 jyldarǵy maýsymda «Avto­mo­bılıst» júldege qol jetkize alma­ǵanymen, eki retinde de úzdik bestiktiń qatarynan kórindi. Je­ke ózime keletin bolsam, qarsy jaqtyń oıynshylary baǵyt­ta­ǵan doptyń 96 paıyzyn keri qaı­taryp, komandanyń ishki rekor­dyn jańarttym. Platonov ónerime rı­za boldy. Ekeýmiz jaqsy aralasyp, aǵaly-inili bolyp syılastyq. Jattyǵý zalynda ǵana emes, bos ýaqytymyzda da jıi syrlasatynbyz. Ǵulama bapkerden men kóp nárse úırendim. Biraq ol kezde jasym 30-dan asqan edi. Ta­masha babymda bolǵanymen, juldyzdy shaǵymnyń artta qal­ǵany anyq qoı. Ony ózim de sezetinmin. Birde áńgime barysynda: «Vıacheslav Alekseevıch, osydan 10 jyl buryn meni nege óz komandańyzǵa shaqyrmadyńyz? Sizdeı bapkerdiń qol astynda jalyndap turǵan shaǵymda jat­­tyqqanymda baǵyndyrǵan be­lesterim búgingiden álde­qaıda bıik bolar edi ǵoı...», dep su­radym. Ol kisi: «Qazaqstandyq mamandar seni jibermeıtin shyǵar dep oıladym», dep áńgimeni qysqa ǵana qaıyrdy.

– Sodan Qazaqstanǵa qaıta oral­dyńyz ...

– Iá, elge qaıttym. Alty jyldan asa ýaqyt jat jerde júrý óte qıyn. Men alǵash Fransııaǵa taban tiregende keremetteı áserge bólendim. Parıj, Marsel, Bordo, Lıon sekildi ásem shaharlarda ómir boıy tursam ǵoı dep armandadym. Sankt-Peterbýrg te keremet qala. Ol jerde de janǵa jaıly nárselerdiń barlyǵy da bar. Biraq adam balasy báribir óz Otanyn ańsaıdy eken. Týǵan jerge degen saǵynyshtyń jóni múlde bólek. Shetelde júrgen kezde men sony anyq sezindim.

– Elge oralǵanda «úlken sporttan qol úzdim» dep jarııa­laǵan edińiz. Alaıda arada biraz ýaqyt ótkennen soń oıyn ala­ńyna qaıta oraldyńyz. Voleı­boldy saǵyndyńyz ba, álde basqa gáp bar ma?

– Ol uzaq áńgime. Kezinde men Almaty avtomobıl joldary ınstıtýty men Qazaqtyń Sport jáne týrızm akademııasyn támámdadym. Qazaqstan Prezıdenti janyndaǵy Qazaqstan menedjment, ekonomıka jáne boljaý ınstıtýtynda bilim aldym. Shetelde júrip bapkerlik kásiptegi biliktiligimdi arttyrdym. Qolymda sony rastaıtyn arnaıy sertıfıkat ta bar. Fransııada Kommersııa ınstıtýtynyń dıp­lomyn aldym. Senesiz be, soǵan qaramastan óz elimde laıyqty jumys tabylmady. Áýeli men el sportyna eńbek sińirýdi kózdedim. О́zimniń talaı jyldar boıy jıǵan mol tájirıbemdi Qazaqstan voleıbolyn órkendetý jolyna jumsasam degen nıetim boldy. Shetelde júre bersem, qomaqty qarjy da tabatyn edim. Biraq bul jalǵanda aqshadan da qundy dúnıe bar. Máselen, Otan, otbasy, mahabbat... men úshin bular bos uǵym emes.

– Sonda qalaı, kezinde alyp Azııa­nyń teńdessizi atanyp, Fransııa men Reseı chempıonattarynda óziniń myq­tylyǵyn moıyndatqan sizdeı maıtalmandy eshkim kerek qylmaǵany ma?

– Solaı bolyp tur ǵoı. Elge oralǵan bette Sport mınıstrligi, Ulttyq Olım­pıada komıteti, res­pýblıkalyq voleıbol federa­sııasynyń barlyǵyn sharlap shyq­tym. Olar «ózimiz pálenbaı ýaqyttan keıin habarlasamyz» dep arqadan qaǵyp, jyly shyraı tanytyp shyǵaryp saldy. Biraq sodan keıin eshkim baılanysqa shyqpady. Ýaqyt zymyrap ótip jatty. Er azamatqa úıde masyl bolyp jata berý jaraspaıdy ǵoı. Kúnkóristiń qamymen basqa kásiptiń birazynyń basyn shaldym. Jarnamalyq agenttikte de, kúzetshi bolyp ta, fıtness klýbta da eńbek ettim. Desek te bul jaǵdaı meni qanaǵattandyrmady. Onyń ústine tapqan tabysym otbasymdy asyraýǵa jetińkiremedi. Arada biraz ýaqyt ótkennen keıin jaǵdaıymdy bilgen Fransııa birinshiliginde óner kórsetip júr­gen dosym Vıktor Kozık habarlasyp, voleıbolǵa qaıta oralý jóninde usynys aıtty. Oılana-tolǵana kele men ol usynysty qabyl aldym. Sóıtip 33 jasymda úlken sportqa qaıta oralyp, «Bordonyń» jeıdesin kıdim. Bir qyzyǵy, túrli jarystarda jastarmen ıyq tiresýge týra keldi. О́ıtkeni kezinde Fransııada menimen qatar oınaǵandardyń barlyǵy da ol kezderi sporttan qol úzgen. Jergilikti jastardyń birazy meni tanıdy eken. «Baha, biz sizdi syrttaı jaqsy bilemiz. Kezinde PÝK pen PSJ-nyń sa­pynda jasyndaı jarqyrap júr­genińizde, biz izbasarlar tobynda jattyǵatyn bozbalalar edik. Syrtyńyzdan qarap súı­sinetinbiz. Sizdeı oıynshy bolý­dy armandaıtynbyz», dep este­rine aldy. Sóıtip taǵy eki jyl Fransııada óner kórsettim. Sol aralyqta Qa­zaqstan quramasy sapynda álem chempıonatyna qa­tystym.

– Oıynshy retindegi mansa­by­ńyz aıaqtalǵannan keıin Qa­zaq­stan­nyń áıelder qurama­synyń tizginin usta­ǵanyńyz málim. Bapkerlik kásipte biraz tabysqa jetkenińizben sol orynda kóp turaqtamadyńyz. Nege?

– Bapkerlik mansabymdy men Fran­sııada bastadym. Sol jaqta biraz tájirıbe jıyp, elge oral­ǵannan keıin Qazaqstan birin­­shi­liginde óner kórsetetin «Astana qanatyn» eki jyldaı jattyqtyrdym. So­dan keıin eli­mizdiń áıelder quramasyn­da Nellı Sherbakovanyń kómekshisi bol­dym. Al 2010 jyly ulttyq komandanyń bas bapkeri bolyp taǵaıyndaldym. Asa jaýapty qyzmetke kirisken bette ózime júk­telgen mindetti abyroıly atqarý úshin kóp eńbektendim. Iz­dendim. Jattyǵý júıesine jańa­shyldyq engizdim. Tártip pen talapty bas­ty nazarda ustadym. Nátıjesi jaman bolǵan joq. Sol jyldyń qyrkúıek aıynda Qy­taıdyń Gýanjoý qalasyna attanyp, Azııa oıyndarynda qola medaldy je­ńip aldyq. Oǵan deıin de, odan ke­ıin de Qazaqstannyń voleıbolshy­lary Azıadada je­ńis tuǵyryna kóterilgen emes. Eńbegim laıyqty baǵalanýy kerek edi. Biraq bári kerisinshe boldy. Túrli syltaýdy jeleý etken respýblıkalyq federasııanyń basshylary kóp uzamaı meni bul qyzmetten alyp tastady.

– Osy salanyń mamany re­tinde qazirgi kezde Qazaqstan vo­leıbolynyń damýyna taǵy ne kedergi dep oılaısyz?

– Onyń sebebi kóp. Birinshi­den, ba­la­lar men jasóspirimder voleıbolyn damytý júıesin durys jolǵa qoıý qajet. Onsyz bul salany órkendete al­maımyz. Qazirgi kezde elimizde aıtýly sport túrine beıimdelgen bir ǵana maman­dandyrylǵan mektep bar. Nur-Sultan­da ornalasqan jalǵyz mekteptiń barlyq jyrtyǵymyzdy jamaýǵa qaýqary jetpeıtini anyq. Ekinshiden, biz ózgelerge emes, óz órenderimizge senim artýymyz kerek. Jasyratyny joq shetten kelgen­derdiń basym kópshiligi eshkimge kerek bolmaı qalǵan be­sinshi-altynshy sortty oıyn­shylar. Ondaı legıonerler bizdiń elge janyn salyp oınaý úshin emes, ońaı jolmen aqsha tabý úshin kelýde. Bir anyǵy, legıonerler Qazaqstan voleı­­bolyn órkendetpeıdi. Úshinshiden, elimizde jalyndap turǵan jas­tar joqtyń qasy. Solardyń arasynda seleksııalyq jumystar júrgizip, bul sportqa jergilikti órenderdi kóptep tartý kerek. Tórtinshiden, bapkerlik mektep álsiz. Biz áli de óz kadr­larymyzdy qadirlemeı júrmiz. Máselen, kezinde «Dorojnık» pen «Azamattyń» sapynda jasyndaı jarqyraǵan Sergeı Shýkın, Rafaıl Gılıazýtdınov, Valerıı Belenkov, Alekseı Iаnshın syndy sheber oıynshylardy elep jatqan eshkim joq. Solardyń mol tájirıbesin nege el voleı­bo­lyn órkendetý úshin paıdalanbasqa. Be­sin­shiden, federasııanyń tizginin us­ta­ǵan azamattardyń boıynan osy sportty da­mytsam degen qul­shynys múlde baı­qalmaıdy.

Osyndaıda Qazaqstan voleıbolyn órge súıregen Oktıabr Jarylqapov eriksiz eske túsedi. О́tken ǵasyrdyń alpysynshy jyl­dary el ekonomıkasy nashar, halyqtyń turmysy tómen bolǵany belgili ǵoı. Sol qıyn-qys­taý kezdiń ózinde ol kisi «kóz­siz erlik» dep baǵalaýǵa tu­ra­tyndaı úlken is tyndyrdy. Jalǵyz ózi Almatydaǵy barlyq bilim ordalary men jumys oryndaryn aralap, daryndy jastardyń basyn biriktirdi. Joq jerden jaqsy komanda jasaqtap, «Býrevestnıktiń» qanatyn qataıt­ty. Aınaldyrǵan bes-alty jylda almatylyq ujym álemdegi eń bedeldi komandalardyń qataryna qosyldy. Olar Odaqta aldaryna jan salmaı, qatarynan eki ret Eýropa chempıondary kýbogyn oljalady. «Býrevestnıktiń» sapyndaǵy saıypqyrandar Olım­pııa oıyndary, álem jáne qur­lyq chempıonattarynda jeńis tu­ǵyryna kóterildi. Mine, sonyń barlyǵynyń altyn bastaýynda Oktıabr esimdi asyl azamat turdy. Qazirgi kezde bizge Jarylqapovtaı ór tulǵa jetispeı tur. Búgingi tań­da otandyq voleıboldyń tizgini osyndaı janashyr jan, isker azamattyń qolynda bolǵanda, ál­deqashan kósegemiz kógeretin edi.

– Voleıbol ónerinde qazaq jastary óte az. Osy másele sizdi qynjyltpaı ma?

– Az emes, joqtyń qasy dese de bolady. Toqsanynshy jyldardan bergi kezeńdi alsaq, qazaqtyń sanaý­ly ǵana jigitteri úlken dodalarda kóńil kónshiterlikteı óner kórsete aldy. Olar – Marat Ad­ryshev, Marat Imanǵalıev, Narıman Sú­leımenov jáne Nádirhan Qa­dyrhanov. Bary osy! Biraq bul máselege bas aýyrtyp jatqan esh­kim joq. Al qazirgi jastar arasynan maǵan Aıbat Netalınniń óneri unaıdy. О́te eńbekqor ári tabandy jigit.

– Qazirgi kezde Reseıde eńbek etip júrsiz ǵoı...

– Iá, osyǵan deıin biraz ýaqyt Ka­lı­­nıngrad oblysyndaǵy «Lo­komo­tıv» klýbynyń qosalqy qu­ramyn jat­tyqtyrdym. Kúni keshe áıelder arasynda Reseı sýperlıgasynda óner kórsetip júrgen «Proton» komandasy bas jattyqtyrýshysynyń kómekshi­si bolyp taǵaıyndaldym.

– Áńgimeńizge rahmet.

Áńgimelesken

Ǵalym SÚLEIMEN,
«Egemen Qazaqstan»

Sońǵy jańalyqtar

Eń qysqa áńgime. Aldabergen Kempirbaı

Eń qysqa áńgime • Búgin, 13:00

Eń qysqa áńgime. Erkeǵalı Beısenov

Eń qysqa áńgime • Búgin, 12:42

Eń qysqa áńgime. Kógedaı Shámerhan

Eń qysqa áńgime • Búgin, 12:39

Eń qysqa áńgime. Jasulan Serik

Eń qysqa áńgime • Búgin, 12:37

Eń qysqa áńgime. Aqjol Qalshabek

Eń qysqa áńgime • Búgin, 12:28

Eń qysqa áńgime. Nurbek Nurjanuly

Eń qysqa áńgime • Búgin, 12:24

Elbasy Takeo Kavamýramen kezdesti

Prezıdent • Búgin, 11:34

Saǵynaıdyń beıiti tabyldy

Aımaqtar • Búgin, 10:52

Aqmolanyń astyǵyna suranys mol

Aımaqtar • Búgin, 10:22

Kúlki kerýeni № 7

Rýhanııat • Búgin, 10:20

Uly dalanyń tarıhy qaıta jańǵyrýda

Qazaqstan • Búgin, 10:09

Atalmaı nege qalsyn Musa aty?!

Rýhanııat • Búgin, 10:01

«Astana» Nıderlandqa attandy

Sport • Búgin, 08:53

Jaqsy dástúr jalǵasady

Rýhanııat • Búgin, 08:49

Alashtanýshy ǵalymnyń belesi

Rýhanııat • Búgin, 08:47

Igilikti eńbek ıesi

Qoǵam • Búgin, 08:46

Namazaly Omashuly: El shejiresi

Rýhanııat • Búgin, 08:42

Taraz shaharyndaǵy tamasha tún

Aımaqtar • Búgin, 08:39

Tuńǵysh Til forýmy ótedi

Qoǵam • Búgin, 08:36

Patrıarhtyń oryndalǵan paryzy

Rýhanııat • Búgin, 08:33

Kedergisiz keleshek

Qoǵam • Búgin, 08:31

Endi mekenjaı anyqtamasyn suramaıdy

Qoǵam • Búgin, 08:29

Joshy hanǵa eskertkish ornatylady

Rýhanııat • Búgin, 08:24

Qazaqtardyń atqa miný mádenıeti

Qazaqstan • Búgin, 08:22

Eýrony satyp alýshylar kóbeıdi

Ekonomıka • Búgin, 08:20

AQR: 14 bankti «saýyqtyrý» kerek pe?

Ekonomıka • Búgin, 08:15

Eń qysqa áńgime. Omarbek Nurdáýlet

Eń qysqa áńgime • Keshe

Kúlki kerýeni № 6

Rýhanııat • Keshe

Eń qysqa áńgime. Aıbek Erejep

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Islam Qabyluly    

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Ásel Asqarqyzy

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Maǵjan Qalymbekuly

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Edil Anyqbaı

Eń qysqa áńgime • Keshe

Uqsas jańalyqtar