Joldaýda azamattardyń quqyqtary men bostandyqtaryn qorǵaý, azamattardyń áleýmettik qamtylýyn kúsheıtý, ekonomıkany jańǵyrtý, shaǵyn jáne orta bıznesti, agroónerkásip keshenin damytý, memlekettik apparattyń tıimdiligin arttyrý sekildi aýqymdy máseleler qamtyldy.
Memleket basshysy óziniń sózinde 2025 jylǵa qaraı ishki jalpy ónimniń jyl saıynǵy ósimi 5 paıyzdy quraý kerektigin jáne memleket ekonomıkasynyń qurylymyn ózgertý men eksportqa baǵyttalǵan kásiporyndardy damytý, sondaı-aq ındýstrııalyq turǵyda damyǵan ári joǵary tehnologııalyq óndiristerdi damytý qajettigin atap ótti.
Sonymen qatar jańa tehnologııalar men ónerkásip óndirisiniń jańa salalarynyń el ekonomıkasyna áseri artyp kele jatqany, ol ǵylymı-zertteýler deńgeıin arttyrýdy jáne óndiriske ınnovasııalyq ázirlemelerdi engizý qajettigin talap etetini atap ótildi. Memleket basshysy alǵa qoıylǵan maqsattarǵa qol jetkizýde ekonomıkany sıfrlandyrýdyń mańyzyn atap ótti.
Serpindi salalardy damytý asa mańyzdy ekeni aqıqat. Prezıdent ulttyq dástúrler men ózindik erekshelikterdi úılestiretin eko jáne etnotýrızmdi osyndaı salalar retinde belgiledi.
Joldaýda qazirgi kezde shaǵyn jáne orta kásipkerliktiń turaqty damýynsyz ekonomıkalyq ósimdi qamtamasyz etý múmkin emes ekeni atap ótildi. Shaǵyn bıznes, sondaı-aq mıkrobıznes «salamatty» básekelestik ortany qalyptastyrýǵa, jańa jumys oryndaryn qurýǵa, jumyssyzdyqty azaıtýǵa, salyq túsimderi túrinde bıýdjetti tolyqtyrýǵa, orta taptyń qalyptasýyna yqpal etedi. Osyǵan baılanysty, Memleket basshysy osy kásipkerlik sýbektilerin qoldaý maqsatynda mıkro jáne shaǵyn bıznes kompanııalaryn 2020 jylǵy 1 qańtardan bastap tabys salyǵyn tóleýden bosatýdyń zańnamalyq negizin ázirleý jóninde tapsyrma berdi, ol ShOB jumys isteı bastaǵannan bastap úsh jyl boıy áreket etedi. Odan basqa, mıkro jáne shaǵyn bıznes sýbektilerin sheksiz tekserýdi boldyrmaý maqsatynda 2020 jyldyń qańtarynan bastap úsh jyl boıy tekserýge tyıym salý týraly Prezıdenttiń sheshimi kúshine enedi.
Shaǵyn jáne orta bıznestiń róli ekonomıkalyq ǵana emes, sondaı-aq áleýmettik mindetterdi sheshýde de mańyzdy. Osyǵan baılanysty Prezıdent Úkimetke «Atameken» UKP-men birlese otyryp, kóp balaly analardy bızneske, sonyń ishinde úıdegi bızneske tartý baǵdarlamasyn ázirleýdi tapsyrdy.
Prezıdent Joldaýynda halyqtyń jalaqysynyń ósýine erekshe nazar aýdardy. Elbasynyń muǵalimderdiń jalaqy deńgeıin arttyrýǵa baǵyttalǵan tapsyrmalaryn iske asyrý onyń 2020 jyly 25% - ǵa, al tórt jylda eki esege ósýine alyp keledi. Sondaı-aq basqa jumyskerler eńbekaqysynyń kórsetkish boıynsha emes, naqty ósýin taldaý jáne qamtamasyz etý jóninde naqty tapsyrmalar berildi.
Prezıdenttiń ataýly áleýmettik kómek (AEK) alýshylardyń negizsiz ósýine alańdaýshylyǵyn túsinýge bolady. AÁK-ni iske asyrý jáne baqylaý tetiginiń jetilmegendigi halyqtyń asyraýynda ǵana emes, sondaı-aq AÁK tabysy az adamdar deńgeıine sáıkes kelmeıtin otbasylar alatyn jaǵdaılar oryn alýyna ákep soǵady. Osyǵan baılanysty, Memleket basshysy AÁK tetigin jetildirý qajettiligi týraly atap ótti.
Prezıdent Joldaýy aıasynda sheshiletin taǵy bir áleýmettik másele turǵyn úımen qamtamasyz etý. Q.Toqaev biryńǵaı turǵyn úı saıasatyn ázirleýge tapsyrma berdi, onyń aıasynda aldaǵy úsh jyl ishinde kezekte turǵan 30 myń kóp balaly az qamtamasyz etilgen qazaqstandyq otbasy baspanamen qamtamasyz etiledi. Turǵyn úıge ıe bola almaıtyn adamdar úshin áleýmettik jalǵa alý arqyly problemany sheshýi múmkin. Osy maqsattar úshin 2022 jylǵa qaraı 240 mlrd teńge bólý kózdelgen.
Memleket basshysynyń Joldaýynda bizdiń áleýmettik baǵdarly memleket ekenimizdi, sondyqtan memleket qabyldaǵan barlyq mindettemeler oryndalatynyn atap ótti. Bul zańnamany ýaqtyly jetildirýdi talap etedi.
Edil MAMYTBEKOV,
Parlament Senatynyń depýtaty
