Úkimet • 10 Qyrkúıek, 2019

Úkimette respýblıkalyq bıýdjettiń oryndalý qorytyndysy shyǵaryldy

40 retkórsetildi

Asqar Mamınniń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda 2019 jylǵy qańtar–tamyzdaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damýdyń jáne respýblıkalyq bıýdjettiń oryndalý qorytyndysy shyǵaryldy. Premer-Mınıstrdiń Birinshi orynbasary – qarjy mınıstri Á. Smaıylov, ulttyq ekonomıka mınıstri R. Dálenov, sondaı-au Ulttyq bank tóraǵasy E. Dosaev baıandama jasady. Bul týraly primeminister.kz habarlady. 

Aǵymdaǵy jylǵy 8 aıdaǵy ekonomıka jaǵdaıy týraly baıandaǵan R. Dálenov tamyzda el ekonomıkasy ornyqty serpindi saqtaǵanyn atap ótti. 8 aıda Jalpy Ishki О́nimniń ósýi 4,3%-ǵa deıin jedeldedi. Osynyń negizinde barlyq halyqaralyq reıtıngtik agenttikter Qazaqstannyń kredıttik reıtıngin ınvestısııalyq tartymdylyq deńgeıinde rastady.

«Ekonomıkanyń ósýniń basty faktorlary ınvestısııalyq belsendilik pen naqty setkor óndirisiniń ulǵaıýy boldy», — dedi R. Dálenov. Investısııalardyń ósimi 10,7% qurady. Eń joǵary ınvestısııalyq ósim aýyl sharýashylyǵynda, qurylysta, saýdada jáne ónerkásipte baıqaldy.

Inflıasııa úsh aı qatarynan 0,2% tómen deńgeıde saqtalyp otyr. Jyldyq ınflıasııa nysanaly dáliz sheginde saqtalyp, 5,5% qurady.

О́nerkásip óndirisi aǵymdaǵy jylǵy 8 aıda 3,2%-ǵa deıin jyldamdady. О́sý qarqyndary boıynsha óńdeý ónerkásibi ken óndirý ónerkásibinen ozyq. О́ńdeý ónerkásibinde mashına jasaýda, jeńil ónerkásipte, sýsyndar óndirýde, farmasevtıkada eki mándi ulǵaıý baıqaldy. Ken óndirý ónerkásibinde negizinen metall kenin jáne munaı óndirýdi ulǵaıtý esebinen ósý qarqyny 3,1% deıin údedi. 

Qurylys sektory turaqty qarqynmen damyp keledi. Oryndalǵan jumystardyń kólemi 11,8%-ǵa ósti. О́nerkásip obektileriniń qurylysy, avtomobıl joldaryn, gaz qubyrlaryn salý boıynsha jumys ulǵaıdy. Sondaı-aq iri zaýyttarda qurylys-montajdaý jumystary ulǵaıdy.

Aýyl sharýashylyǵynda óndiris kólemi 3,6%-ǵa ulǵaıdy, onyń ishinde ósimdik sharýashylyǵy – 3,9%, mal sharýashylyǵy 3,5%-ǵa ulǵaıdy. Aǵymdaǵy jylǵy 31  tamyzdaǵy jaǵdaı boıynsha dándi daqyldar sebý alańdarynyń 29,8% jınaldy. О́nimdilik gektaryna 11,5 sentnerdi qurady.

Ekonomıkanyń naqty sektoryndaǵy iskerlik belsendilik qyzmet kórsetý salasynyń ósýimen súıemeldendi. Esepti kezeńde ósim 4,3% qurady. Onyń negizgi segmentterinde dınamıkanyń údeýi baıqalady, saýdada eń úlken ósý baıqalady — onyń kólemi 8 aıda kóterme saýdanyń esebinen 7,6%-ǵa ósti. Kólik qyzmetteri 5,5%-ǵa ósti. О́sýge negizi salymdy áýe jáne avtomobıl kóliginiń júk aınalymy qosty.

Aǵymdaǵy jylǵy qańtar-shildede syrtqy saýda aınalymy 1,7%-ǵa $53,8 mlrd-qa deıin ulǵaıdy. Eksport kólemi $32,9 mlrd qurady. Import $20,9 mlrd qurady.

Ulttyq bank tóraǵasy E. Dosaev 8 aıdyń nátıjesi boıynsha qarjy naryǵyndaǵy jaǵdaı turaqty kúıde saqtalǵanyn aıtty. Inflıasııa targetteletin 4-6% dáliz sheginde qalyptasýda.

Tamyzda aılyq ınflıasııa 0,2%-dy qurady. Jyldyq ınflıasııa 5,5%-ǵa deıin ósti.

«Azyq-túlik taýarlarynyń baǵasy jyldyq kórsetkish boıynsha 9%-ǵa ósti jáne ınflıasııaǵa eń kóp úles qosýdy jalǵastyrýda. Jyldyq azyq-túlik ınflıasııasynyń shamamen 60%-y azyq-túliktiń keıbir túrlerine, ıaǵnı – ettiń 12,8%-ǵa, nan-toqash ónimderiniń jáne jarmalardyń 12,6%-ǵa qymbattaýyna baılanysty, olardyń ınflıasııaǵa úlesi 1 paıyzdyq tarmaqty qurady. Taýarlardyń bul sanaty álemdik baǵalar men eksport kóleminiń ósý aıasynda qymbattady», — dedi E. Dosaev.

Azyq-túlikke jatpaıtyn taýarlar baǵasy bir jylda 5,7%-ǵa ósti. Aqyly qyzmetter baǵasynyń jyldyq serpini tarıhı turǵydan eń tómen deńgeıde qalýda – 0,8%.

Negizgi proınflıasııalyq faktor bıýdjetten jumsalatyn áleýmettik shyǵystardyń ósýi aıasyndaǵy eleýli fıskaldyq sharalarǵa jaýap retinde tutynýshylyq suranystyń ulǵaıýy bolyp tabylady.

«Biz 2019 jyly fıskaldyq yntalandyrýdan bolatyn ınflıasııaǵa qosymsha úlesti 0,5 paıyzdyq tarmaq mólsherinde baǵalaımyz. Aǵymdaǵy jyldyń sońyna ınflıasııany 5,7-5,8% deńgeıinde kútemiz. Osyndaı jaǵdaılarda keshe 9 qyrkúıekte Ulttyq Bank bazalyq mólsherlemeni 9,25%-ǵa deıin kóterý týraly sheshim qabyldady jáne paıyzdyq dáliz +/-1 paıyzdyq tarmaq deńgeıinde saqtaldy», — dedi E. Dosaev.

О́z kezeginde Premer-Mınıstrdiń Birinshi Orynbasary - qarjy mınıstri Á. Smaıylov respýblıkalyq bıýdjetiń oryndalýy týraly aıtyp berdi.  Memlekettik bıýdjettiń túsimderi esepti kezeńde 102,8%-ǵa oryndaldy. Osylaısha, bıýdjetke 8 trln 407 mlrd teńge qarajat tústi. Memlekettik bıýdjettiń shyǵystary esepti kezeńde 8 trln 910 mlrd teńgege atqaryldy, ıaǵnı 98,3%. Olardyń jartysynan astamy nemese 4 trln 856 mlrd teńgesi áleýmettik salaǵa jiberildi. Bıýdjet tapshylyǵy 503 mlrd teńge nemese Jalpy Ishki О́nimge shaqqanda 0,7% deńgeıinde qalyptasty.

«Kirister boıynsha (transfertterdi esepke almaǵanda) esepti kezeńniń jospary bıýdjetterdiń barlyq deńgeılerinde artyǵymen oryndaldy. Memlekettik bıýdjet kiristeri ótken jyldyń osyǵan uqsas kezeńimen salystyrǵanda 114,6%-ǵa ósti», — dedi Á. Smaıylov.

Respýblıkalyq bıýdjetke 4 trln 363 mlrd teńge kirister tústi. 2018 jyldyń 8 aımen salystyrǵanda kirister 118,1%-ǵa ósti nemese 669 mlrd teńgege kóp. Olar negizinen salyqtar esebinen qalyptasty. Salyqtardyń ósýine salyqtyq-kedendik ákimshilendirýdiń jaqsarýy jáne ekonomıkanyń ósýi sebep boldy.

Jergilikti bıýdjetterdiń óz kiristeri 1 trln 659 mlrd teńgege atqaryldy. 

Memlekettik bıýdjettiń shyǵystary 98,3%-ǵa, respýblıkalyq bıýdjette – 98,9% jáne jergilikti bıýdjetterde – 98%-ǵa atqaryldy. Respýblıkalyq bıýdjettiń shyǵystary 7 trln 725 mlrd teńgeni qurady. 

Búgingi kúnge Jekeshelendirýdiń keshendi jospary 91%-ǵa oryndaldy. Esepti kezeńde 62 obekti saýda-sattyqqa shyǵaryldy. 31 obekti 33 mlrd teńgege satyldy. 31 obekti saýda-sattyqta.

«Biz qarjylyq jyl sońyna deıin tym az ýaqyt qalǵanyn eskerýimiz kerek. Sondyqtan da, ortalyq jáne jergilikti atqarýshy organdar jumystardyń belgilengen ýaqytta oryndalýyna baqylaý jasaýy tıis», — dep túıindedi Á. Smaıylov.

Banner
Sońǵy jańalyqtar

Izgilik elshisi

Aımaqtar • Búgin, 17:38

Soltústik oblystarda boran bolýy múmkin

Qazaqstan • Búgin, 16:18

Kún energııasy Oralǵa jetti

Aımaqtar • Búgin, 15:46

«Aqyny aq Ertistiń – Qımadıden...»

Rýhanııat • Búgin, 12:46

Fýtbol: Makedonııamen teń oınadyq

Fýtbol • Búgin, 12:24

Kúlki kerýeni № 3

Rýhanııat • Búgin, 11:38

Eń qysqa áńgime. Jandos Júsipbek

Eń qysqa áńgime • Búgin, 11:32

Eń qysqa áńgime. О́mirjan Ábdihalyquly

Eń qysqa áńgime • Búgin, 11:29

Eń qysqa áńgime. Baýyrjan Babajanuly

Eń qysqa áńgime • Búgin, 11:24

Dala úni Almatyda bastalady

Rýhanııat • Búgin, 10:19

Tekti sózdiń tóresi Almatydan bastalady

Aımaqtar • Búgin, 10:11

Taǵylymdy tulǵa

Rýhanııat • Búgin, 09:36

Ǵylym qanatyndaǵy ǵumyr

Rýhanııat • Búgin, 09:34

Moıynqumǵa ushaq qatynaıdy

Aımaqtar • Búgin, 09:29

«Para berme» chellendji bastaý aldy

Aımaqtar • Búgin, 09:27

Kásipodaq úzdikteri marapattaldy

Aımaqtar • Búgin, 09:26

Bı-aǵa salǵan án eken...

Rýhanııat • Búgin, 09:17

Qaıta oralǵan «Don Karlos»

Rýhanııat • Búgin, 09:15

Jeti óner qonǵan jampozym

Rýhanııat • Búgin, 09:12

Taǵdyry tańdalǵan patshaıym

Rýhanııat • Búgin, 09:09

Naǵyz qazaq

Rýhanııat • Búgin, 09:05

«Brakoner» biraz basbuzardy quryqtady

Aımaqtar • Búgin, 09:00

Reseıden de úırenýge bolady

Saıasat • Búgin, 08:52

Zań jobasyn talqylady

Qoǵam • Búgin, 08:46

IýNESKO-nyń syılyǵyn jeńip aldy

Qazaqstan • Búgin, 08:45

Uqsas jańalyqtar