Rýhanııat • 20 Qyrkúıek, 2019

Áńgime ózegi – ádebıettiń erteńi

46 retkórsetildi

Qaraǵandyda «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda aqyn-jazýshy, memleket jáne qoǵam qaıratkeri Sáken Seıfýllınniń 125 jyldyǵyna arnalǵan jas aqyndar men jazýshylardyń respýblıkalyq forýmy óz jumysyn bastady.

Alqaly jıynǵa qatysýshylar aldynda Qaraǵandy oblysy ákiminiń orynbasary Abzal Núkenov quttyqtaý sóz sóıledi. «Ádebıet – bul halyqtyń tól­qujaty», dep atap ótken ol jańa tehnologııalar ǵasyrynda ki­tap oqýdyń adam ómiriniń bar­lyq qyrlarynda ma­ńyzdy ról atqaratynyna nazar aýdardy.

– Zamanaýı ádebıet jastarǵa tartymdy bolýy kerek. «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasynyń kóz­degeni de osy, – dedi oblys ákiminiń orynbasary.

Odan keıin sóz alǵan Qazaq­stan Ja­zýshylar odaǵy tór­aǵa­synyń orynbasary Baqyt Bedelhan uıym tóraǵasy Ulyq­bek Esdáýlettiń quttyqtaý hatyn oqyp berdi. Sonymen qatar ol jergilikti aqyn Janat Jańqash, Oljas Qasym jáne basqa da jas ádebıetshilerge Qa­zaqstan Ja­zýshylar odaǵynyń múshe­lik bıletterin tabys etti.

– Taıaýda astanamyzda Azııa elderi jazýshylarynyń úlken forýmy ótti. Qaraǵandy forýmyn sonyń jalǵasy dep baǵa­laýǵa bolady. Bul jıyndy áde­bıetshilerdiń óte ýaqtyly uıym­dastyrylǵan jáne asa qajetti kezdesýi dep senimmen aıtýǵa bolady. Biz bárimiz birge zamanaýı ádebıettiń bolashaǵyn anyq­taı alamyz dep oılaımyn, – deı kele Baqyt Bedelhan forýmdy uıymdastyrǵan oblys basshy­lyǵyna alǵys sezimin bildirdi.

Forýmda sóz sóılegen aqyn Israıl Saparbaı «Rýhanı jań­ǵyrý» baǵ­dar­lamasynyń mán-mańyzyna basa nazar aýdardy.

– «Rýh» degenimiz ol – adam­nyń jan dúnıesi. Biz ony durys túsinýimiz kerek. Bul búkil halyqtyń rýhanı jańǵyrýyn bildiredi, – dedi aqyn.

Sondaı-aq alqaly jıynda­ Sáken Seı­fýllınniń 125 jyl­dy­ǵy men «Ege­men Qazaqstan» gazetiniń 100 jyldyq mereıtoıy­na baılanysty basylym bas­­­shysy Darhan Qydyráli baıandama ja­­sady.

– Halqymyzdyń maqtanyshy Sáken Seıfýllınniń 125 jyl­dyǵy bıyl óziniń 100 jyldyq mereıtoıy ústindegi «Egemen Qazaqstan» úshin eleýli oqıǵa. Sebebi aqyn kezinde «Eńbekshi qazaq» – qazirgi «Egemen Qazaq­stan» gazetinde eńbek etken. Ba­­sylym betinde ózekti másele­ler­di kóterdi. Mysaly gazette «Qazaq» atyn qaıtarý, qazaq ti­liniń már­tebesin kóterý týraly ótkir materıaldar jazǵany belgili. Ahańnyń – Ahmet Baı­tur­synulynyń 50 jyldyǵyn keń kó­lemde atap ótýge bastamashy bol­ǵan. Iаǵnı, Sákendi naǵyz alash­­shyl tulǵa dep ataýǵa ábden bolady, – dedi Darhan Qydyráli.

Alqaly jıynnyń ashylýynda qonaqtar aldynda Jaqsykeldi Kemalov, Serjan Musaıyn sııaq­ty belgili óner­pazdar Sákenniń, Qasymnyń ánderin shyr­qady.

Forýmnyń saltanatty ashylýynan keıin «Qazirgi zaman qazaq ádebıetiniń bet-beınesi jáne róli» atty taqyrypta dóńgelek ústel uıymdastyryldy. Mun­da sóz sóılegen aqyndar Se­rik Aqsuńqaruly, Gúlnár Salyq­baı, Baqyt Bedelhan, Ma­ral­taı Raıymbekuly, Tana­kóz Tolqynqyzy, «Egemen Qazaq­stan» gazetiniń basshysy Darhan Qydyráli, jazýshy Aıagúl Mantaı, ádebıettanýshy Jan­saıa Jarylǵapov  qazirgi qazaq ádebıetindegi qadaý-qadaý má­se­lelerge toqtalyp, ózderiniń qundy usynystaryn aıtty.

Mysaly Darhan Qydyráli ádebıette syn janryn damytý kerektigin qozǵasa, aqyn Serik Aqsuńqaruly qalamaqy má­se­lesine nazar aýdaratyn kez jet­kenin aıtty. Tanakóz Tolqyn­qyzy aýdarma janrynyń bizdiń ádebıet úshin asa ma­ńyzdy janr ekendigine basa mán berdi. Al ǵalym Jansaıa Jarylǵapov osyndaı jıyndarǵa ádebıettanýshy mamandar da qatyssa degen tile­gin bildirdi.

Jalpy aqyn-jazýshylar bas qosqan jıyn asa qyzyqty jáne paıdaly pi­kirtalas úrdisimen órbidi. Forým qonaq­tary aıtqan kókeıge qonymdy ıdeıalar men utymdy usynystardyń jıynnyń mańyzyn arttyra túskenin de atap ótken lázim.

Búgin forým qonaqtary Qara­ǵan­dynyń mańyndaǵy Dolınka kentinde ornalasqan saıası qýǵyn-súrgin qur­bandaryn eske alý murajaıyna ekskýrsııa jasaıdy. Budan bólek aqyn-jazýshylar kenshiler astanasyndaǵy stýdent jastarmen kezdesýler ótkizedi. Sondaı-aq forým qonaqtary se­mınarlar men trenıngterge, sheberlik sabaqtary jáne kitap tusaýkeserlerine qatysady. Baǵ­darlama jospary boıynsha al­qaly jıynnyń jumysy jergi­likti ónerpazdar kúshimen qoıy­latyn gala-konsertpen túıin­delmekshi.

 

QARAǴANDY

 

Sońǵy jańalyqtar

Eń qysqa áńgime. Omarbek Nurdáýlet

Eń qysqa áńgime • Keshe

Kúlki kerýeni № 6

Rýhanııat • Keshe

Eń qysqa áńgime. Aıbek Erejep

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Islam Qabyluly    

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Ásel Asqarqyzy

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Maǵjan Qalymbekuly

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Edil Anyqbaı

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Saılaý Tóleý

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Erbol Boranshy

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Kúlaına Orazbekqyzy

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Qurmanǵazy Jumaǵul

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Qurmanjan Qasymjanuly

Eń qysqa áńgime • Keshe

Eń qysqa áńgime. Nurlan Qabdaı

Eń qysqa áńgime • Keshe

Dáýir belesiniń avtory

Ádebıet • Keshe

Minez jumbaqtyǵy

Ádebıet • Keshe

Áýezovtiń jalǵasy

Ádebıet • Keshe

Ǵasyr epopeıasy

Rýhanııat • Keshe

Til tirligi – tilge muqtajdyqta

Rýhanııat • Keshe

Talastan shyqqan dıplomat

Rýhanııat • Keshe

О́risi keń, óreli

Rýhanııat • Keshe

Hat qorjyn (22.10.2019)

Rýhanııat • Keshe

Uqsas jańalyqtar