Qazaqstan • 17 Qazan, 2019

Jastardy qoldaý – bolashaqtyń irgetasyn qalaý

15240 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin

«Qazaqstannyń bolashaǵy sizderge – sizderdiń bilimderińizge, kúsh-jigerlerińiz ben patrıottyq sezimderińizge baılanysty. Qazir qolǵa alynǵan jumystardyń bári sizderdiń baqytty ómirlerińiz, sondaı-aq óz áleýetterińiz ben múmkindikterińizdi tolyq júzege asyra alý úshin atqarylyp jatyr», – degen Tuńǵysh Prezıdentimiz N.Á.Nazarbaev «2019 jyl – Jastar jyly» ekenin atap ótti.

Jastardy qoldaý – bolashaqtyń irgetasyn qalaý

Búgingi jastar úshin atqarylyp jatqan ıgi ister men sarabdal saıasattyń negizgi maqsaty – bolashaqtyń kemel bolýy úshin jasalǵan dúnıeler. Jastar jyly dep atalǵan bul jylda jastar ıgiligine atqarylyp jatqan ister az emes. Dese de, bul jastardyń jeke bas qamdary úshin emes ekeni málim. Árbir jasalyp jatqan istiń artynda úlken amanat bar. Sebebi el erteńi jas­tar bolǵandyqtan, olardyń qazirgi hal-ahýaly, tálim-tárbıesi, alyp jatqan bilimi – bárimizge mańyzdy bolýy tıis. Eldiń aınasy – jastar. Egemendikti saqtaıtyn da – bolashaq urpaq.

Men senemin jastarǵa,

Alash atyn aspanǵa,

Shyǵarar olar birtańda

Men jastarǵa senemin.

Bul ǵasyr buryn jastardyń jigerine senip, olarǵa amanat arqalatqan óleń edi. Áli de óz mańyzyn joǵaltpaǵan Maǵjannyń rýhty óleńi bizdi jigerlendiretini anyq. Maǵjannyń sengen jastary el úmitin aqtady. Egemendikti aldy, táýelsizdiktiń tańyn atyrdy. Endigi Maǵjannyń sengen jastary – biz. Bizge kelgen táýelsizdiktiń qadirine jetip, ulttyq bolmysymyzdy saqtaı otyryp, alǵa qaraı qadam basý – bizdiń alǵashqy josparymyz bolýy tıis. Sebebi bizge berilgen múmkindikter sheksiz. Munyń bári el bolashaǵy úshin atqarylǵan dúnıe. Maǵjan sekildi biz de óz kezegimizde bolashaǵymyzǵa óshpes mura qaldyrýǵa mindettimiz.

N.Á.Nazarbaev: «Jas urpaqqa qamqor­lyq, onyń qazirgi ómiri men bolashaǵy úshin qam jeý qashanda meniń saıasatymnyń basty maǵynasy bolǵan. Árbir jas qazaq­standyqtyń jaqsy bilim alatyn, otbasyn quratyn, jeke turǵyn páterge ıe bolatyn múmkindigi bar», – dedi. Bul táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna oraı ótkizilgen forýmda aıtylǵan-dy. Elbasynyń bul sózi «alma pis, aýzyma tús» degendi meńzep otyrǵan joq. Jastarǵa berilgen múmkindiktiń bári de ózi eńbektenýdi, ózi izdenýdi talap etetin áreketter. Ilgeri tehnologııa­ny meńgerip, zaman talabyna saı isker, bilimdi, belsendi qoǵam bolýǵa atsalysý – qazaq azamatynyń mindeti. Qazirgi zaman bilim men oıdyń jarysqan zamany. Laıyqty bilim alyp, kúshtiń ilgeri basýyna úles qosýǵa bárimiz de quqylymyz.

Jastar – ilgeri damýdyń negizgi qozǵaý­shy kúshi, elimizdiń dúnıejúzilik arenada básekege qabilettiliginiń basty faktory, elimizdiń saltyn, dástúrin keler bolashaqqa jetkizýshi kópir. Kópirdiń nyq salynýy – oǵan bólingen qarjy men sa­paǵa baılanysty. Jastardyń bilim alýy men is bastaýyna qanshalyqty múmkindigi kóp bolsa, ol sonshalyqty nyq bolatyny anyq. Bolashaqtyń kópiri, biz, jastar, bar berilgen múmkindikti durys paıdalanyp, artylǵan senimdi jaýapkershilikpen sezinip, amanat eldi bolashaqqa jetkizý.

Árıne barsha jasty sapaly bilim berý júıesi, qoljetimdi joǵary bilim, qo­lyna dıplom alǵan jas mamandardy jumyspen qamtý, jas otbasylardy turǵyn úı máselesi sııaqty suraqtar tolǵan­dyrady. Búginde ár jas azamat qoǵamda óz ornyn taýyp ketý úshin tyrmysyp júr­geniniń kýásimiz. Keshegi jastar forýmynda Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń iri qalalardaǵy jas ot­basylardyń turǵyn úı problema­lary, eńbek naryǵyna shyǵatyn jastardyń sanyn arttyrý, jańǵyrtylǵan 200 oqý ornynyń bazasynda suranysqa ıe 100 ındýstrııalyq jáne qyzmet kórsetý mamandyqtary bo­ıynsha kadrlar daıarlaý, qashyqtan oqytý múmkindigin joǵarylatý, otbasy ınstıtýtyn qalyptastyrý syndy kótergen máseleleri men Úkimetke bergen tapsyrmalary qazaq jastarynyń júrekterine úmit otyn syılady. Úmit otyn ǵana syılap qoıǵan joq. «Bulaq kórseń – kózin ash» deıdi dana qazaq. Bulaqtyń kóziniń ashylýyna úlken septigi bolǵan bul forýmda jastar úshin mańyzdy máseleler talqylandy.

Tarıhyn bilmegen eldiń bolashaqty boljaı almaıtyndyǵy málim. Elbasynyń «Uly dalanyń jeti qyry» atty maqa­lasynda aıtylǵandaı, biz óz elimiz­diń tarıhy men salt-dástúrin ózge de ór­ke­nıetti eldermen salystyra otyryp, tarıh betterinde tynymsyz damyp kele jatqan el retinde qarastyrýmyz kerek. Bul bir jaǵynan bolashaq tarıhshylarǵa artylǵan jaýapkershilik bolsa, bir ja­ǵynan bolashaqqa qadam basýdyń negizgi jolynyń biri. «Rýhanı jańǵyrý» aıasynda biz básekege qabiletti bilim ıesi bolýǵa bar kúsh-jigerimizdi salyp, óz-ózimizdi damytý barysynda eldiń ilgeri qadam basýyna úlesimizdi qosý. Ulttyq bolmysymyzdy saqtaı otyryp, ony zamanǵa saı damytý da jastarǵa artylǵan mindetterdiń biri. Ulttyq kodymyzdy túgendep, órkenıeti damyǵan, kóshi ilgeri jyljyǵan, alyp eldermen terezemizdi teń ustaý quqyǵy barlyǵymyzda da bar. Artylǵan mindetter jaýapkershilikke adal bolyp, amanatqa qııanat jasamaı eldikti saqtap qalý eń basty máselemiz bolýǵa tıis. О́nimniń durys shyǵýy egilgen eginge baılanysty bolǵandyqtan jastar úshin, olardyń alańsyz bilim alýy úshin memleket barynsha jaǵdaı jasaýda. Bolashaqtyń irgetasyn qalaý maqsatynda ıgi sharalar atqarylýda. Endigi kezek, jastardyń ózderine artylǵan jaýapkershilikke tııanaqty bolyp, berilgen múmkindikti paıdalanyp árbir azamattyń kóshbasshy bolýǵa atsalysýynda. Báseke men ozyq bilim bar jerde ilgeri jyljý bar, damý bar.

 

Sońǵy jańalyqtar