Aımaqtar • 11 Qarasha, 2019

Baspasóz - halyq qoldaǵanda batym

29 retkórsetildi

Baspasózge jazylý naýqany boıynsha oqyrmandarmen júzdesý úshin Esil aýdanyna jergilikti «Soltústik Qazaqstan» gazetiniń ókilderimen birge baryp qaıttyq.

Aýdan ákimi Altynbek Abdollaev jaqsy qarsy alyp, aýdannyń ekonomıkalyq, áleýmettik jaǵdaıynan biraz habar berdi. Bıylǵy oraqty aýdan jaqsy tabyspen aıaqtaǵan eken. Gektar berekeligi de 20 sentnerden aınalypty. Endi biraz kúnnen keıin maıly daqyldardy jınaýdy da tolyq aıaqtaımyz degen ákim bizdi oqyrmandardy jınap qoıǵan Nur Otan partııasynyń jergilikti keńsesine shyǵaryp saldy.

Munda ákimniń áleýmettik máseleler jónindegi orynbasary Edil Tutqyshevtiń bastaýymen kelgende osyndaǵy kásiporyndar, mekemeler men oqý uıymdarynan qazaq ókilderi birshama jınalyp otyr eken. Aldymen sózdi aldaǵy jyldyń basynda 100 jyldyǵyn toılaǵaly otyrǵan «Soltústik Qazaqstan» gazetiniń basshysy, esimi elge tanymal jýrnalıst Jarasbaı Súleımenov aǵamyz alyp, gazettiń tarıhynan, qalyptasý joldarynan, búgingi tynys-tirshiliginen uzaq áńgimeler aıtty.  Sonyń ishinde baspasózdiń halyq aldyndaǵy jaýapkershiligi zor ekenin, onyń áleýmettik jelilerdegi sııaqty tekserilmegen, anyqtalmaǵan sýyt habarlardy halyqtyń qulaǵyn eleńdetý maqsatymen bere bermeıtinin jetkizdi. Sondaı-aq teledıdar da kórermenderdi tartý maqsatymen neshe túrli oǵash dúnıelerdi kórsetýge tyrysatynyn, eshqandaı tárbıelik úlgisi joq, tek atys-shabys nemese otbasylyq arazdyqtar men jaýyzdyqtardy jarnamalaıtyn serıaldardy kórsetýge de áýes ekenin aýyzǵa aldy. Halqymyz bala tárbıesinde «mal qulaǵy sańyraý» degen prınsıpti ustanyp, oǵash dúnıelerdi aýyzǵa almaýǵa tyryssa, keıbir telearnalar kerisinshe, sondaılardy jarnamalap, jamandyqty jaıyp júr dedi Jarasbaı Qabdollauly.

«Egemen Qazaqstannyń» oblystaǵy ókili retinde biz de bir ǵasyrǵa tolyp otyrǵan basylymymyzdyń tarıhynan biraz áńgimeler aıttyq. Sonymen qatar «Egemenniń» betinde oblystyń ózekti máseleleri únemi kórinis tabatynyn, tipti aıryqsha taǵdyrly adamdar týraly da jıi jazylatyny jetkizildi. Sonyń mysalyna ataqty jerlesterimiz, bir úıden tórt akademık shyqqan Aıthojındar, bir úıden Keńes odaǵy jyldarynyń ózinde bes keńshar dırektory shyqqan Barlybaevtar otbasy, 25 jyl boıy búkilodaqtyq tresti basqaryp, 16 myń shaqyrymǵa sý tartyp, Gınnestiń rekordtar kitabyna engen Kenshinbaev jáne t.b. týraly jazylǵan maqalalar aıtyldy.         

Kezdesý barysynda bir top belsendi gazet oqýshylary ózderiniń oılarymen bólisip, bizge suraqtar qoıdy.

Sapar odan ári Esil aýdanyndaǵy úlken eldi mekenderdiń biri Nıkolaevka selosynda jalǵasty. Asfalt joldyń boıynda ornalasqan bul aýyldyń tarıhy tereńde jatyr. Osy óńirdegi on jyldyq mektebi jáne onyń qasynda ınternaty bolǵan aýyl da osy. Mektepteri ejelden qazaq-orys mektebi bolyp keledi. Ony uzaq jyldar boıy oblysqa belgili, Lenın ordendi ustaz Asqar Igibaev basqarǵan. Qazir mektep te sol kisiniń atynda.

Osy aýyldyń ejelgi qazaqsha aty Kóbesh. Eldi meken kezinde Kóbesh degen ataqty kisiniń qystaýyna salynǵan. Kezdesý barysynda «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda jer-sý attarynyń ejelgi ataýlary qaıtarylyp jatqanyn eskerip, aýyldyń Kóbesh atynyń qaıtarylýyn da qozǵaý kerektigi aýyzǵa alyndy. Munda da oqyrmandar birshama belsendi bolyp, ózderiniń pikirlerin ortaǵa saldy. Sonyń ishinde baıyrǵy muǵalim Qaıyrjamal Omarova apaıymyz gazetterdiń latynsha álipbıdi úırený men  qoldanýda da paıdasy tıip júrgenin tilge tıek etti. Sondaı-aq apaıymyz gazettiń ózi kózdiń qarashyǵyn júgirtip otyrýǵa paıdaly ekenin, munyń ózi kózge gımnastıka bolatyny týraly da sony pikir bildirdi. Sóziniń sońynda ol gazettiń jazylymyn syılyq retinde usynýǵa da bolatynyn jetkizdi.

«Shaqyrǵan jerge qant-kámpıt, sháı aparǵansha gazetke jazǵan túbirtekti syılaǵan áldeqaıda tıimdi bolady» dedi ol. Mektep dırektory Qanat Shákenov óziniń sózinde jańartylǵan bilim reformasynyń túsinýge qıyn ekendigin, ustazdardy kóbinese osy máseleler qınaıtynyn aıtty. Sonymen birge qazaqtardyń óz balalaryn áli kúnge orysshaǵa beretinine qynjylys bildirdi.

Odan ári saparymyz Taýaǵash aýylynda jalǵasty. Bul aýyldyń eń negizgi máselesi jol edi, sonyń azabyn biz de kórip, bolyp ótken shaǵyn jaýynnyń ózinen ezilip qalǵan jolmen aýylǵa tek «Nıva» máshınesimen qysylyp, qymtyrylyp, zorǵa jettik. О́tken jolǵy maqalamyzda («Bastaǵan da tastaǵan... «EQ», 21.10.2019 j.») aýdannyń jańa ákimi Altynbek Abdollaev bul aýylǵa salynatyn joldyń jobalyq-smetalyq qujattary daıyndalýda ekenin aıtyp, halyqty qýantqanyn jazǵan bolatynbyz. Sodan beri halyqtyń kóńili kóterińki, biraq aýyz sý máselesi áli de qınap turǵan kórinedi.

Taýaǵashtyqtar gazetke jazylýda belsendilik kórsetip, Bulaq, Bekseıit aýyldary sııaqty tutastaı jazylatyndaryn jetkizdi.

«Osy aýylda 72 aýla bar, bári de gazetke jazylady dep oılaımyz. Gazettegi máseleler árqashanda kókeıge qonymdy. Maqalalar kásibı deńgeıde jazylady. Kóterilgen ózekti máseleniń mánisin árqashan gazet qana ashady. Teledıdar men ınternet habarlary tek jańalyqty jetkizýdi ǵana biledi. Sondyqtan gazet alýǵa bárimiz de qushtarmyz» dedi óziniń sózinde mektep dırektory Murat Sıbanbaev.

Sóıtip, Esil aýdanynda baspasózge degen qyzyǵýshylyǵy kóp oqyrmandarymyz bar bolǵanyna tánti sezimmen attandyq.

Soltústik Qazaqstan oblysy

Sońǵy jańalyqtar

Táýelsizdik – tuǵyrym

Aımaqtar • Keshe

Jas otbasylar baspanaly boldy

Aımaqtar • Keshe

Kúlki kerýeni № 25

Rýhanııat • Keshe

Qoldaý ǵylymǵa qajet

Qoǵam • Keshe

Apta úzdigi atandy

Hokkeı • Keshe

Uqsas jańalyqtar