Aımaqtar • 30 Qarasha, 2019

Almaty mýzeıinde «Jıvaıa pamıat» monografııasy tanystyryldy

3 retkórsetildi

Almaty mýzeıinde Open Mind jobasy aıasynda jaryqqa shyqqan «Jıvaıa pamıat» jınaǵy men kórmeniń bas demeýshisi Soros-Qazaqstan qory «Adam quqyqtary» baǵdarlamasy aıasynda jaryqqa shyqqan «Jıvaıa pamıat» ujymdyq monografııasynyń tusaýkeseri ótti.

2016 jyly «Jıvaıa pamıat» jobasy aıasynda 30 jylldar tarıhyna qatysty: ındýstrııalandyrý, kúshtep ujymdastyrý jáne onyń zardaptary, saıası repressııa men áleýmettik-etnıkalyq toptardyń deportasııalanýyna qatysty ashyq leksııalar uıymdastyrylǵan.  2018 jyly joba Open Mind podkasty bolyp jalǵasyn tapty. Al bıyl qalyń oqyrmanǵa «Jıvaıa pamıat» kitaby bolyp jol tartyp otyr. «Esten ketpes estelikter. Qazaqstandaǵy stalınshildik: О́tken shaq, Tarıhı jad, Arylý» Juldyzbek Abylhojın, Mıhaıl Akýlov, Aleksandra Saıdyń birlese shyǵarǵan kitabyna arqaý bolyp otyr. «Tarıh», «Tarıhı jad», «О́ner» degen úsh bólimnen turatyn jınaqta avtorlar 1930-1940 jyldardaǵy stalındik repressııanyń tarıhı saldaryn ekshep, jańasha kózqaraspen qoǵam nazaryna usynady. Oksford ýnıversıtetiniń professory, orys mádenıeti tarıhynyń jiligin shaǵyp, maıyn ishken maman Katrıona Kellı «Shymshyq soısa da, qasapshy soısyn» dese,  túrli etnıkalyq toptardy zerttep júrgen, zerdelep júrgen has ǵalymdardyń dıalogy bul kitaptyń qundylyǵyn arttyra túskendeı. Sońǵy bólimde qazaq, ózbek halqy sııaqty «negizgi halyqtardyń» jáne Polshadan deportasııalanǵan az sandy etnostardyń, О́zbekstandaǵy orys sýretshileriniń taǵdyry sóz bolady. Jınaqqa tarıh ǵylymdarynyń doktory Juldyzbek Abylhojın, Mıhaıl Akýlov - PhD, tarıh ǵylymdarynyń doktory Záýresh Saqtaǵanova, zertteýshi,  jýrnalıst Ekaterına Kýznesova, jazýshy Iýrıı Serebrıanskıı,  mádenıettanýshy Aleksandra Saı, mádenıettanýshy, Savıskıı atyndaǵy murajaıdyń 1984-2015jj. dırektory Marınıka Babanazarova, mádenıettanýshy Gúldana Safarova jáne sýretshi, zertteýshi Ásel Qadyrhanovanyń  eńbegi kirgen.

Soros-Qazaqstan qorynyń Basqarma tóraıymy A.Aıdarqulova «Ashyqtyq pen ádildikke negizdelgen adam quqyqtary salasynda uzaq jyldar boıy eńbek etip kele jatqan soń, sol zamandaǵy qorqynysh, úreı men ádiletsizdikti tereńirek túsinesiń. Ondaǵan myń adamnyń ólimi, júzdegen myń jazyqsyz jannyń isti bolyp, jer aýdarylýy, tálkekke ushyraǵan san myń taǵdyr, shańyraǵy ortasyna túsken otbasylar, joǵalǵan urpaq – bunyń bári avtorıtarlyq solaqaı saıasattyń «jemisi», sol kezdegi zańnyń álsizdigi men adam balasynyń adam qurly sanatqa kirmeı, quqyqtarynyń aıaqqa taptalǵany» dep atap ótti. Sýret sóz jetkize almaǵan syr men sezimdi bere alatyn qudiretke ıe. Kórme sýretshileri jekelegen estelikter, halyqtyń bastan keshken taǵdyry, sanamyzda saqtalǵan, muraǵattarda qattalǵan tarıhqa basqasha qarap, jańasha ún qatady.

Kórmede S. Atabekov, B.Búbihanova, R.Zaharov, O. Karpov, Á.Qadyrhanova, R. Núrekeev, A. Ýgaı, Z.Falkova syndy sýretshilerdiń jumystary qoıylǵan.

Joba avtory ári kórme jetekshisi A.Saı bul jerdegi synı kózqaras, ujymdyq estelik talaı jyldar boıy qalyptasqan seńdi  buzyp, ózinshe saralap, baǵasyn beretindigin aıtady. Estelikterge nazar aýdarǵanda mundaı jaıttyń endi qaıtalanbaıtynyna senimmen qaraý kerek, deıdi.

Kórme 22 jeltoqsanǵa deıin jalǵasady.

Sońǵy jańalyqtar

Kúlki kerýeni № 20

Rýhanııat • Keshe

Haliń qalaı, Qostanaı?

Aımaqtar • Keshe

«Iokerıtten» jeńildi

Hokkeı • Keshe

Qazaqstan tórtinshi topta

Fýtbol • Keshe

Pedagogterge paıdaly shara

Rýhanııat • Keshe

Onlaın-oqyrman

Tehnologııa • Keshe

Sý basý qaýpi joq

Qoǵam • Keshe

Baspanaly bolyp, baqytqa bólendi

Baǵdarlamalar • Keshe

Ábishtanýdyń áz álipbıi

Rýhanııat • Keshe

Uqsas jańalyqtar