Aımaqtar • 04 Aqpan, 2020

Mańǵystaýda erikti donorlar sany azaıǵan

34 retkórsetildi

О́tken jyly oblystyq qan ortalyǵynyń kóshpeli brıgadasy «Donor bol. О́mir syıla», «Donor kúni», «Árbir donor - batyr» jáne taǵy basqa donor kúnine arnalǵan sharalar ótkizgen. 2019 jyly oblystyq qan ortalyǵyna qan tapsyrýǵa nıet bildirgen sany 8649 adamdy quraǵan. Bul týraly Mańǵystaý oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasy baspasóz qyzmeti habarlady.

Aıta ketý kerek, qan ortalyǵy zamanaýı jabdyqtarmen qamtamasyz etilgen. Medısınalyq muzdatqysh kameralary, farmasevtıkalyq tońazytqyshtar, zerthanalyq jabdyq, keptirgish shkaf, termostat, bý sterılızatory, zerthana jıhazy, tańý ústelderi jáne t.b. «Info-donor» atty kompıýterlik baǵdarlama jumys jasap tur.

Mańǵystaý oblysy qan ortalyǵy qan daıyndaý bóliminiń meńgerýshisi Gúlnafıs Kýnasheva qan tapsyryp turý adam aǵzasyna paıdaly ekenin aıtady. Ásirese, qan-tamyrlar aýrýyna shaldyqpaýǵa septigin tıgizedi jáne qan qysymyn tómendetedin kórinedi. Jalpy qan ortalyǵyna únemi donor qajet ekendigin biri bilse, endi biri bile bermeıdi. Bul rette mamandar árbir azamatty qan tapsyryp turýǵa shaqyrady.

-Dárigerler árbir donor týraly tolyq aqparat bilýi tıis. Qan tapsyryp turý – adam aǵzasyna paıdaly. Sondyqtan da qan ber de - jan bitir degen bastamany quptaıtyndar kóp bolsa degen tilegimiz bar. Búginde oblys boıynsha qan qory jetkilikti. Barlyq mekemelerdi qajetti qanmen qamtamasyz etip otyrmyz. О́ńirdegi jalǵyz qan ortalyǵy emdeý-saýyqtyrý mekemeleriniń suranystaryn tolyq qamtyp úlgerýdemiz. Jasyratyny joq, sońǵy kezderi erikti donorlar sany azaıyp ketti, deıdi ol.

Donorlyq qan tapsyrý prosedýrasy arqyly adam aqysyz túrde zerthanalyq taldaý jasaıtyn múmkindik bar. AITV, merez, gepatıttiń túrleri, gemoglobın kórsetkishin, erıtrosıt, leıkosıt jáne de qan toby men rezýs táýeldilikti anyqtap alýǵa bolady.

Donorlyq arqyly júrek pen qan taratý tamyrlary, ımmýndyq jáne tamaq qorytý júıeleri, uıqy bezi jáne taǵy da basqa aǵzalary tıimdi joǵary jumys jasaıdy, densaýlyǵyn jaqsartady. Sonymen qatar qan joǵaltý ımmýnıtetti túsirmeıdi, kerisinshe jattyqtyrady, zat almasýyn kúsheıtedi jáne de aǵzanyń jumysyn jaqsartady.

Máselen Aqtaý qalasynyń turǵyny Maqsat Bekmuratov osymen úshinshi ret qan tapsyryp otyr. Onyń aıtýynsha, qan tapsyrý onyń densaýlyǵyna paıdaly ekenin sezingen. Donorlyq aǵzanyń qan-aınalymyn rettep, ımmýndyq júıeni nyǵaıtatyny týraly dárigerlerden surap bilgen. Osylaısha, ol óziniń tek qana tótenshe jaǵdaılarda ǵana emes, dertke shaldyqqan adamdarǵa qan tapsyrý arqyly olardyń ómirin qutqarýǵa paıdasynyń tıgenin qalaıdy jáne donorlyq qan tapsyrý – azamattyq paryzym dep biledi.

-Osymen úshinshi ret kelip, qan tapsyryp otyrmyn. Anam da, apam da  - dáriger. Olardyń aıýynsha, eger adam jıi qan tapsyryp tursa qan qysymy joǵarylamaıdy jáne kóptegen aýrýdyń aldyn alýǵa kómektesedi. Men tapsyrǵan qan bireýge paıdasy tıedi dep úmittenemin. Aldaǵy ýaqytta taǵy da qan tapsyryp turatynyma senimdimin, deıdi ol.

Sońǵy jańalyqtar

Ystyq tamaq taratty

Qazaqstan • Keshe

Betperde kıgen kóktem

Tanym • Keshe

Uqsas jańalyqtar