Almatylyq synyqshy Abaı Baımaǵambetov jýyrda elordaǵa kelip, baspasóz máslıhatyn ótkizdi. Ondaǵy maqsaty – sal aýrýyna shaldyqqan balalardyń tolyq saýyǵýy úshin tolassyz oqytý mektebine ata-analardy jınaý, ár balaǵa óz ata-anasy jaqyn ekenin, aýrý balaǵa uzaq ári shydamdylyqpen jattyǵý jasatý barysynda tıimdi nátıjege qol jetkizýge bolatynyn dáripteý.
Almatylyq synyqshy Abaı Baımaǵambetov jýyrda elordaǵa kelip, baspasóz máslıhatyn ótkizdi. Ondaǵy maqsaty – sal aýrýyna shaldyqqan balalardyń tolyq saýyǵýy úshin tolassyz oqytý mektebine ata-analardy jınaý, ár balaǵa óz ata-anasy jaqyn ekenin, aýrý balaǵa uzaq ári shydamdylyqpen jattyǵý jasatý barysynda tıimdi nátıjege qol jetkizýge bolatynyn dáripteý. Baspasóz jıynyn «Rýhanııat» halyqaralyq musylman ýnıversıtetiniń rektory, professor Murat Myńbaev júrgizip otyrdy. Jıynǵa Abaı synyqshymen birge respýblıkalyq «Jan meıiri» jýrnalynyń atqarýshy dırektory Kárim Qýanysh, Ata-analardyń balalar múgedektigimen kúres qozǵalysynyń jetekshisi Bıken Ábishova, «Altyn orda» qoǵamdyq birlestiginiń tóraǵasy Berik О́mirzaqov jáne sal aýrýyna dýshar bolǵan balalardyń ata-analary qatysty.
Abaı Baımaǵambetov – jeti atasynan beri synyqshylyq daryǵan áýlettiń urpaǵy. Reseıden kóship kelgenine eki jyldyń júzi bolǵan. Osy eki jyldyń kóleminde ol elimizdegi sal aýrýymen aýyratyn balalardyń aıaǵynan turyp ketýi úshin óziniń «Abaı emshi» ortalyǵynda balalardy damylsyz emdeýde. Baspasóz jıynynda Abaı synyqshy: «Bizdiń emdeý ádisimiz – Aıkúne dep atalady. Iаǵnı, Aıkúne jattyǵýlaryn jasatý arqyly sal aýrýyna ushyraǵan balalardyń belgili bir nátıjege jetýine kúsh salamyz. Bizden buryn ómir súrgen qazaqtardyń arasynda sal aýrýy kezdespegen eken. Attyń jalynda, túıeniń qomynda erjetken jaýynger halyq emhana, aýrýhana degendi bilmeı, óz aýrýlaryn ózderi jazyp alatyndaı qasıetke ıe bolǵan. Onyń ishinde shóp dárimen emdeý, synyqshylyq, emshilik sııaqty qasıetter halyqtyń deni saý, ǵumyry uzaq bolýyna septigin tıgizgen. Bul kúnde ondaı qasıetke ıe adamdar az da bolsa, el ishinde kezdesedi. Meniń maqsatym – bilgenimdi ózimmen birge ala ketpeı, izbasar-shákirt tárbıeleý. Solar arqyly qazaq dalasynda synyqshylardy kóbeıtý. Al, balalardyń sal aýrýyna keletin bolsaq, bul jazylmaıtyn aýrý emes. Biraq oǵan shydam, tózim kerek. Árbir ata-ana óz balasyn shydamdylyqpen emdeı bilýi qajet. Bul úshin biz olarǵa Aıkúne jattyǵýyn úıretemiz» – dedi.
Jıynda Abaı emshi týraly biraz málimetke qanyqtyq. Onyń bir parasy mynadaı. Baımaǵambetov oılap tapqan Aıkúne jattyǵýyna 1998 jyly Reseıdiń Jalpy patologııa ǵylymı-zertteý ınstıtýtynda jáne 2005 jyly Sankt-Peterbýrg Memlekettik Pedıatrlyq medısına akademııasynda tájirıbe jasalǵan. Bul jattyǵýǵa eki ret patent alynǵan. 2005 jyly Sankt-Peterbýrg qalasynyń Densaýlyq saqtaý komıteti Aıkúne jattyǵýyn emdik dene shynyqtyrý ádisi retinde bekitken. 2003-2006 jyldary Abaı emshiniń densaýlyq sheberhanasy negizinde medısınalyq jáne oqý mekemelerinde Aıkúne tehnologııasyn oqytý jáne engizýde ǵylymı-zertteýler men konferensııalar uıymdastyrylǵan.
Aıkúne – kóne túrik tilinde «janyńdy ash, shynaıy sóıle» degen maǵynany beredi eken. Abaı Baımaǵambetov bul jattyǵýdyń deneniń, rýhtyń jáne jannyń tabysýyna áser etip, adam aǵzasynda densaýlyqty teńgerimde ustaýǵa eseptelgenin aıtty. Bul kúnde Reseı, Úndistan, Ýkraına jáne Qazaqstanda Aıkúne izbasarlary 10 myńnan asyp ketipti. Sondaı-aq, «Aıkúne kásibı medısınalyq ortalyǵy», «Aıkúne psıhoterapııalyq ortalyǵy», «Aıkúne qaýymdastyǵy», «Aıkúne qozǵalysy» syndy odaqtar dúnıege kelgen.
Elimizde sal aýrýymen aýyratyn balalardyń sany 2010 jyly 10 myńnan asqany belgili. Elimizdegi ońaltý ortalyqtary men basqa da densaýlyq saqtaý mekemelerinde bul balalardyń kópshiligi jyl saıyn em qabyldaǵanymen, tipti, shetel asyp, qymbat-dári-dármek pen operasııalarǵa júgingenimen, aıaqtan turyp ketetinderi biren-saran ekeni barshaǵa aıan. Áıtse de jylt etkendi jaqsylyqqa balaıtyn árbir ata-ana óz balasynyń bolashaqta saýyǵyp ketýinen úmittenip, úmit otyn óshirmek emes. Abaı emshi bul turǵyda naǵyz «izdegenge tabylǵan» qamqorshy der edik. Ol árbir ata-anaǵa Aıkúne jattyǵýyn tegin úıretýge daıar. Bastysy, nıet pen senim kerek.
Aıgúl SEIILOVA,
«Egemen Qazaqstan».
