Aımaqtar • 29 Naýryz, 2020

Mańǵystaýda «Jer saǵaty - 2020» halyqaralyq aksııasy ótti

56 retkórsetildi

Ǵalamdyq bastamaǵa aınalǵan shara Aqtaý jáne Jańaózen qalalary, sonymen qatar Túpqaraǵan, Beıneý, Mańǵystaý, Qaraqııa men Munaıly aýdandarynda ótti. Osylaısha Mańǵystaý óńiri búkil álemmen birge «Jer saǵaty - 2020» halyqaralyq aksııasyna belsendi túrde qatysyp, turǵyndardy klımattyń ózgerý problemasyna nazar aýdartýǵa úles qosty.

Mańǵystaý oblysy tabıǵı resýrstar jáne tabıǵat paıdalanýdy retteý basqarmasy basshysynyń orynbasary Esenqos Ádilbaevtyń aıtýynsha, Dúnıejúzilik jabaıy tabıǵat qorynyń bastamasymen alǵash ret 2007 jyly Aýstralııanyń Sıdneı qalasynda bastaý alǵan ǵalamdyq shara «Jer saǵaty» degen ataýǵa ıe bolǵan. Aksııa barysynda WWF planetanyń bolashaǵyna beıjaısyzdyq belgisi retinde jaryqty jáne turmystyq tehnıkany bir saǵatqa óshirýge shaqyrady.

Senbi kúni jergilikti ýaqytpen 20:30 – 21:30 aralyǵynda birqatar iri jáne orta bıznes sýbektilerinde, sonymen qatar Aqtaý qalasy boıynsha 3 ortalyq kóshede jaryq ýaqytsha sóndirildi. Atap aıtqanda 1 sh/a bastap 15 sh/a «Azamattarǵa arnalǵan úkimet» Mańǵysytaý oblystyq fılıaly ǵımaratyna deıin, oblys ákimdiginen Basqudyq aýylynyń 18-shi shaqyrymy jáne «Samal» sh/a bastap «Aqbota» saıabaǵyna deıin.

- Atalmysh sharaǵa Aqtaý men Jańaózen qalalarynan bólek, aýdandar da belsendi qatysty. Birqatar kóshelerde jaryq óshirildi. Máselen, Jańaózen qalasynda 300-ge jýyq jaryq shamdary 1 saǵatqa sóndirilip, 137 kVt elektr energııasy únemdelgen. Jalpy barlyǵy qansha elektr energııasynyń únemdelgendigi týraly qorytyndy aldaǵy kúnderi belgili bolady, - deıdi Esenqos Ádilbaev.

Mańǵystaý oblysy ekologııa departamentiniń basshysy Rýslan Tókenovtyń aıtýynsha, osymen 14-shi ret uıymdastyrylyp otyrǵan dúnıejúzilik aksııany Mańǵystaý óńirinde jumys jasap jatqan 16 iri jáne orta bıznes sýbektileri qoldaǵan.

-Birqatar ǵımarattar jaryqty ýaqytsha sóndirýge kelisim berip, atalmysh aksııaǵa qoldaý bildirdi. Atap aıtqanda «MańǵystaýMunaıGaz» AQ, «QazTransOıl» AQ, «QazTeńizKólikFloty» JShS jáne t.b. Bul óte mańyzdy shara. Energııany únemdeý arqyly qorshaǵan ortany jaqsartý barshamyzǵa ortaq mindet ekendigin árbir turǵyn sezinýi tıis. Aksııany ótkizý jergilikti atqarýshy organdar tarapynan qoldaý tapqanyn aıta ketken durys. Naýryz aıynyń sońǵy senbisinde jaryqty óshirý jónindegi usynys jerde qalmady jáne bul shara dástúrli túrde jylda ótkizilip keledi, deıdi Rýslan Tókenov.

Ǵalamshar tabıǵaty men resýrstaryna uqypty jáne jaýapty qaraýǵa nazar aýdaratyn dúnıejúzilik ekologııalyq aksııanyń qoldaǵandardyń biri – Aqtaý qalasynyń turǵyny Qaıyrjan Amanturlıev. Ol birneshe jyl qatarynan «Jer saǵaty» halyqaralyq ekologııalyq aksııasyna qatysyp keledi jáne ádettegideı aksııanyń ótetindigi týraly habardy estigen boıda, senbi kúni keshki mezgilde 20:30 – 21:30 aralyǵynda týra bir saǵatqa úıindegi jaryq pen elektr jabdyqtaryn sóndirgen.

Onyń aıtýynsha, árbir turǵyn qorshaǵan ortany qorǵaý jáne energııany únemdeý máselesine kóbirek kóńil aýdarýy tıis. Jalpy elektr qýatyn ajyratyp turǵan artyq etpeıdi. Osylaısha jer resýrsy men tabıǵatqa uqypty qaraý ortaq mindet ekendigin esten shyǵarmaýǵa shaqyrady.

- Mundaı sharalarǵa barshamyz bir kisideı atsalysýymyz qajet dep sanaımyn. Sebebi bul árbir azamatqa qatysty másele. Osylaısha energııany únemdeýge jáne qorshaǵan ortany jaqsartýǵa baǵyttalǵan sharaǵa belsendi qatysyp, az da bolsa óz úlesimdi qosyp jatqanyma qýanamyn. Jyl saıyn tek «Jer saǵaty» aksııasyn kútpeı, basqa kúnderi de energııany únemdeýimiz kerek dep sanaımyn. Úıdegi shamdar bosqa janyp turmasa degen tilegim bar, - deıdi ol.

 

 

Mańǵystaý oblysy

Sońǵy jańalyqtar

Ǵasyr zulmaty

Qoǵam • Keshe

Qurdym (tórttaǵan)

Ádebıet • Keshe

Jańa formattaǵy jyr keshi

Rýhanııat • Keshe

Júrekke salǵan jaralar óshpeıdi

Rýhanııat • Keshe

Uqsas jańalyqtar