Koronavırýs • 31 Naýryz, 2020

Koronavırýspen kúres: Ońtaıly tájirıbe – Ońtústik Koreıada

49 retkórsetildi

Álemdi jaılaǵan indetpen kúresý jaǵynan Ońtústik Koreıa bárinen ozdy.  Basynda vırýs juqtyrý kórsetkishi jaǵynan Qytaıdan keıingi orynda turǵan Koreıany  qazir alǵashqy ondyqtan da tappaısyz.  Olardyń  tájirıbesine alpaýyt elder de úńilip, utymdy tásilderin ózderine engizip jatyr.

Ońtústikte Koreıa – Qytaıdan keın SARS-CoV-2 vırýsy alǵash ret tirkelgen elderdiń biri. Munda indet birinshi ret 20 qańtarda belgili boldy. Alǵashynda Ýhannan kelgen Qytaı azamatynan tabylǵan. Keıin ınfeksııany elge ákelip, jappaı taratqan Sınchhondjı dinı sektanyń ókilderi boldy. Olar vırýs órship turǵan kezde Ýhanǵa baryp, sondaǵy sekta ókilderimen jıyn ótkizgen. Sodan keıin Ońtústik Koreıanyń Tegý qalasyna oralyp, ózderiniń dinı rásimderin jasaǵan. Osylaısha, indet bir mezgilde kóp adamnan anyqtalyp, el ishine taralyp ketti. Búkil bir eldi ábigerge salǵanyn moıyndaǵan Sınchhondjı dinı sektanyń basshysy keıin koreıalyqtardan tizerlep turyp keshirim surady...

Búginde Ońtústik Koreıada vırýs juqtyrǵandardyń sany 9 myńnan asty. Degenmen de, bul el az ýaqyttyń ishinde vırýstyń órshýin basyp, ólim kórsetkishin azaıta aldy. Dál qazirgi tańda vırýspen kúresý jetistikteri jaǵynan koreıalyqtar aldyńǵy qatarǵa shyǵyp otyr.

Ońtústik Koreıanyń tájirıbesine úńilsek, olardyń az ýaqyttyń ishinde jyldam jetistikke jetýine eń aldymen medısınasynyń tótenshe jaǵdaıǵa daıyndyǵy bolsa kerek.  Elde indet tirkelisimen koreıa bıligi 20 medısınalyq kompanııanyń ókilderimen kezdesip, ekspress-testterdi jappaı óndirýge nusqaý berdi. Sóıtip, dárigerler ýaqyt ozdyrmaı, azamattardy jappaı testileýge kiristi. Naqtyraq aıtsaq, medısınalyq qyzmetkerler vırýs juqtyrǵandarmen baılanysta bolǵan adamdardy ǵana emes, testten ótkisi kelgen turǵyndardyń bárin tegin tekserdi. Halyqqa yńǵaıly bolý úshin kóptegen oryndarda testileý pýnktteri ashyldy.  Tipti azamattar kólikten shyqpaı-aq, vırýsqa tekserilý múmkindigine ıe boldy. Qazir munda kúnine shamamen 20 myńǵa jýyq adam testten ótedi. Mundaı kórsetkishke testileý júrgizýdi qolǵa alǵan Amerıkanyń ózi jete alǵan joq.

Ońtústik Koreıa aýrý juqtyrǵan adamdy bastapqy kezinde-aq anyqtap, olardy qoǵamnan der kezinde oqshaýlap otyrdy. Buǵan qosa, tek testileýmen aınalysatyn 633 ortalyq ashyldy, onyń 50-i avtoturaqtarda ornalasty. Bul aýrýhanaǵa túsetin júktemeni edáýir azaıtty. Al karantındegi adamdar jeke telefondary arqyly baqylaýǵa alyndy.

Ońtústik Koreıada halyqty qatań karantınde ustaý sharasy da jasalǵan joq. Dúkenderi men dámhanalary ashyq boldy. Kóptegen qoǵamdyq oryndar áli kúnge jumys istep tur. Soǵan qaramastan vırýs qatty órshimedi. Buǵan koreıalyqtardyń tártipke baǵynatyn mádenıetti minezi de óz áserin tıgizgeni anyq. «Halyqty jappaı oqshaýlaý – tyǵyryqtan shyǵar jol emes. О́zin jáne otbasynyń qaýipsizdigin oılaǵan ár azamat ózi-aq sanaly túrde saqtanatyny sózsiz»deıdi koreıalyq ınfeksıonıst-dáriger Kım Vý-Djý.

Ońtústik Koreıa jetistiginiń taǵy bir qupııasy –  aýrýhanaǵa jatqyzý júıesiniń durys uıymdastyrylýynda. Bul eldiń dárigerleri birinshi kezekte sozylmaly aýrýy bar adamdar men qarttardy oqshaýlap, gospıtaldarǵa jatqyzdy. Olardy derti asqynbaı turyp emdedi.

Vırýs týraly derekterdiń der kezinde halyqqa durys jetýi de aýrýdy aýyzdyqtaýda erekshe ról atqaratyny belgili. Bul mıssııany da koreıalyqtar joǵary deńgeıde alyp shyqty. Koronavırýstyń óte juqpaly ári qaterli dert ekeni televızııalyq habarlarda, metro jarnamalarynda, smartfondarda úzdiksiz jarııalanyp turdy.  

Osylaısha, vırýsty órshitpeýge baǵyttalǵan jumystardy jan-jaqty keshendi júrgizgen Ońtústik Koreıada qazir indettiń báseńsigeni baıqalyp otyr.

Qymbat TOQTAMURAT

Sońǵy jańalyqtar

Jitiqaraǵa jańa reanımobıl berildi

Aımaqtar • Búgin, 19:25

Pavlodarda ekobazar ashyldy

Aımaqtar • Búgin, 17:09

Almatyda keıbir kósheler jabylady. Nege?

Aımaqtar • Búgin, 15:50

Jol qurylysyna monıtorıng júrgizilýde

Aımaqtar • Búgin, 14:45

Uqsas jańalyqtar