Qazaqstan • 03 Sáýir, 2020

COVID-19 ekspress-test tekserýinen kim óte alady?

150 retkórsetildi

Qazaqstanda COVID-19 koronavırýstyq ınfeksııasynyń bar-joǵyn ekspress-testilermen tekserý maqsatynda pasıentterden saýalnama alý júrgiziledi. Test ótkizý rásimin ońaılatý úshin Qazaqstan Respýblıkasynyń DSM Respýblıkalyq elektrondyq densaýlyq saqtaý ortalyǵynyń saıtynda pasıent derekteri engiziletin saýalnama úlgisi jasaldy. Epıdemıologııalyq irikteý nátıjeleri boıynsha birinshi kezekte test tekserýinen ótetin azamattardyń sanattary belgilenedi. Bul týraly DSM baspasóz qyzmeti habarlady.

Sonymen, alǵashqylardyń biri bolyp tekserýden COVID-19 kúmáni týyndaıtyn pasıenttermen tikeleı jumys isteıtin jedel járdem, emhanalar, stasıonarlarlyń medısınalyq qyzmetkerleri; koronavırýstyń taralýyna jol bermeý is-sharalaryna qatysatyn basqa organdardyń qyzmetkerleri (Ishki ister mınıstrligi jáne Qorǵanys mınıstrligi), sonymen qatar qaýip toptarynyń pasıentteri: Sozylmaly, júrek-qantamyr, tynys alý júıeleriniń aýrýlary bar tulǵalar jáne egde jastaǵy azamattar ótkiziledi.

COVID-19 anyqtalatyn ekspress-test ótkizýge stasıonarlyq karantınnen shyǵý aldyndaǵy pasıentter, temperatýra, jótel, bulshyqetterdiń aýyrýy sııaqty epıdemıologııalaq kórsetilimderi bar tulǵalar, sonymen qatar Respýblıkamen shekaralas aýmaqtardan Qazaqstanǵa saparlap keletin azamattar qamtylady.

Jalpy, Nur-Sultan jáne Almaty qalalarynda 260 000 adamǵa deıin ekspress-test tekserýinen óte alady.

COVID-19 koronavırýsyna testileý qatań túrde belgilengen bıomaterıal jınaý bólimshelerinde saýalnamalardy irikteý nátıjeleri boıynsha ótkiziletin bolady, onda basqa taldaýlar qabyldanbaıdy.  

Saıtta irikteýden ótken pasıentter shýly daýdy boldyrmaý úshin ekspress-test tekserýinen ótýge qatań túrde kórsetilgen ýaqytta shaqyrylady jáne óz kezekterin kóshede qan tapsyrý bólimsheleriniń aldynda ózara 1,5-2 metr araqashyqtyq qadaǵalaýmen kútip turady, al orynjaıǵa bir-birden shaqyrylady. Kiretin jáne shyǵatyn pasıentter legi eki jaqqa bólinedi. Test tekserýinen ótýdiń mindetti sharty – pasıent betperde taǵyp alý kerek.

Qan alýdy jedel járdem brıgadalary (shuǵyl shaqyrtýlar), zerthanalyq qyzmetterdiń mobıldi brıgadalary, arnaıy jasaqtalǵan bólimshelerde (tek shaqyrý boıynsha), avtoótkelderde (QR aýmaǵyna saparlap keletin azamattar úshin), sondaı-aq stasıonarlarda (tek medısınalyq kórsetilimder boıynsha) júzege asyrady.

Osy jobanyń sheńberinde paıdalanylatyn testilerdiń sapasy jáne tıimdiligi Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń zerthanalarynda aldyn ala valıdasııadan ótkiziletinin atap ótý kerek. 

Ekspress-testiniń ózi birneshe reagent jaǵyndysymen kiriktirilgen test-jolaǵy bar bir rettik plastık qurylǵydan turady. Testileý úshin kúrdeli qurylǵy qajet emes. Taldaýǵa qan saýsaqtan alynady, barlyq paıdalanylatyn aspaptar sterıldi jáne bir rettik. Osyndaı testileý qorytyndysyn 15 mınýt ishinde alýǵa bolady. 

Ekspress-test arqyly koronavırýs ınfeksııasyna dıagnoz qoıylmaıtynyn atap ótý mańyzdy, óıtkeni ol aǵzadaǵy vırýsty anyqtamaıdy, tek qana vırýsqa degen ımmýndyq júıeniń reaksııasyn baǵalaıdy.

Test qaǵıdaty qanda SARS-CoV-2 koronavırýsyna (COVID-19) IgG/IgM klastary antıdenelerin anyqtaýǵa negizdelgen. Infeksııa juqtyrǵan 7-10 kúnnen soń birinshi bolyp IgM klasty antıdeneler óndiriledi. Olar aýrýdyń jedel satyda ekenin aıǵaqtaıdy. Áriqaraı, ınfeksııa juqtyrýdan keıin 2-3 apta ótkende juqtyrylǵan ınfeksııany jáne ımmýndyq jaýap qalyptasýyn bildiretin IgG klasty antıdeneler óndiriledi.

Sonymen birge, eger adamda IgM klasynyń oń nátıjeli antıdeneleri (nemese IgM jáne IgG oń nátıjeli antıdeneleriniń eki klasy da) tabylsa, onda ınfeksııa 7-14 kúnge jýyq ýaqyt buryn juqtyrylǵan. Bul jaǵdaıda, test-tekserilýshi betperde taǵyp, óz aldyna oqshaýlaný jáne aýrýhanaǵa jatý máselesin sheshý úshin jedel járdem shaqyrtý kerek.

Eger IgG klasty antıdeneler oń nátıjeli bolsa – bul osy adamnyń koronavırýspen janasýy bolǵanyn nemese ımmýndyq jaýaptyń qalyptasýymen osy ınfeksııany ótkergenin kórsetedi.

О́kinishke oraı, turaqty ımmýnıtet qalyptasa ma álde joq pa jáne vırýstyń tasymaldanýy qanshalyqty uzaqqa sozylady, osylar jóninde qazirgi ýaqytta naqty derekter joq, sondyqtan osyndaı qorytyndyny alǵanda epıdemııaǵa qarsy sharalardy qadaǵalaý jalǵasyp, ańqadan alynǵan jaǵyndynyń PTR (polımerazalyq tizbekti reaksııa) taldaýy tapsyrylý kerek.

Teris test nátıjesin alý ınfeksııanyń joq ekenin nemese ınfeksııa juqtyrýdyń taıaýda bolyp, al antıdenelerdiń áli túzilip úlgermegenin aıǵaqtaı alady. Vırýstyń osylaı tasymaldanýy qorshaǵan qaýymǵa qaýipti bolýy múmkin, sondyqtan eger siz karantınde bolsańyz, oqshaýlaný tártibinde qala berý jáne barlyq aldyn alý sharalaryn qadaǵalaý kerek. Karantın aıaqtalǵanda ınfeksııa juqtyrylǵanyn túpkilikti joqqa shyǵarý úshin qaıtadan test tekserýinen ótý qajet.

Ekspress-testiler senimdiliginiń 90%-dan aspaıtynyn atap ótemiz, sondyqtan jaǵdaılardyń 10%-na deıin ári jalǵan-oń, ári jalǵan-teris nátıje berýi múmkin. Dıagnozdyń negizgi rastalý ádisi burynǵysha koronavırýs RNQ anyqtalatyn ańqadan alynǵan jaǵyndynyń PTR-taldaýy bolyp tabylady.

Joba «Cabı» qaıyrymdylyq qory men Bolat О́temuratov qorynyń qarjylyq qoldaýymen iske asyrylylady jáne memlekettik mekemeler bazasynda da, «Olımp» klınıkalyq-dıagnostıkalyq zerthanalar bazasynda da júzege asatyn bolady.

Sońǵy jańalyqtar

Qazaqtyń kúmis kómeı ánshileri

Rýhanııat • Keshe

Búgin aıt namazy oqyla ma?

Rýhanııat • Keshe

Búgin - Oraza aıt merekesi

Rýhanııat • Keshe

Maıdan dalasynan tabylǵan báki

Aımaqtar • 23 Mamyr, 2020

Jezqazǵanda 13 adam koronavırýs juqtyrdy

Koronavırýs • 23 Mamyr, 2020

Karantınde tıgizgen kómek umytylmaıdy

Aımaqtar • 23 Mamyr, 2020

Uqsas jańalyqtar