О́ziniń shırek ǵasyrlyq ǵumyrynyń – bes jylyn qazaqstandyq SentrKredıt banki ońtústikkoreıalyq KV Kookmin Bankpen berik áriptestik jaǵdaıynda ótkizip keledi. Strategııalyq áriptes BSK aksıonerleriniń quramyna óte bir kúrdeli kezeńde keldi: bul álemdik qarjy daǵdarysy «daýylynyń» asqynyp turǵan kezi edi, ol keıinnen jahandyq ekonomıkalyq daǵdarysqa ulasty. Iá, ýaqyt óte kúrdeli bolatyn, degenmen áriptester uzaq merzimge arnalǵan birlesken jobalardy júzege asyrýǵa jáne birigip jemisti jumys isteýge daıyn edi. Kookmin Bank álemdik daǵdarystyń óte bir kúrdeli kezeńinen ótip, BSK quramynan berik oryn alyp qana qoıǵan joq (bul týraly keıbir «sarapshylar» aıtqan bolatyn), sonymen birge, aksıonerlik kapıtalǵa óziniń qatysý dárejesin arttyrdy: 2008 jyly satyp alynǵan aksııalar paketi eki jyl ótkennen keıin BSK AQ aksııalary 30,55 paıyzdan 41,9 paıyzǵa deıin kóbeıtildi.
MEREITOI
Kookmin Bank qazaqstandyq bank «SentrKredıt Bankin» Ortalyq Azııa jáne Reseı aýmaǵyndaǵy óziniń tótenshe ókili retinde esepteıdi
О́ziniń shırek ǵasyrlyq ǵumyrynyń – bes jylyn qazaqstandyq SentrKredıt banki ońtústikkoreıalyq KV Kookmin Bankpen berik áriptestik jaǵdaıynda ótkizip keledi. Strategııalyq áriptes BSK aksıonerleriniń quramyna óte bir kúrdeli kezeńde keldi: bul álemdik qarjy daǵdarysy «daýylynyń» asqynyp turǵan kezi edi, ol keıinnen jahandyq ekonomıkalyq daǵdarysqa ulasty. Iá, ýaqyt óte kúrdeli bolatyn, degenmen áriptester uzaq merzimge arnalǵan birlesken jobalardy júzege asyrýǵa jáne birigip jemisti jumys isteýge daıyn edi. Kookmin Bank álemdik daǵdarystyń óte bir kúrdeli kezeńinen ótip, BSK quramynan berik oryn alyp qana qoıǵan joq (bul týraly keıbir «sarapshylar» aıtqan bolatyn), sonymen birge, aksıonerlik kapıtalǵa óziniń qatysý dárejesin arttyrdy: 2008 jyly satyp alynǵan aksııalar paketi eki jyl ótkennen keıin BSK AQ aksııalary 30,55 paıyzdan 41,9 paıyzǵa deıin kóbeıtildi. Jańa aksıonerlerdiń qoldaýyn barynsha sezingen BSK daǵdarys kezeńinde jáne daǵdarystan keıingi kezeńde táýekelderge qarsy turyp qana qoıǵan joq, sonymen birge, ulttyq bank reıtıngilerinde birneshe satyǵa kóterilip úlgerdi. Bul rette, banktiń «Qundylyqtardy baıyta otyryp» atty urandy basshylyqqa alýy tegin emes. Áńgime ózara teń áriptestik qundylyqtary, bıznes qundylyqtary, dástúr sabaqtastyǵynyń qundylyqtary bolyp otyr.
Bankter basqa elderge memleketaralyq saıası jáne dostyq qatynastar damyǵan kezde ózderiniń kásipkerlerimen jáne klıentterimen jumys isteýge qolaıly jaǵdaı jasalyp tıimdi ınvestısııalyq ahýal qalyptasqan kezde ǵana barady. Osy turǵydan kelgende Kookmin Banktiń bul qadamynyń jetistigi joǵary boldy: 2010 jyly eki eldiń dıplomatııalyq qatynastarynyń qalyptasqanyna 21 jyl toldy.
– 2012 jyly Qazaqstan jáne Koreı memleketteriniń prezıdentteri resmı saparlarymen almasty. Tek sońǵy 5 jyl ishinde ǵana eki eldiń kóshbasshylary 5 kezdesý ótkizdi. Mine, naq osyndaı joǵary dárejedegi belsendi dıalogtar eki memlekettiń ártúrli salalaryndaǵy ekonomıkalyq baılanystyń damýyna ıgi yqpal etkendigi sózsiz, – dep atap kórsetti KV Kookmin Bank basqarmasynyń tóraǵasy Lı Kon Ho.
– Sonymen birge, koreılerdiń Qazaqstandy meken etken 75 jyl ishinde koreı halqynyń úsh býynynyń ókilderi qalyptasty. Olar ózderiniń salt-dástúrlerin saqtap qana qoımaı, qazaqstandyq qoǵamǵa úndestikpen qosyldy. Keıbir rette, Qazaqstandaǵy koreıler dıasporasyn «tórtinshi júz» dep te ataıdy, ıaǵnı olar aıaǵynda nyq tur, joǵary bedelge ıe jáne respýblıkada ózderiniń laıyqty oryndaryn alǵan.
Bul oraıda eleýli ekonomıkalyq jaǵdaılar da bar: sońǵy eki onjyldyq ishinde Ońtústik Koreıanyń tikeleı ınvestısııasy 4 mıllıard dollardan asty. 2006 jyldan beri koreılik ınvestısııalardyń basym bóligi ınfraqurylym, óndiris jáne joǵary tehnologııa salalarynyń úlesine tıedi. Máselen, qazirgi kezde respýblıkada ońtústikkoreıalyq kapıtaldyń qatysýymen 800-ge jýyq birlesken kásiporyn jumys isteıdi. Olardyń qatarynda LG International jáne LG Electronics; Samsung; SK Corporation; «EnTı-Sı»; «Rıteks»; Ssangyong Kia jáne Hyundai avtokólik kompanııalary. Bular avtokólikter qurastyrý zaýyttaryn saldy. Korea Electric Power Corp ulttyq energetıkalyq kompanııasy elektr taratý jelilerin salýǵa jáne elektr stansalaryn jaraqtandyrýǵa kómektesedi. Dongil Highvill, Hanjin, Sung Won Yurim Qazaqstanda turǵyn úı qurylysyn júrgizedi. Sonymen birge, Qazaqstanda «Hanhva sekıýrıtız», «Hende sekıýrıtız», Daewoo Capital kompanııalary baǵaly qaǵazdarmen belsendi jumys jasaýda. Koreı bıznesiniń qatysýymen iri jobalar júzege asyrylýda. Bul rette, ADA Oil LLP munaı kompanııasy, Koream National Oil Corporation memlekettik ońtústikkoreıalyq konsorsıýmynyń jobalaryn erekshe atap ótýge bolady. Máselen, kompanııa «QazMunaıgaz» UK» AQ-pen áriptestik sheńberinde Kaspıı teńiziniń ońtústik bóligindegi Jambyl ken ornyn ıgerýde. Bul kenishtegi munaı qory mıllıard barrel dep boljanýda. Koreılik jáne qazaqstandyq kompanııalardyń konsorsıýmy jalpy quny 4 mıllıard dollar bolatyn munaı-hımııa kesheniniń qurylysyn «jasyl» kómirmen jumys isteıtin Balqash jylý elektr stansasynyń qurylysyn salýda. Sondaı-aq, ÚIID memlekettik baǵdarlamasy sheńberinde respýblıkada jalpy quny 8 mıllıardtan 9 mıllıard dollar bolatyn birqatar jobalar júzege asyrylýda. Sóıtip, Ońtústik Koreıa óziniń ozyq tehnologııalarymen «Qazaqstan-2030» jáne «Qazaqstan-2050» Strategııalyq baǵdarlamalarynyń áleýmettik-ekonomıkalyq salalaryn damytýǵa ólsheýsiz úles qosýda.
Mine, koreıalyq bıznestiń respýblıkadaǵy osyndaı belsendiligi, onyń Qazaqstan ekonomıkasyndaǵy alatyn orny koreılik KV Kookmin Bank bankiniń Qazaqstannyń qarjy rynogyna kirýine sebep boldy. Mine, endi, 5 jyl merzim ótkennen keıin bul jobanyń bank sektoryndaǵy birlesken jobalar ishindegi eń eleýli de tabysty joba bolǵandyǵyn atap aıtýǵa bolady. Áriptesterdiń aıtýynsha, birinshi besjyldyq jeńil bolǵan joq, alaıda onyń jemisi máýeli boldy.
– Osy ýaqyt ishinde KV Kookmin Bankke ártúrli qyzmet salasynyń sheshýshi ókilettikteri berildi, – dep atap kórsetedi KV Kookmin Bank basqarmasynyń tóraǵasy Lı Kon Ho. BSK quramyna bank top menedjerleri dárejesindegi belsendi qyzmetkerler jiberildi, bank qyzmetkerleri úshin jáne laýazymdy tulǵalar úshin oqý baǵdarlamalary júzege asyryldy. Sóıtip, Kookmin Bank eki bank arasyndaǵy áriptestik qatynastardyń damýy úshin qoldan kelgenniń bárin jasady. KV-men áriptestiktiń arqasynda BSK búginde – bıznesti damytýdyń jáne qorjyndardy sapaly basqarýdyń ońtaıly júıesi jasalynǵan klıentterdi qorǵaýdyń jáne qarjylyq qaýipterdiń aldyn alý maqsatynda ishki kúshti baqylaý júıesi bar bank retinde tanyldy. Qorjyn qurylymdaryn jaqsartý maqsatyndaǵy shyǵyndar qysqartylǵan, aktıvterdiń, qyzmet kórsetý servısteriniń, ónimderdiń sapasyn arttyrý jónindegi jumys júıelengen. Mine, osynyń bári «búgingi BSK-ny» basqalardan erekshe daralandyryp turady.
Áriptesterdiń aıtýynsha, daǵdarys tolyqtaı aıaqtalǵan joq, rynok áli de burynǵy aınalym kólemine jáne burynǵy belsendiligine jetken joq. Aldaǵy jumys aýqymy úlken.
– О́kinishke qaraı, ázirge rynok Banktiń qaıta qurylymyn tolyq dárejesinde baǵalaı almaıdy, – deıdi Lı Kon Ho myrza. – Sonyń saldarynan ázirge bank ınvestorlar úshin joǵary ınvestısııalyq tartymdylyqqa ıe bola almaı otyr. Bul rette meniń aıtaıyn degenim, aksııalardyń jáne basqa da baǵaly qaǵazdardyń quny óspeı otyr, qor rynoktarynda belsendilik joq. Oǵan qosa, álemdik qarjy daǵdarysy da óziniń salqynyn tıgizdi. Sondyqtan BSK jáne KV arasyndaǵy jemisti yntymaqtastyq baılanystarǵa qaramastan qorjyndar sapasyn arttyrýda eleýli máseleler bar. Degenmen, Qazaqstandaǵy bıznes ortasyndaǵy kúrdeli jaǵdaılarǵa qaramastan BSK komandasynda qalyptasqan jigerlilik pen toptasqandyq aldaǵy ýaqytta óziniń jemisin beredi. Kookmin Bank BSK-ny qoldaý jolynda óziniń kúsh-jigeri men múmkindikterin aıamaıdy. Koreılik qarjy uıymynyń BSK-ǵa salǵan ınvestısııasy – Koreı qarjy sektorynyń tarıhyndaǵy eń iri ınvestısııa bolyp tabylady. Sondyqtan biz osyndaı aýqymdaǵy kelisimderdiń taıaý ýaqytta óz jemisin beretindigine senimdimiz. Ol ol ma, biz Ortalyq Azııa jáne Re seı alańdarynda BSK-nyń Kookmin Bankin almastyrýshy bank bolatyndyǵyna senimdimiz. Sózimniń qorytyndysynda banktiń barlyq qyzmetkerlerin jáne top menedjmentin bank tarıhyndaǵy asa zor tarıhı oqıǵa – jıyrma bes jyldyq mereıtoıymen quttyqtaımyn.
BIZDIŃ ANYQTAMA
KV Kookmin Bank Koreıa Respýblıkasyndaǵy eń iri bankterdiń biri bolyp sanalady. 2013 jyldyń tamyz aıynyń sońynda halyqaralyq reıtıngtik agenttik úshtiginiń málimeti boıynsha onyń reıtıngi mynandaı boldy: Standard & Poor’s – «A»; Moody’s – «A1»; Fitch – «A»;. The Banker (2012 j. shilde) málimetine qarasaq álemdegi 1000 bank reıtınginde KV Kookmin Bank 72-shi oryndy ıelenedi. KV Kookmin Bank – korporatıvtik bıznes, shaǵyn jáne orta bıznes pen jeke tulǵalar rynogynda kóshbasshy bolyp tabylady. 2012 jyldyń sońynda bank aktıvi 243 mıllıard dollardy qurady. Klıenttik baza kólemi 2013 jylǵy maýsymda 30 mıllıon klıentke teń boldy. Koreıanyń qarjylyq baqylaý qyzmetiniń derekterine súıensek, 2012 jyldyń sońynda KV Kookmin Bank óziniń seriktesteri men fılıaldarynyń júıesi arqyly álemniń 10 memleketinde bólimsheleri men ofısterin ashqan. Onyń ishinde Qazaqstan, Vetnam, Japonııa, QHR bar.
Vladıslav LI: KADR. TÁJIRIBE. BEDEL – BANKTIŃ QUNSYZDANBAITYN QYMBAT QAZYNASY
SentrKredıt Banki óziniń shırek ǵasyrlyq mereıli merekesin atap ótedi
Árbir kezeńniń ózine tán qaıtalanbas erekshelikteri bolatyny belgili. 1998 jyly 100 myń keńestik rýblge 20 «Jıgýlı» avtokóligin satyp alýǵa nemese jeke-menshik bank qurýǵa bolatyn edi. Árıne, ol úshin erekshe batyldyq, shyn táýekelshildik qajet. Tipti, júreginiń túgi bar batyrlar úshin de bul barynsha táýekeldi qajet etetin batyldyq edi. Temirdeı tártibi dáýirlep turǵan Keńes Odaǵynda jekemenshik uǵymy qalyptaspaǵan, al qandaı da bir kásipkerlikpen aınalysý zań júzinde birneshe qylmystyq baptarmen jazalanatyn. Mine, osyndaı jaǵdaıda taqyr jerden jaı ǵana kooperatıv emes, bútin bir jekemenshik bank qurý kózsiz erlikpen para-par edi. Ekonomıkalyq jáne antagonıstik qatynastar taıtalasqa túsken, eki júıe birin-biri moıyndamaı kúresip jatqan kezde, Qazaq KSR-inde alǵash ret Almaty Ortalyq kooperatıvtik banki qurylǵan edi. Bul sol bir shıelenisti kezeńde irgetasy qalanǵan búgingi «SentrKredıt Banki» aksıonerlik qoǵamy bolatyn.
О́tkenge oı júgirtsek
– Túbegeıli ózgerister dáýirlep turǵan sol bir kezeńde bul asa bir qorqynyshty qubylys bolǵan joq, – deıdi banktiń 25 jyldyq mereıtoıy qarsańyndaǵy ekeýara áńgimemizdiń keıipkeri, «SentrKredıt Banki» AQ basqarmasynyń burynǵy tóraǵasy Vladıslav Lı meniń qobaljyǵan kóńilimdi basyp. – Ol kezde elimizde kásipkerlik týraly ıdeıalar keń qanat jaıǵan bolatyn. Bul naýqan 1988 jyldyń kókteminde qabyldanǵan «KSRO-daǵy kooperasııa týraly» Zańnan keıin bastaý aldy. Bul óndiris salasynda kooperatıv qurýǵa múmkindik beretin birinshi naryqtyq zań bolatyn. Sol kezeńde Nıkolaı Ryjkovtyń úkimeti naryqty taýarlarmen qamtamasyz etý jolynda ekonomıkada birqatar tájirıbeler jasaýǵa kóshken edi. Bul zań óz kezeginde buryn Odaq kóleminde zańsyz dep tanylǵan kásipkerlik qyzmetti zańdastyrdy. Bul qujatta kópshiliktiń nazaryna birden ilige qoımaıtyn, 2-3 joldan turatyn tujyrym boldy. Atap aıtqanda, zańnyń kooperatıvter qurý týraly bóliminde kooperatıvter jáne olardyń odaǵy kooperatıvtik bank uıymdastyra alady degen tujyrym boldy. Aqıqatyn aıtsaq, zańdaǵy osy bir eleýsiz tujyrym is júzinde naryqtyq bank qyzmeti júıesiniń bastalýynyń irgetasy boldy.
– Bul eleýsiz joldardyń bolashaǵyna alǵash ret basa nazar aýdarǵandar kimder edi?
– Zańdaǵy osy tujyrymnyń tuńǵıyǵyn alǵash túsingen Baqyt Baıseıitov edi. Ol osy ıdeıany júzege asyrýǵa bar bolmysymen den qoıyp, kooperatıvtik bank qurý qajettigi jóninde bizdiń barlyǵymyzǵa jan-jaqty túsinik beretin. Is júzinde bul me
