Qazirgi ýaqytta koronavırýs jaıynda senimdi aqparat alýǵa arnalǵan jekelegen sheshimder men resýrstar kóptep tabylady. Kesel jónindegi tolyqqandy kóriniske ıe bolý úshin qazaqstandyq paıdalanýshynyń bir mezgilde birneshe derekkózdi sholýyna týra keledi, olar: Telegram-daǵy statıstıka, ınternettegi syrqat belgileri, elektrondy úkimet portalyndaǵy aýrý juqtyrǵandar kartasy, DDU saıtyndaǵy nyshandar men qorǵaný ádisteri. Oǵan qosa, keıbir resýrstar kóbine-kóp kompıýter monıtory arqyly qaraýǵa eseptelgen, telefonnan kórýge yńǵaısyz. Osy jáne basqa da sebepter atalǵan servısti ázirleý ıdeıasyn qolǵa alýǵa sebepshi boldy.
Servısti bot túrinde iske asyrý ıdeıasy halyqaralyq tájirıbege negizdelgen. Microsoft-tyń koronavırýs jónindegi botyn 18 mln-nan astam adam paıdalandy. Fınlıandııada CoronaBot kómegine eki apta ishinde 73 myń adam júginip, olar 1,5 mln habarlama joldady. Osy sheshimder meılinshe tanymaldyqqa ıe bolyp, bot paıdalanýshylaryn aldyn ala testileý nátıjelerine súıený arqyly aýrý juqtyrǵandar sanynyń kúrt artýyn boljaýǵa múmkindik berdi.
CoronaApp-tyń basty ereksheligi – bottyń tolyq qoldanba retindegi atqarym júıesiniń keńdigi. Statıstıka jáne juqtyrǵandar kartasy boıynsha qajetti barlyq aqparatty alýdan bólek, paıdalanýshylar DDU-nyń aldyn ala dıagnostıkalaý ádistemesi boıynsha baıqalǵan aýrý nyshandary negizinde skrınıngten de óte alady. Test nátıjesi boıynsha derbes keńester beriledi. Sonymen qatar servıs resmı derekkózderden alynǵan ózekti jańalyqtardy usynyp, aýrý belgilerimen qanshalyqty tanys ekenińiz jóninde testten ótýge kómektesedi. Ári bot ishinde koronavırýsqa qatysty túrli paıdaly resýrstarǵa siltemeler ornalastyrylǵan. Máselen, dárigerden onlaın keńes alýǵa bolatyn qoldanbaǵa silteme.
«Kesel jóninde adamdar neǵurlym kóbirek bilgen saıyn, soǵurlym kóbirek ózderin jáne jaqyndaryn qorǵaı alady, – deıdi Aitu jobasynyń jetekshisi Aleksandr Denısenko. Biz osyndaı qysyltaıań shaqta sizderdiń jáne jaqyndaryńyzdyń densaýlyǵyn saqtaýǵa kómektesetin paıdaly da mańyzdy servıster ázirleýdemiz».
Bir aıta ketetini, Qazaqstanda bul sekildi servıster osyǵan deıin jasalmaǵan. Anti-corona.kz qazaqstandyq saıty bar, biraq ol tek veb-nusqada. Telegramdaǵy bottar bolsa, olardyń jańalyq oqý nemese dıagnostıkadan ótý jaǵynan alǵanda atqarym aıasy tar. Al mobıldi qoldanbalar arasynda CoronaApp-qa uqsas servıster Qazaqstanda joq.
CoronaApp sekildi kópfýnksııaly servıster – zamanaýı tehnologııalardyń sońǵy trendi. Aitu bot-servısterin qurý kezinde qoljetimdi UI(user interface) komponentterdiń mol jıyntyǵy messendjer ishinde bútin bir ınternet-dúkendi op-ońaı qurýǵa múmkindik beredi, túrli sıfrly sheshimderdiń basyn biriktiredi jáne birneshe qoldanbany paıdalaný qajettiliginen aryltyp, adam ómirin jeńildetedi. Mysaly, Aitu-daǵy eń tanymal servısterdiń biri – baspana alýǵa arnalǵan memlekettik baǵdarlama boıynsha bot-kómekshi «7-20-25» paıdalanýshylarǵa olardyń baǵdarlama talaptaryna saı keletinin anyqtaýǵa, aı saıynǵy tólem men nesıe boıynsha artyq tólemdi esepteýge, anaǵurlym yńǵaıly óteý kestesin, turǵyn úı keshenderi men baǵdarlamaǵa qatysýshy seriktes-bankterdi tańdaýǵa jáne qajetti qujattardyń tolyq tizimimen tanysýǵa kómektesedi. Endi 10-15 qoldanbada otyrýdyń qajeti joq. Barlyǵy bir ortada qoljetimdi.
