Elimizdegi karantın ýaqytynyń mamyrdyń 11-ine deıin uzartylýy eldiń kóńilin jubatqandaı boldy. Sebebi sáýirdiń 30-ynan mamyrdyń 11-ine deıin on kúnniń ishinde alty kúni demalys, mereke kúnderi eken. Sondyqtan qyrqyna shydaǵan el-jurt qyryq birine de shydaıdy dep oılaımyn.
Prezıdent óz málimdemesinde eldiń kókeıinde júrgen kóp suraqqa jaýap berip, halyqty sabyrǵa shaqyrdy. Dúnıejúzinde 3 mıllıonnan astam adam osy aýrýǵa shaldyqqany aıtyldy. Bizdiń elimizde de aýyrý juqtyrǵandar azaımaı tur. Onyń ishinde densaýlyq saqtaý salasynyń qyzmetkerleri, ıaǵnı dárigerlerdiń birinshi bolyp, halyqty qutqaramyn dep júrip, ózderiniń juqtyrǵany, osy aýrýǵa shaldyqqany ókinishti jaǵdaı. Sondyqtan qazirgi qabyldanyp jatqan saqtyq sharalary óte durys, buǵan túsiniktikpen qaraýymyz kerek.
Barlyq medısına, densaýlyq saqtaý salasyna jaǵdaı jasalyp jatyr. Eki aptanyń ishinde juqpaly aýrýlardy emdeıtin aýrýhana salyndy. Bul bizdiń memleketimizdiń múmkindigin kórsetedi.
Karantın ýaqytynyń sozylýy óz qaýipsizdigimizdi saqtaýǵa, Qazaqstannyń ár azamatyna qajet. Elimizde birden tıisti sharalar qoldanǵannyń, ózimizdi ózimiz qorǵaǵanymyzdyń arqasynda qıyndyqtardyń birazyn eńserdik jáne aýyrýdyń órship keteýine tosqaýyl jasadyq. Meniń paıymdaýymsha, sáýirdiń aıaǵynan bastap indettiń azaıatyny jóninde saraptama bar.
Qıyn kezeńde memleket tarapynan elge kómek berilip jatyr. Bıýdjetten bıznes salasyna, ásirese shaǵyn jáne mıkrobızneske, jumyssyz qalǵandarǵa, búgingi tańda 4 mln 750 myń adam kómek aldy. 570 myń azamat azyq-túlikpen qamtamasyz etildi. Kommýnaldyq tólemder jeńildetilip, bir jarym mıllıonnan astam adamǵa kómek kórsetildi. Nesıe alǵandar da shet qalmady, olardy keıingi qaldyrý máselesi sheshilip jatyr. Árbir shaǵym, ár adamnyń ótinishi jerde qalyp jatqan joq. Muny Prezıdenttiń apparatynan bastap, Úkimet, Nur-Otan partııasy, ákimshilikter kúndelikti baqylap, monıtorıng jasap otyr.
Málimdemedegi taǵy bir mańyzdy másele – jumys ornyn jáne eńbekaqy kólemin azaıtpaý maqsatynda iri kompanııalarǵa kómek kórsetý máselesi kóterildi jáne onyń tizimin qazir Ulttyq ekonomıka mınıstrligi jasap jatqandyǵy, ol tizimge tek asa mańyzdy kompanııalar ǵana engiziletini sóz boldy. Bul másele der kezinde durys nazarǵa ilindi dep esepteımin. Endi ony ashyq túrde, jarııaly túrde ótkizý óte mańyzdy. Sebebi qazir áleýmettik jelilerde kóp synalyp, keıbireýlerdiń aıtýyna qaraǵanda, tabysy úlken kompanııalar da tizimge kirip jatyr degen san alýan pikir qaıshylyqtary aıtylyp júr. Soǵan baılanysty bul egjeı-tegjeıli qaralyp, tek qana tıisti kompanııalarǵa, onyń ishinde qajettigi joǵary, negizinen aýyl sharýashylyǵy,tamaq óndiretin kompanııalarǵa ǵana beriledi dep oılaımyz.
Málimdemede karantın bitkennen keıin, búkil álemdegi daǵdarysqa baılanysty bizge de daǵdarys jaǵdaıyna daıyndalý qajettigi, Elbasynyń 24-sáýirde Qaýipsizdik keńesindegi júktegen tapsyrmalaryn júzege asyrý jaıy eskertildi.
Joǵaryda tıisti kompanııalarǵa, elimizdiń ekonomıkasyna ózderiniń qomaqty úlesin qosatyn kompanııalarǵa kómek berý qarastyrylǵanyn atap óttim ǵoı. Buǵan elimizdiń tolyq múmkindigi bar. Qazir bizdiń Ulttyq qorymyzda úsh jyldyq bıýdjettiń qarjysy saqtalǵan. Dál qazirgi ýaqytta bıýdjetke jetispeıtin jaǵy sol qordan qarastyrylýda.
О́zderińiz bilesizder, táýelsizdik alǵan alǵashqy jyldary qandaı qıyndyq kórdik. Ol kezde ınflıasııa 2500 prosentke deıin jetip, aılyq, zeınetaqylar alty aıǵa deıin keshiktirilip berilgen kezeńnen de ótkenbiz. Keıingi jyldardaǵy álemde bolǵan daǵdarystar da sol Ulttyq qordyń arqasynda biz qıyndyqty tezirek eńserdik. Búgingi kúni de Ulttyq qordyń arqasynda sondaı kómek bolady, bolyp ta jatyr.
Azyq-túlik qoryna keletin bolsaq, Qazaqstan árbir adam basyna eseptegende dúnıejúzinde bes aldyńǵy memlekettiń qataryna kiredi. Bir ǵana mysal keltireıin, bizde jylyna ár adam basyna shaqqanda 1 tonnadan astam bıdaı óndiriledi. Azyq-túliktiń atasy da, anasy da sol nannan turady. Budan basqa da azyq túlik qory barshylyq. Sondyqtan kez kelgen jaǵdaıda bizdiń tyǵyryqtan shyǵýǵa múmkindigimiz bar. «Birligi kúshti el ozady» dep danalarymyz aıtqandaı, búkil el bolyp, bir-birimizge ıyq tirep, qoldaý kórsetsek bul ýaqytsha qıyndyqtan da laıyqty shyǵarymyz anyq. Osy maqalany daıyndap otyrǵanymda bir jaqsy habar oqydym. Onda Sıngapýr tehnologııa jáne Massachýsettiń tehnologııa ýnıversıtetteriniń boljamdary boıynsha Qazaqstanda osy ústimizdegi, Sáýir aıynyń aıaǵynda koronavırýspen aýrýdyń joǵary deńgeıi bitip, ary qaraı tómendeı kele, arǵy aıdyń aıaǵyna qaraı 97 prosentke qysqarady dep jazylǵan. Aıtqandary tezirek bolǵaı dep tileımiz!
Sáýir aıynyń aıaǵy men mamyr aıynyń basyna qasıetti Ramazan aıy dál kelip otyr. Bul búkil musylman qaýymǵa, qazaqstandyqtarǵa jaqsylyq, baqytty kúnder syılaıtyn aı bolsyn. Ár otbasyndaǵy nıet-tilek qabyl bolsyn. 1-mamyr Qazaqstan halqynyń birligi kúni, 9-mamyr Uly Jeńistiń 75 jyldyǵy, osy merekelerdi ótkizip, sál shydap, bir-birimizdi sabyrǵa shaqyryp, karantınnen aman-esen ótip, ómirimizdi beıbit, jaqsy kúnderde jalǵastyratyn bolaıyq!
Ersultan BEKTURǴANOV,
Májilis depýtaty, Nur Otan fraksııasynyń múshesi:
