Qoǵam • 06 Mamyr, 2020

Tolǵamdy tujyrym, qarapaıym qaǵıda

390 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Ońashalyq – oı ormanyn aralar sát. Adamzat balasy úshin synaq merzimi jumyr basty pendeni san qııalǵa jeteleıdi. Elimizdiń bas basylymynda Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń «Elimiz bul qıyndyqtan shyńdalyp shyǵady» atty suhbatyn oqyp, kóńilge kóp oı túıip otyrmyz.

Tolǵamdy tujyrym, qarapaıym qaǵıda

Bul joly da Prezıdent qara orman halyqty tolǵandyrǵan kóp máse­le­lerdi qaýzady. «Abaı óziniń «tolyq adam» tujyrymyn mıras etse, ál-Farabı «baqytqa jetý jolyndaǵy qaıyrymdy qoǵam» qaǵıdasyn ósıet etip qaldyrdy. Uly oıshyldardyń ádildik pen izgilik jónindegi ustanymy barshaǵa belgili. Meniń «Halyq úni­ne qulaq asatyn memleket» atty tujy­rymdamam osy qaǵıdalarmen únde­sedi», deıdi Memleket basshysy.

Meniń uǵymymda ulylardy ulyq­taý, olardyń eńbegi men esimin jań­ǵyrtý urpaq úshin ónegeli óris bolýǵa tıis. Ál-Farabı, Abaı toıla­ry­nyń be­­re­ri de, bederi de sol uly­lyqqa ja­­qyn­daý.

Bul toılardyń Abaısha aıt­qan­da, «bosqa mal shashpaq emes», órke­nıettiń órine bastar ulaǵatymen máń­­gi este qalǵany abzal. Sonaý bir jy­ly ýkraınnyń uly aqyny Taras Shev­­chenkonyń kúnderine qatysqanym bar. Kanevtegi Taras jerlengen bıikte myńdaǵan halyqty kórdim. Qara tas­ty aıalap, minájat etken eldi kórdim. Jurttyń ulylyqqa taǵzym etip, shyn mahabbatpen jarysa Taras jyrlaryn oqyǵanyna tebirendim. Sonda turyp: «Shirkin, bizdiń Abaıdyń Jıdebaıy qazaq balasy tabynyp barar, saǵynyp barar orynǵa aınalsa ǵoı», dep arman­daǵan sátim eske túsip otyr.

Abaı, ál-Farabı – máńgilik ónege. Adamzat balasy aqyl-oı armanyna túsken mynaý almaǵaıyp dúnıede bul esimder eki juldyz sekildi jarqyraı be­redi.

Urpaqty ulylyqtyń ulaǵatyn sezine alardaı tárbıelesek, qasıet­ti qazaq jurtynyń da baq-talaıy janbaq. Dańǵazalyq pen bos maq­tan­nyń ýaqyty ótkenin osy maqalanyń ón boıynan baıqadym. Toı ótkizýdiń de jańa formalaryn izdeý kerek shy­ǵar.

El basshysy parasat bıiginen oı tolǵapty. Júrekke jeter qarapaıym qaǵıda.

 

Ǵalym JAILYBAI,

aqyn, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri