Aımaqtar • 21 Mamyr, 2020

Shyǵys Qazaqstan: О́skemende «Abaı jáne álemdik órkenıet» atty halyqaralyq konferensııa ótti

131 retkórsetildi

Keıin búkil Evropa izdep júrip oqıtyn bolady.

Búgin S.Amanjolov atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan memlekettik ýnıversıtetinde Abaı Qunanbaıulynyń 175 jyldyǵyna oraı «Abaı jáne álemdik órkenıet» atty halyqaralyq ǵylymı-praktıkalyq konferensııa ótti.

Túrkııa, Nıderland, Polsha sııaqty memleketter men otandyq abaıtaný ǵylymyndaǵy  belgili ǵalymdar baıandama jasaǵan konferensııaǵa «Zoom» platformasy arqyly alys-jaqyn shetelder men respýblıkanyń túkpir-túkpirinen 100-den astam ǵalymdar, oqytýshylar, jýrnalıster, magıstranttar men stýdentter qatysty. Konferensııany «Abaıtaný» ǵylymı-zertteý ınstıtýtynyń dırektory, professor Aıjan Kartaeva júrgizdi.

m

Konferensııany ýnıversıtet rektory Muhtar Tólegen kirispe sózimen ashyp, abaıtanýdyń bilgiri, áıgili ǵalym Mekemtas Myrzahmetulyn 90 jasqa tolǵan mereıtoıymen quttyqtap, ǵalymnyń bul konferensııaǵa qatysýy sharanyń mán-mazmunyn arttyra túskenin atap ótti. Kelesi kezekte sóz alǵan Mekemtas Myrzahmetuly Abaıdyń Batysynan Shyǵysy basym ekendigin naqty tujyrymdarmen dáleldep bere otyryp aqynnyń «Tolyq adam» ilimine keńinen toqtaldy. Atalmysh ilimdi mektepter men JOO-da oqytýǵa arnalǵan oqýlyq jasalǵanyn, endi oqytyla bastaıtynyn aıtty. Ǵalymnyń pikirinshe, bul eńbekti tek qazaq halqy emes, aldymen túrki álemi, keıin búkil Evropa izdep júrip oqıtyn bolady.

o

Budan keıin sóz kezegi Túrkııanyń Fyrat ýnıversıtetiniń professory Erjan Alkaııaǵa berildi. Sheteldik ǵalym «Uly Abaı túrki áleminde» atty baıandamasynda Abaı Qunanbaıulynyń túrki álemi ádebıetindegi orny týraly sóz qozǵaı kelip, Túrkııadaǵy hákim atyndaǵy mektepter, kósheler, saıabaqtar men uly aqynnyń eskertkishteri, ómiri men shyǵarmashylyǵy týraly jaryq kórgen kitaptar, jazylǵan dıssertasııalar men maqalalardy tanystyrdy.

Konferensııada M.Áýezov atyndaǵy Ádebıet jáne óner ınstıtýtynyń Abaıtaný jáne jańa dáýir ádebıeti bóliminiń meńgerýshisi, professor Serikqazy Qorabaı «Ǵalamdyq mádenıet ǵulamasy» atty baıandamasyn oqydy. Nıderland elinen konferensııaǵa qatysyp otyrǵan «Evrazııalyq perspektıva» kompanııasynyń prezıdendi, PhD doktor, professor Zıfa Muratqyzy Áýezova Abaı óleńderi men ánderiniń aǵylshyn tiline aýdarylýy jaıyn sóz etti. Ǵalymnyń aıtýynsha, uly aqyn shyǵarmalaryn ózge tilderge aýdararda orys tilinen qaraǵanda túpnusqamen jumys isteý ıaǵnı qazaq tilindegi nusqasyn aýdarý tıimdi.

Zıfa Muratqyzynan keıin Polshanyń Varshava ýnıversıteti, Saıası ǵylymdar jáne halyqaralyq qatynastar fakýltetiniń doktaranty Jandos Qarynbaev «Qunanbaı áýleti jáne polıak zııalylary: kópqyrly baılanystardyń jylnamasyna sholý» atty baıandamasyn usyndy. Polsha elinde qazaqtarǵa, sonyń ishinde Shyǵys Qazaqstanǵa, Qunanbaı áýletine qatysty jınaqtalǵan derekter konferensııaǵa qatysýshylardy ózine tarta tústi.

Odan keıingi kezekte Abaıdyń «Jıdebaı-Bórili» memlekettik tarıhı-mádenı jáne ádebı-memorıaldyq qoryq-murajaı dırektory Turdyqul Shańbaı «Ahmet Baıtursynulynyń abaıtanýdaǵy róli» taqyrybynda mazmundy baıandama jasap, sóziniń sońynda konferensııaǵa qatysýshylardy murajaı ujymymen birlese jumys jasaýǵa shaqyrdy.

Segizinshi sóz kezegi M.Áýezov atyndaǵy Ádebıet jáne óner ınstıtýty Ejelgi dáýir jáne túrkologııa bóliminiń meńgerýshisi Tóráli Qydyrǵa berildi. Baıandamashy tyńdarmandarǵa Abaıdyń shyǵysqa qatysy týraly qundy derekterdi tereńinen tolǵady. Konferensııanyń sońǵy baıandamashysy Polshanyń Varshava ýnıversıetiniń doktoranty Saltanat Kúzembaeva shet elderdegi Abaı ortalyqtarynynyń Qazaqstan ımıdjin qalyptastyrýdaǵy róline keńinen toqtaldy.

Dáýletberdi Jekeıuly

 

О́SKEMEN

Sońǵy jańalyqtar

ForteBank: Bir dollar – 388 teńge

Qazaqstan • Búgin, 15:35

Áke rýhynan qýat alǵan qaısar jan

Rýhanııat • Búgin, 11:54

Abylaıhannyń aq joly

Aımaqtar • Búgin, 10:05

Uqsas jańalyqtar