04 Qazan, 2013

Baılyǵyn aıtpa, baǵasyn aıt!

372 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Qostanaıda bıyl birinshi ret kúzgi jármeńke ótkizildi. Jár­meńkeniń ajary men molshy­lyǵyn tek kózben kórgen lázim. Qalanyń ortalyq atshaptyrym alańynda satýshy men alýshydan ıne shanshar oryn joq. Qarbyzdyń da, qozynyń da pisetin ýaqyty. Dıqan da, sharýa da, omartashy da jazdaıǵy eńbeginiń jemisin osynda alyp keldi. Bıylǵy kúzdiń alǵashqy jármeńkesi bolǵandyqtan Qostanaı qala­lyq ákimdigi, oblystyq aýyl­sharýashylyq basqarmasy onyń sán-saltanatyna da úlken mán beripti.

Qostanaıda bıyl birinshi ret kúzgi jármeńke ótkizildi. Jár­meńkeniń ajary men molshy­lyǵyn tek kózben kórgen lázim. Qalanyń ortalyq atshaptyrym alańynda satýshy men alýshydan ıne shanshar oryn joq. Qarbyzdyń da, qozynyń da pisetin ýaqyty. Dıqan da, sharýa da, omartashy da jazdaıǵy eńbeginiń jemisin osynda alyp keldi. Bıylǵy kúzdiń alǵashqy jármeńkesi bolǵandyqtan Qostanaı qala­lyq ákimdigi, oblystyq aýyl­sharýashylyq basqarmasy onyń sán-saltanatyna da úlken mán beripti.

Qala mańyndaǵy saıajaı ıelerin de jármeńkege kelip ónimderin satýǵa, osy kórmeni uıymdastyrý isine atsalysýǵa shaqyrdyq. Saıa­jaıda kókónisten bastap sırek kezdesetin jıdek, gúl, jemiske deıin ósiredi. Sonyń barlyǵyn da qalalyqtar kórmeden qyzyqtaı alady, deıdi Qostanaı qalasy ákimdigi aýyl sharýashylyǵy bóliminiń basshysy Baıbosyn Murzın. Degenmen, jármeńkeni baıytqan negizinen oblystyń 14 aýdany men qalalarynan kelgen aýylsharýashylyq ónimderin óndirýshiler bolyp tabylady. Olar qalalyqtarǵa osy joly 140 tonna túrli azyq-túlik ákeldi. Onyń ishinde 70 tonna kartop pen kókónis, 30 tonna et, 162 myń dana jumyrtqa jármeńke molshylyǵyn jasady. Jármeńkeniń sáni men baılyǵy óz aldyna, onyń baǵasy dalalyq pen qalalyqty birdeı qýantty. Onda iri qara etiniń kılogramy 800-900 teńgeden satyldy. Al ony bazardan 1200 teńgeden alasyń. Jazdyń jańbyrly bolýynan kók shóp belýardan kelip, shabyndyqta maldyń jony ǵana kórinip jatty. Shópke semirgen mal etiniń ajary qandaı, biri et, biri maı! Et satatyn sórelerge qalalyqtar kezekke turyp, az ýaqyttyń ishinde ettiń túr-túrin pyshaq ústinen bólip áketti. Mundaı baǵa tek alýshyny ǵana mes, satýshyny da qýantty.

–Jazdaı baqqan maldy kúzde satyp pul etpeseń, onyń paıdasynan zııany artyp ketedi. Aýylǵa keletin deldal saýdagerler ettiń kılogramyn 500-600 teńgeden alady. Beınetińe qaraǵanda bul sý tegin emes pe, amalsyzdan beresiń keıde. Al men bir qasharymdy jármeńkege soıyp ákelip edim, mine, eki saǵattyń ishinde 130 myń teńge qaltamda tur. Kılogramyn 900 teńgeden berdim, qanaǵat osyǵan, – deıdi Áýlıekól aýdanyndaǵy Qosaǵal aýylynyń turǵyny Máýlen Nurmanov.

Jármeńkede kartop 30-35 teńgeden satyldy. Qalalyqtar dúkenderden on danasyn 200 teńgeden alatyn jumyrtqa munda – 140-150, sábiz ben qyzylshanyń kılogramy 44 teńgeden asqan joq, qyryqqabyq 28 teńgeden satyldy.

– Bıyl kartoptyń jyly bolǵan tárizdi. Bul daqyldyń túsimi óte jaqsy, onyń baǵasyna qalalyqtar rıza. Endi 30 teńgeden arzan bolsa, ony ósirgen dıqannyń eńbegine obal bolady dep oılaımyz. Munan artyq qandaı arzan baǵa bolady?! –deıdi oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmasy basshysynyń orynbasary Orazǵalı Nurǵazın.

Jármeńkeni aralaǵan oblys ákimi Nuraly Sádýaqasov sóredegi aýylsharýashylyq ónimderiniń baǵasyn erekshe surady. Ol Qos­­tanaı oblysynda ósirilgen kúz baılyǵynan ózge, syrttan áke­lingen kúrish, jemis-jıdek sóre­leriniń qasyna da toqtady. Ákim satýshylarǵa eger taýarlardy bazar baǵasymen satsa keleside olar úshin jármeńkege jol jabyq ekenin, olardy bazardyń baǵasynan 10 paıyz arzan satý kerektigin aıtty. Jármeńkedegi barlyq ónimniń baǵasy bazardan keminde 20 paıyzǵa arzan. Olardyń qatarynda kúrish pen jemis-jıdek te bar. Kúrishtiń kılogramy bazar men dúkenderde 200 teńge bolsa, jármeńkede ony qalalyqtar 128 teńgeden aldy. Al almanyń kılogramy 200 teńgeden artqan joq.

Endi jármeńke oblys orta­lyǵynda aıyna eki ret ótip turady. Ondaǵy baǵany, alýshy men satýshynyń ótinish-tilekterin, aryz-shaǵymdaryn arnaıy qurylǵan shtab rettep otyrady.

Názıra JÁRIMBETOVA,

«Egemen Qazaqstan».

QOSTANAI.