Qazaqstan • 04 Maýsym, 2020

Eldik nyshandar tarıhy

1110 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Táýelsizdik alǵan alǵashqy kúnderden bastap Qazaqstan Respýblıkasynyń basty maqsattarynyń biri memlekettik rámizderin daıyndaý jáne bekitý boldy.

Eldik nyshandar tarıhy

Olardy daıyndaý Qazaqstannyń memlekettik táýelsizdiginiń qalyptasý tarıhynda erekshe oryn aldy. Jańa sımvoldardy jasaýǵa myńdaǵan qazaqstandyq qatysty. «Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik rámizderi týraly» Konstıtýsııalyq Zań 2007 jyly 4 maýsymda qabyldandy. Osy Zańǵa sáıkes jyl saıyn 4 maýsym Qazaqstan Respýblıkasynda Memlekettik rámizder kúni retinde merekelenedi.

Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik Týy – ortasynda shuǵylaly kún, onyń astynda qalyqtap ushqan qyran beınelengen tik buryshty kógildir tústi mata. Týdyń sabynyń tusynda ulttyq órnek tik jolaq túrinde naqyshtalǵan. Kún, onyń shuǵylasy, qyran jáne ulttyq órnek beınesi altyn tústes. Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik Týynyń avtory – Qazaqstannyń eńbek sińirgen óner qaıratkeri Sháken Nııazbekov.

Qazaqstan Respýblıkasynyń Memlekettik Eltańbasy – dóńgelek pishindi jáne kógildir tústi shańyraq túrinde beınelengen, shańyraqtan shyqqan ýyqtar kún sáýlesin eske salady. Oń jaǵy men sol jaǵynda ańyzdardaǵy qanatty pyraqtar beınesi ornalasqan. Joǵarǵy bóliginde – bes buryshty kólemdi juldyz, al tómengi bóliginde «Qazaqstan» degen jazý bar. Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik eltańbasynyń avtorlary – belgili sáýletshiler Jandarbek Málibekov pen Shot-Aman Ýálıhanov.

Elimizdiń Memlekettik Gımni egemendi Qazaqstannyń tarıhynda eki ret – 1992 jáne 2006 jyldary bekitildi. Respýblıka memlekettik egemendigin ıelengennen keıin, 1992 jyly Qazaqstan Ánuranynyń mýzykasy men mátinine baıqaý jarııalandy. Baıqaý qorytyndysy boıynsha Qazaq KSR Gımniniń mýzykalyq redaksııasyn saqtaý týraly sheshim qabyldandy. Osylaısha táýelsiz Qazaqstannyń alǵashqy Gımniniń mýzykasynyń avtorlary Muqan Tólebaev, Evgenıı Brýsılovskıı jáne Latıf Hamıdı boldy. Sonymen qatar, úzdik mátinge jarııalanǵan baıqaýda avtorlar ujymy, belgili aqyndar Muzafar Álimbaev, Qadyr Myrzalıev, Tumanbaı Moldaǵalıev jáne Jadyra Dáribaeva jeńip shyqty.

2006 jyly jańa Memlekettik Gımn qabyldandy. Onyń negizi retinde halyqtyń arasynda keńinen tanymal «Meniń Qazaqstanym» patrıottyq áni tańdap alyndy. Ol ándi Shámshi Qaldaıaqov 1956 jyly Jumeken Nájimedenovtiń sózine jazǵan bolatyn. Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezıdenti - Elbasy Nursultan Nazarbaev ánge Memlekettik Gımn joǵary mártebesin berý jáne anaǵurlym saltanatty shyrqalýy úshin mýzykalyq týyndynyń bastapqy mátinin óńdedi. Qazaqstan Parlamenti 2006 jyly 6 qańtarda Parlament palatalarynyń birlesken otyrysynda «Memlekettik rámizder týraly» Jarlyqqa tıisti túzetý engizip, elimizdiń jańa Memlekettik Gımnin bekitti. Buryn «Meniń Qazaqstanym» áni retinde tanymal bolǵan Qazaqstannyń Gımni Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń bastamasy boıynsha 2006 jyly 6 qańtarda elimizdiń Parlamentinde bekitildi. Birinshi ret ol 2006 jyly 11 qańtarda Memleket basshysynyń saltanatty ulyqtaý rásiminde oryndaldy. Ánniń avtory Shámshi Qaldaıaqov, sózin jazǵandar: Jumeken Nájimedenov, Nursultan Nazarbaev.

Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik rámizderi kúnine oraı Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq arhıvi qorlarynda saqtalatyn egemendi Qazaqstannyń basty atrıbýttary – Tý, Eltańba, Ánurannyń qalyptasý tarıhynan syr shertetin qujattar toptamasy usynylady.

Sýretter Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq arhıvi qorynan