Qazaqstan • 02 Shilde, 2020

Qazaqstan alıýmınııi álemniń 20-dan astam eline jetkiziledi

13 ret kórsetildi

"Qazaqstan elektrolız zaýyty" AQ (QEZ) Eýrazııalyq Toptyń (ERG) quramyna kiretin elimizde alǵashqy alıýmınıı óndiretin jalǵyz kásiporyn, dep habarlaıdy Egemen.kz

О́ndiris oshaǵy 2007 jyldan bastap London metaldar bırjasynda tirkelgen A-8 jáne A-85 joǵary markaly bastapqy alıýmınıı shyǵarady. QEZ alıýmınııdi Reseı, Belarýs, О́zbekstan, Ońtústik jáne Ortalyq Eýropa elderin qosa alǵanda, álemniń 20-dan astam eline jetkizedi.

Elimizde elektrolız zaýytyn iske qosý aıasynda tolyq óndiristik sıklmen usynylǵan alıýmınıı klasteri quryldy – ken jáne sazbalshyqty óndirýden bastap metall alýǵa deıin (Krasnooktıabr jáne Torǵaı boksıt ken basqarmalary, Keregetas áktas kenishi, Pavlodar alıýmınıı zaýyty).

Sonymen qatar Qazaqstan elektrolız zaýyty álemdegi alıýmınıı óndirisi boıynsha eń az shyǵyndy kásiporyndardyń biri bolyp tabylady. Munda, atap aıtqanda, jeke anodtar shyǵarý jolǵa qoıylǵan, elektrodtar óndirisi boıynsha bólimsheniń qýattylyǵy jylyna 136 myń tonnany quraıdy. Innovasııalyq kásiporyn óz jumysyn bastaǵaly eki mln tonnadan astam bastapqy alıýmınıı óndirdi.

Zaýyt eń joǵary sapaly ónim shyǵarýǵa múmkindik beretin jetekshi álemdik óndirýshi fırmalardyń zamanaýı jabdyqtarymen jabdyqtalǵan. О́ndiris oshaǵynda aldyn ala kúıdirilgen anod tehnologııasy qoldanylady, ol zamanaýı ári ekologııalyq qaýipsiz sanalady. Zaýyttaǵy anodtar Temirtaýdaǵy tas kómir pekinen, Pavlodar munaı koksinen óndiriledi. Alıýmınıı óndirý kezinde Eýrazııalyq topqa kiretin "Qazaqstan alıýmınııi" AQ sazbalshyǵy paıdalanylady. Budan basqa, barlyq tehnologııalyq prosess úshin elektr energııasyn ERG taǵy bir kásiporny – "Eýroazıattyq energetıkalyq korporasııasy" AQ jetkizedi. Zaýytta óndirilgen anodtar munda shyǵarylatyn otandyq alıýmınııdiń joǵary sapasyn saqtap qana qoımaı, ondaǵy qazaqstandyq alıýmınııdiń quramyn 100%-ǵa deıin jetkizýge múmkindik beredi.

Zaýytta joǵary amperaly elektrolızerler qoldanylady. Elektrolızerler serııasy 288 elektrolızerden turady. Barlyq tehnologııalyq prosester avtomattandyrylǵan basqarý júıelerimen baqylanady. Osylaısha operasııalardy retteýge, elektrolızerlerdiń, gaz tazalaý qondyrǵylarynyń, quıý sehynyń jáne qosalqy obektilerdiń jumysyna úzdiksiz monıtorıng júrgizýge múmkindik bar.

Qurylystyń bastapqy kezeńinde jáne zaýyt turǵyzylǵan kúnnen bastap alıýmınıı óndirisiniń ekologııalyq normalary men erejeleri saqtaldy. Atmosferaǵa lastaýshy zattardyń shyǵaryndylaryn azaıtý úshin Norvegııalyq ALSTOM kompanııasynyń gaz tazartý qondyrǵylary ornatylǵan, olar adsorbsııaǵa jáne alıýmınıı alý úshin shıkizat bolyp tabylatyn sazbalshyq bar ftorly sýtegin elektrolız prosesine qaıtarýǵa negizdelgen tehnologııalyq gazdardy qurǵaq sorbsııalyq tazartýmen usynylǵan. Lastaýshy zattardy ustaý deńgeıi 99,4% - dan asady. Tıimdilik basqa táýelsiz uıymdy tarta otyryp, toqsan saıynǵy ólsheýlermen rastalady.

Sondaı-aq qorshaǵan ortaǵa teris áserdi boldyrmaıtyn obektilerge mynalar jatady: sharýashylyq - turmystyq aǵyndardy bıologııalyq tazartý stansııasy, ónerkásiptik aǵyndardy tazartý stansııasy, óndiristik jáne nóserli aǵyn sýlardy jınaqtaǵysh toǵan, qaldyqtardy ýaqytsha ornalastyrý alańy jáne basqalary. "Qazaqstan elektrolız zaýyty"AQ óndiristiń ekologııalylyǵyn saqtaý jolymen ISO 14001 "Ekologııalyq menedjment júıesi" halyqaralyq standartymen sertıfıkattalǵan.

Budan bólek, búginde sanıtarlyq-qorǵaý aımaǵynyń aýmaǵynda 300 000-nan astam jasyl jelekter otyrǵyzylǵan, olar gazǵa tózimdi aǵash-buta kóshetterinen turady: terek, súıeldemeli qaıyń, shaǵan úıeńki, tal, usaq japyraqty tutqyr. Zaýyt aýmaǵynda kóptegen gúlder gúldeıdi, olardyń negizgisi taza alıýmınıı sımvoly retinde raýshan bolyp tabylady. Jobamen zaýyt aýmaǵyn, sondaı-aq aınaladaǵy jasyl beldeýlerdi jaqsartý jáne abattandyrý boıynsha odan ári jumystar qarastyrylǵan.

Sońǵy jańalyqtar

Qyzylordada ınternet-alaıaq quryqtaldy

Tehnologııa • 08 Tamyz, 2020

Qyzylordaǵa taǵy 54 ottegi konsentratory keldi

Rýhanııat • 08 Tamyz, 2020

Atyraýda ury úsh jyldan keıin ustaldy

Aımaqtar • 08 Tamyz, 2020

Qazaqstanda kúrish óndirisi eki ese ósti

Qazaqstan • 08 Tamyz, 2020

Almaty qalasynda jer silkindi

Ekologııa • 08 Tamyz, 2020

Elimizde 929 adam koronavırýstan jazylyp shyqty

Koronavırýs • 08 Tamyz, 2020

Uqsas jańalyqtar