2013 jylǵy 15 qazanda kórnekti memleket jáne qoǵam qaıratkeri, III-V saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń depýtaty Oral Baıǵonysuly Muhamedjanov 65 jasqa qaraǵan shaǵynda uzaqqa sozylǵan aýyr naýqastan qaıtys boldy.
Oral Baıǵonysuly Muhamedjanov 1948 jylǵy 11 qarashada Qostanaı qalasynda týǵan. 1971 jyly Novosibir keńestik kooperatıvtik saýda ınstıtýtyn bitirgen. Eńbek jolyn Qostanaı oblystyq tutynýshylar odaǵynda bastaǵan. 1974-1991 jyldary Qostanaı jáne Torǵaı oblystarynda komsomol, partııa organdarynda qyzmet atqardy. 1991 – 1994 jyldary halyq depýtattary Torǵaı oblystyq keńesi apparatynyń basshysy, Torǵaı oblysynyń Amangeldi aýdandyq ákimshiliginiń basshysy boldy.
1994 jyly HIII saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Keńesiniń depýtaty bolyp saılandy, Joǵarǵy Keńestiń Ekonomıkalyq reforma komıteti tóraǵasynyń orynbasary boldy. 1995 – 2004 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Úkimeti Apparatynyń Áleýmettik-mádenı damý bóliminiń meńgerýshisi, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń memlekettik ınspektory, Uıymdastyrý-baqylaý bólimi meńgerýshisiniń orynbasary, meńgerýshisi bolyp jumys istedi.
2013 jylǵy 15 qazanda kórnekti memleket jáne qoǵam qaıratkeri, III-V saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń depýtaty Oral Baıǵonysuly Muhamedjanov 65 jasqa qaraǵan shaǵynda uzaqqa sozylǵan aýyr naýqastan qaıtys boldy.
Oral Baıǵonysuly Muhamedjanov 1948 jylǵy 11 qarashada Qostanaı qalasynda týǵan. 1971 jyly Novosibir keńestik kooperatıvtik saýda ınstıtýtyn bitirgen. Eńbek jolyn Qostanaı oblystyq tutynýshylar odaǵynda bastaǵan. 1974-1991 jyldary Qostanaı jáne Torǵaı oblystarynda komsomol, partııa organdarynda qyzmet atqardy. 1991 – 1994 jyldary halyq depýtattary Torǵaı oblystyq keńesi apparatynyń basshysy, Torǵaı oblysynyń Amangeldi aýdandyq ákimshiliginiń basshysy boldy.
1994 jyly HIII saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Keńesiniń depýtaty bolyp saılandy, Joǵarǵy Keńestiń Ekonomıkalyq reforma komıteti tóraǵasynyń orynbasary boldy. 1995 – 2004 jyldary Qazaqstan Respýblıkasy Úkimeti Apparatynyń Áleýmettik-mádenı damý bóliminiń meńgerýshisi, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń memlekettik ınspektory, Uıymdastyrý-baqylaý bólimi meńgerýshisiniń orynbasary, meńgerýshisi bolyp jumys istedi.
Oral Baıǵonysuly óziniń uıymdastyrýshylyq qabiletiniń, joǵary biliktiligi men adamgershilik qasıetiniń arqasynda qoǵamda úlken bedelge, zor abyroıǵa ıe boldy. Ol árdaıym táýelsiz Qazaqstannyń irgesin qalaý jolynda azamattyq paryzyna adal qarap, qoǵamda reformalardy júzege asyrýǵa, turaqtylyq pen kelisimniń ornyǵýyna zor úles qosty.
Onyń bul qasıetteri úshinshi, tórtinshi saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń Tóraǵasy bolyp qyzmet etken kezinde erekshe jarqyrap kórindi. Parlament Májilisine basshylyq jasaı otyryp, Oral Baıǵonysuly Muhamedjanov Elbasynyń strategııalyq baǵytyn zańnamalyq turǵydan qamtamasyz etýde aıanbaı eńbek etti. Onyń eńbegi memleket tarapynan joǵary baǵalanyp, «Qurmet», «Parasat» ordenderimen jáne birqatar medaldarmen marapattaldy.
Oral Baıǵonysuly Muhamedjanov búkil kúsh-jigerin, bilimi men tájirıbesin týǵan elimiz ben halqymyzdyń ıgiligine jumsaǵan Qazaqstannyń shynaıy otansúıgish perzenti bola bildi. Ol óziniń mol tájirıbesimen, darynymen jáne kásibı sheberligimen, aıqyn maqsatymen, ádildigimen ári qarapaıymdylyǵymen erekshelenip turatyn jan edi.
Oral Baıǵonysuly Muhamedjanovtyń jarqyn beınesi bizdiń júregimizde árdaıym saqtalady.
Qazaqstan Respýblıkasy Parlamentiniń Májilisi.
Aýyr qaza
Shirkin, dúnıe-aı! Ortamyzdan halqymyzdyń qabyrǵaly azamaty Oral Baıǵonysuly Muhamedjanov fánıden baqıǵa attanyp otyr. Qasıetti Torǵaı týyp-ósken óńiri bolsa, Saryarqa tósinde ómiriniń sońyna deıin halqyna aıanbaı eńbek etken el perzenti edi. Keńes zamanynda aýdannyń kórnekti basshysy, egemendik tusynda Elbasynyń senimdi sardary retinde jańa memleket, qoǵam qurýǵa belsene aralasqan qaıratker edi. Eki márte Parlament Májilisiniń Tóraǵasy bolyp saılandy. Isker, sheber, halqyna jany ashıtyn depýtat, basshy ekenin kórdik. Adal eńbegi úshin halyq ony qurmettedi. Barynsha aqkóńil, ashyq, seriligi men oı sergektigi, parasaty men paıymy mol azamat edi. Dos boldyq, aǵa-inideı bolyp aralastyq, syılastyq. Sondyqtan da men úshin bul – aýyr qaza.
Qosh, qosh bol, ardaqty Oralym! Jatqan jeriń jaıly, ımanyń joldas bolsyn. Seniń ornyń tarıhta, esimiń árqashanda bizben birge.
Akademık Kenjeǵalı SAǴADIEV.
Jany jaısań azamat bolatyn
Bul fánıde temir ózekti pende joq. О́lmes adam elde joq. О́limnen óter ótkel de joq. Biraq tórge shyqsa tóbedeı, tóbege shyqsa tóredeı, jaqyn men alysty birdeı teń kórgen, eliniń jigeri, qoǵamnyń tiregi bola bilgen Oral Muhamedjanovty ólimge qııý da, endi aramyzda joq degenge sený de qıynnyń qıyny.
Orekeń jaıly aıtý maǵan ońaı emes. Týra kózdep kelgen qapyl qaza jany jaısań, aqyly baıtaq altyn dosymnan kóz jazdyryp ketti. Qaı qyzmette júrse de dosqa adal, aq kóńilimen aınalasyna shýaq shashyp turatyn zamandasymnyń maǵan árbir is-áreketinde úlken bir syr jatqandaı, tereńdik bardaı bolyp kórinetin. О́miriniń qaı kezeńinde bolmasyn ol osaldyq tanytqan joq. Únemi alǵa umtylyp, eline, halqyna adal qyzmet ete bildi dep oılaımyn.
Orekeń parasatty, jany sulý adam edi. Úlkenge de, kishige de iltıpatpen qaraıtyn, kemshilikke tózbeıtin. Laýazymy qandaı dárejede bolsa da, adamnyń qateligin búkpesiz betine aıtatyn. Eńbek jolyn qarapaıym ekonomıstikten bastaǵan ol memlekettik qyzmettiń barlyq satysynda qyzmet atqardy. Menimen birge Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiligi apparatynda, odan keıin III-IV-V saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisinde depýtat bolyp saılanyp, Májilistiń Tóraǵasy qyzmetterin abyroımen atqardy. Elbasy N.Á.Nazarbaevtyń senimdi kómekshileriniń biri retinde qıyn kezeńderde qasynan tabyla bildi dep oılaımyn.
Adam – bul dúnıeniń qonaǵy. Mundaıda sabyrǵa qaırat qosatyn, qaınaǵan kúıikti basatyn jubatý aıtý qıyn. Alla adal dosymdy aldynan jarylqap, onyń ımanyn ózine serik etsin. Artynda qalǵan urpaqtaryna Jaratqan Iem jar bolyp, uzaq ǵumyr syılasyn, otbasyna jaqsylyqty jaqyn etsin demekpin.
Ámzebek JOLShYBEKOV,
memleket jáne qoǵam qaıratkeri.
Qazaqtyń ózindeı darqan edi
Qazaq halqy abzal azamatynan, táýelsiz elimizdiń qalyptasýyna eleýli úles qosqan qaıratkerinen aıyryldy. Týǵan ultynyń, keń dalasynyń, Alash dúnıesiniń barlyq izgi qasıetterin boıyna sińirgen Orekeń, Oral Baıǵonysuly endi aramyzda joq. Qazaqtyń asyldary Ahmet Baıtursynov pen Mirjaqyp Dýlatovty bergen kıeli topyraqta kindigi kesilgen ardaqty azamat sol zańǵarlar salǵan joldy tańdamaı tura almas edi. Atqa erte qondy, el basqardy, otarlaýdyń zardabyn molynan tartqan Torǵaı óńiriniń ekonomıkasyn damytýǵa, ulttyq rýhyn jańǵyrtýǵa baryn saldy. Júregi elim dep soqty, jerim dep eljiredi. Osynaý qasıetin, sabyrly ultjandylyǵyn Qazaqstan Respýblıkasynyń Parlamentin basqarǵan kezderde de tanyta aldy. Májilis Tóraǵasy retinde mádenıet pen óner, til men din týraly zańdardyń ultqa qyzmet etýin aıryqsha qadaǵalady. Oral Baıǵonysulynyń tikeleı uıymdastyrýymen Parlament Májilisinde alǵash ret qazaq tili týraly respýblıkalyq ǵylymı-praktıkalyq konferensııa ótti. Ana tili ardaqtaldy, onyń damý joldary naqty kórsetilip, el Úkimetine júkteldi.
Orekeńniń aldy ashyq edi, keńpeıil bolatyn. Qyzmet bólmesine kez kelgen ýaqytta bara beretinbiz. Áńgimeni ázilden bastap, tereńdetip áketetin. Tarıhtan, án ónerinen, ádebıetten sóz qozǵaýdy unatatyn. Torǵaı, Qostanaı, Ortalyq Qazaqstannyń ótkenin, tarıhı tulǵalardy jetik biletin.
Oral Baıǵonysuly adaldyǵy men ımandylyǵyna daq saldyrmaı, jurt kóńilin qaldyrmaı, pendeshilikke aldyrmaı ótti. Jaqsy kórýshi edik, duǵamyzdan qaldyrmaspyz. Qurmetteýshi edik, rýhyn qadirleýmen bolarmyz. Úlgi etýshi edik, qaıratkerligin baǵalaı túsermiz.
Baqul bol, qaıran Oreke! Janyń jánnatta nurlansyn!
Aldan SMAIYL,
Parlament Májilisiniń depýtaty.
Elbasynyń senimdi seriktesteriniń biregeıi
El-jurttyń amanatyn arqalap, perzenttik boryshyn úlken jaýapkershilikpen atqaryp, úlkenge syıly ini, kishige abzal aǵa atanyp, Elbasynyń senimdi seriktesteriniń biregeıi bola bilgen Oral Baıǵonysulynyń ómirden ótýi – úlken qaıǵyly jaǵdaı.
Orekeń elimizge ǵana emes, tórtkúl dúnıege tanylyp kele jatqan belgili memleket jáne qoǵam qaıratkeri edi. Men Orekeńmen tanysqanyma 30 jyldan asypty. О́tken ǵasyrdyń 80-jyldarynda Torǵaı oblysynda jas maman retinde qyzmetimdi bastaǵan kezimde Oral Baıǵonysuly buǵanasy qataıǵan, ońy men solyn baıyptap, artynan el-jurtyn erte alatyn basshy edi. Odan keıingi kezeńde Orekeń Torǵaı oblysynyń Amangeldi aýdanynda basshylyq qyzmette júrgende men aýdandyq sottyń tóraǵasy bolyp taǵaıyndaldym. Kórshi turdyq, adamı zor qurmetpen aralastyq, keıin de aralasyp júrdik.
Tabıǵatynan keń jaratylǵan Orekeń barlyq jaǵynan da talantty edi. Úshinshi jáne tórtinshi shaqyrylymdaǵy Májilistegi Tóraǵalyq qyzmeti el úshin óte qajetti zańnamalyq sheshimder qabyldaıtyn kezeńge sáıkes keldi. Solardyń ishinde dúnıejúzilik qarjylyq daǵdarystyń der kezinde aldyn alý maqsatynda ulttyq zańnamany jetildirý jolyndaǵy Elbasynyń tapsyrmalaryn áriptesterimen birige otyryp, abyroımen atqaryp shyqqan zor eńbegin erekshe ataǵan jón dep esepteımin.
Árıne, Orekeń jaıynda áli de talaı estelikter men pikirler aıtylar. Al búgingi qaraly kúnde marqumnyń otbasyna kóńil aıta otyryp, qaıǵylaryna ortaq ekenimdi, talantty aǵamyzdyń jarqyn beınesi árdaıym esimizde júretinin jetkizgim keledi.
Ramazan SÁRPEKOV,
Parlament Májilisiniń depýtaty.
Sońǵy demine deıin Otanyna qyzmet etti
Oral Baıǵonysulymen 1996 jyldan bastap Prezıdent Ákimshiliginiń Uıymdastyrý-baqylaý jumysy bóliminde on jylǵa jýyq qyzmettes boldyq.
Orekeń qyzmette óziniń aıryqsha minezimen, ushqyr oıymen erekshelenip, elimizdiń damýyna jáne órkendeýine ólsheýsiz úles qosty.
Keıin, 2007 jyldyń kúzinen beri Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisinde zańshyǵarýshylyq salada da áriptes boldyq. Ol Májilistiń Tóraǵasy bolǵan jyldary elimizdiń zańshyǵarýshylyq óndirisinde halyqqa qajetti óte mańyzdy zańnamalar qabyldandy. Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn basshylyqqa ala otyryp, árbir zańnyń asa yjdaǵattylyqpen jasalýyna qatty kóńil bóletin. Árbir áriptesin syılaı otyryp, óz talabyn oryndata biletin basshy edi. Onyń adamgershiligi aralasqannyń kóńilinen, erekshe daryny men kókke órlegen ásem daýysy estigenniń esinen ketpes.
«Aqqý qusqa oq tıse, qanatyn sýǵa tıgizbes, Aqsúıekke oq tıse, kórshisine sezdirmes...» degen sózder osy Oral baýyryma qatysty aıtylǵan sııaqty. О́ziniń sońǵy demi taýsylǵansha syr bildirmeı, Otany men halqyna qyzmet etýmen boldy.
Qamshynyń sabyndaı qysqa ǵumyrda memleketke adal eńbek etip, sońyndaǵy urpaqqa jemisin qaldyrǵan darabozdardyń biri edi. Sondaı azamattarymyzdan mezgilsiz aıyrylyp qalamyz degen kimniń oıynda boldy.
Dosym Oraldyń mezgilsiz qaıtys bolýyna oraı ul-qyzdary men aǵaıyn- týystaryna qaıǵyryp kóńil aıtamyn.
Oral Baıǵonysulynyń ımany salamatty bolsyn, artynda qalǵandarǵa ómir bersin! Onyń jarqyn beınesi árqashan esimizde saqtalady.
Úsengeldi MEDEÝOV,
Parlament Májilisiniń depýtaty.